KWALIFIKACJA INF2 + INF3 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 26.
Efektem działania programu jest
Ilustracja przedstawia fragment kodu w języku programowania Pascal, który jest używany w kontekście egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna jest odpowiedź "postać dwójkowa wprowadzonej liczby dziesiętnej", ponieważ program (zgodnie z jego typowym schematem) pobiera liczbę w zapisie dziesiętnym i wypisuje jej reprezentację binarną. Pozostałe opcje opisują inny kierunek konwersji albo działania arytmetyczne (kwadrat, połowa), których sam zapis w innym systemie nie realizuje.

Pełne wyjaśnienie:

Odpowiedź "postać dwójkowa wprowadzonej liczby dziesiętnej" oznacza, że program nie zmienia wartości matematycznej liczby, tylko zmienia sposób jej zapisu (reprezentację). W praktyce taki program wczytuje liczbę dziesiętną i tworzy wynik w systemie o podstawie 2, zwykle wykorzystując powtarzane dzielenie przez 2 oraz resztę z dzielenia (albo inne równoważne podejście).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "postać dziesiętna wprowadzonej liczby dwójkowej" opisuje odwrotny kierunek: wejściem byłaby liczba zapisana binarnie, a wyjściem jej wartość w zapisie dziesiętnym. To inny typ zadania i inny sposób przetwarzania danych wejściowych.
  • "kwadrat wprowadzonej liczby" to operacja arytmetyczna (mnożenie liczby przez samą siebie). Taki wynik nie jest konwersją systemu liczbowego, tylko zmianą wartości. W typowym algorytmie dziesiętna→dwójkowa nie ma etapu podnoszenia do kwadratu.
  • "połowa wprowadzonej liczby" również jest operacją arytmetyczną (dzielenie przez 2). Chociaż w konwersji pojawia się dzielenie przez 2, to służy ono do wyznaczenia kolejnych bitów (reszt), a nie do zwrócenia wartości n/2 jako końcowego wyniku.

Wskazówka egzaminacyjna: odróżniaj pytania o reprezentację (zmiana zapisu: dziesiętny, dwójkowy, szesnastkowy) od pytań o obliczenia (np. kwadrat, połowa). Konwersja zmienia wygląd liczby, ale nie jej sens matematyczny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To zapis tej samej wartości liczbowej w systemie o podstawie 2, z użyciem cyfr 0 i 1. Nie jest to "inna liczba", tylko inna reprezentacja. W programach wynik często powstaje przez wyznaczanie kolejnych bitów (np. z reszt z dzielenia przez 2).
Najczęstszy schemat to wielokrotne dzielenie przez 2 i zbieranie reszt (0 lub 1). Reszty tworzą bity wyniku (zwykle od końca). Równoważnie można użyć operacji bitowych i sprawdzania kolejnych potęg dwójki.
W konwersji dziesiętna→dwójkowa dzielenie przez 2 jest krokiem pomocniczym do wyznaczania reszt, które stają się bitami wyniku. Program może dzielić wiele razy, ale finalnie wypisuje ciąg 0/1 (reprezentację), a nie wartość n/2.
Konwersja zmienia zapis (np. z dziesiętnego na dwójkowy), ale nie zmienia wartości. Kwadrat to operacja mnożenia (n·n), która zmienia wartość. W kodzie konwersji szukaj dzielenia/modulo lub budowania ciągu znaków 0/1.
Zapis binarny jest podstawą działania komputerów: bity opisują stany, flagi, uprawnienia i wartości w rejestrach. W sieciach pomaga zrozumieć maski podsieci i adresację IPv4. Przydaje się też przy analizie danych, kodowaniu i diagnostyce.
Najczęściej myli się kierunek konwersji (co jest wejściem, a co wyjściem) oraz myli "zapis" z "wartością". Częsty błąd to uznanie, że dzielenie przez 2 w pętli oznacza zwrócenie n/2, zamiast traktować je jako krok algorytmu.
Możesz przeliczyć zapis dwójkowy na dziesiętny, sumując potęgi dwójki dla bitów równych 1. Przykład: 1011 to 8+0+2+1=11. Jeśli po przeliczeniu wracasz do liczby wejściowej, konwersja jest spójna.
Standardowo liczba zero w systemie dwójkowym jest zapisywana jako "0". W praktyce komputerowej spotyka się też zapis z wiodącymi zerami (np. 00000000) zależnie od rozmiaru pola (bajt, słowo), ale wartość nadal pozostaje zerem.
Typowe wskazówki to użycie operatorów dzielenia i reszty (np. / i %), pętli wykonującej się aż do wyczerpania liczby oraz budowanie wyniku jako tekstu z cyfr 0/1. Czasem pojawia się odwracanie kolejności cyfr na końcu.
Najpierw ustal, co jest wejściem i jak jest interpretowane (dziesiętnie czy binarnie). Następnie prześledź, co program wypisuje: wartość liczbową czy jej zapis. Pomaga szybki test na małej liczbie (np. 5), by zobaczyć, czy wynik to 101 czy 25.
info

Statystycznie 66% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Pozostałe opcje opisują inny kierunek konwersji albo działania arytmetyczne (kwadrat, połowa), których sam zapis w innym systemie nie realizuje."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "System dwójkowy" – https://pl.wikipedia.org/wiki/System_dw%C3%B3jkowy (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL): "System dziesiętny" – https://pl.wikipedia.org/wiki/System_dziesi%C4%99tny (dostęp: 2026-03-02)
  • Khan Academy (PL): materiały o systemie dwójkowym i zapisie liczb – https://pl.khanacademy.org/computing/computer-science/cryptography (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręcznik/rozdział o systemach liczbowych i konwersjach (informatyka techniczna)
  • Zadania maturalne/egzaminacyjne z zamiany systemów liczbowych
  • Dokumentacja języka użytego w zadaniu (sekcja o operacjach dzielenia/modulo i pętlach)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego