KWALIFIKACJA MEC8 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 19.
Do sprawdzenia średnicy otworu wykonanego w korpusie maszyny służy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Do sprawdzania średnicy otworu stosuje się sprawdziany do otworów, które pozwalają szybko ocenić, czy wymiar mieści się w tolerancji (często w układzie przechodni/nieprzechodni).
Sprawdzian tłoczkowy jest do tego przeznaczony, natomiast liniał sinusowy służy do ustawień kątowych, a pozostałe propozycje nie są typowymi sprawdzianami otworów.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu chodzi o sprawdzenie średnicy otworu wykonanego w korpusie maszyny. W praktyce warsztatowej rozróżnia się:

  • pomiar – uzyskanie wartości liczbowej (np. czujnikiem, średnicówką, mikrometrem),
  • sprawdzanie – szybka ocena zgodności z wymaganiem (czy element jest "w normie"), często bez odczytu liczby.

Do sprawdzania otworów stosuje się sprawdziany przeznaczone właśnie do tej geometrii. Odpowiedź "sprawdzian tłoczkowy" jest poprawna, bo jest to przyrząd kontrolny używany do weryfikacji średnicy otworu: pozwala ocenić, czy otwór ma właściwy wymiar (w ujęciu praktycznym: czy "wchodzi" właściwa część sprawdzająca).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Wałek pomiarowy" kojarzy się z elementem cylindrycznym, ale sam "wałek" nie jest typowym sprawdzianem otworu w rozumieniu przyrządu kontrolnego; może być stosowany pomocniczo, lecz nie stanowi standardowego rozwiązania egzaminacyjnego do sprawdzania średnicy otworu w korpusie.
  • "Liniał sinusowy" służy do zadań związanych z geometrią i ustawianiem/wyznaczaniem kątów (wykorzystuje zależność sinusową), a nie do bezpośredniej kontroli średnicy otworu.
  • "Sprawdzian szczękowy" jest kojarzony z kontrolą wymiarów zewnętrznych (np. szerokości, średnic zewnętrznych) lub pomiarami "na zewnątrz", gdzie pracują szczęki; nie jest typowym przyrządem do sprawdzania średnicy otworu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "średnica otworu", najpierw szukaj narzędzi do otworów (sprawdziany/średnicówki), a gdy jest "sprawdzić" – preferuj przyrządy typu sprawdzian, nie przyrządy do ustawiania kątów ani elementy pomocnicze.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sprawdzian tłoczkowy to przyrząd kontrolny stosowany do sprawdzania wymiarów otworów. Umożliwia szybką ocenę, czy średnica otworu mieści się w wymaganej tolerancji, zwykle bez odczytu wartości liczbowej, czyli metodą "pasuje/nie pasuje".
Pomiar daje wynik liczbowy (np. 20,02 mm), a sprawdzanie daje informację zgodności (np. przechodzi/nie przechodzi). W produkcji i montażu sprawdziany przyspieszają kontrolę, ale nie zastępują pomiaru, gdy potrzebna jest konkretna wartość.
Liniał sinusowy służy do zadań kątowych i ustawiania geometrii na podstawie zależności sinusowej. Nie jest przeznaczony do kontroli średnicy otworu, więc jego użycie nie odpowiada celowi: weryfikacji wymiaru wewnętrznego w korpusie.
W praktyce spotyka się m.in. sprawdziany do otworów (kontrola zgodności) oraz przyrządy pomiarowe do otworów (gdy potrzebny jest wynik liczbowy). Kluczowe jest dopasowanie narzędzia do tego, czy masz "sprawdzić", czy "zmierzyć".
W typowym ujęciu egzaminacyjnym nie jest to przyrząd pierwszego wyboru do kontroli średnicy otworu. "Szczęki" kojarzą się raczej z kontrolą wymiarów zewnętrznych lub szerokości. Do otworów dobiera się sprawdziany/rozwiązania przeznaczone do geometrii wewnętrznej.
Sprawdzian wybiera się, gdy liczy się szybkość i powtarzalność kontroli zgodności (np. w serii lub podczas montażu), a nie konkretna liczba. Przyrząd z odczytem jest potrzebny, gdy trzeba dobrać pasowanie, ocenić zużycie albo wykonać dokumentację pomiarową.
Najczęstsze błędy to: wybór narzędzia "bo jest pod ręką", mylenie pomiaru ze sprawdzaniem oraz dobieranie przyrządu do wymiarów zewnętrznych do kontroli otworów. Warto zawsze najpierw ustalić: otwór czy wałek oraz pomiar czy sprawdzenie.
To zasada oceny zgodności: część "przechodnia" ma wejść/dać się zastosować, a "nieprzechodnia" nie powinna. Dzięki temu szybko sprawdza się, czy wymiar mieści się w dopuszczalnym zakresie tolerancji bez analizowania liczbowego wyniku.
Nie w sensie egzaminacyjnym. "Wałek" może pełnić funkcję pomocniczą w kontroli, ale sprawdzian do otworów jest zaprojektowany jako przyrząd kontrolny do geometrii wewnętrznej. W zadaniach testowych zwykle oczekuje się wskazania dedykowanego sprawdzianu.
Najpierw wyłap słowa-klucze: "otwór" (wymiar wewnętrzny) i "sprawdzenie" (kontrola zgodności). Potem wybierz przyrząd dedykowany do otworów i do sprawdzania. Unikaj narzędzi od geometrii kątowej oraz przyrządów typowych dla wymiarów zewnętrznych.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 57% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Do sprawdzania średnicy otworu stosuje się sprawdziany do otworów, które pozwalają szybko ocenić, czy wymiar mieści się w tolerancji (często w układzie przechodni/nieprzechodni)."

Materiały:

  • Podręczniki do metrologii warsztatowej (działy: sprawdziany, tolerancje i pasowania)
  • Instrukcje stanowiskowe z kontroli jakości w warsztacie mechanicznym
  • Katalogi narzędzi i przyrządów pomiarowych (dział: sprawdziany do otworów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego