Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CHM5 - STYCZEŃ 2018



PYTANIE NR 36.
Fitomelioracja to forma rekultywacji prowadząca do poprawienia produktywności gleb, w zakres której nie wchodzi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Fitomelioracja to działania rekultywacyjne oparte na roślinności, których celem jest poprawa właściwości i produktywności gleby (np. zalesianie skarp, zadrzewienia śródpolne, rośliny przeciwerozyjne). Stosowanie monokultury nie jest typowym zabiegiem fitomelioracyjnym, bo sprzyja uproszczeniu ekosystemu i może pogarszać stan gleb.

Pełne wyjaśnienie:

Fitomelioracja jest rozumiana jako forma rekultywacji/melioracji biologicznej, w której kluczowym "narzędziem" są rośliny. Jej celem jest poprawa warunków siedliskowych i produktywności gleb, m.in. poprzez:

  • zwiększanie udziału roślinności trwałej (zadarnienia, rośliny okrywowe),
  • ograniczanie erozji na zboczach i skarpach (systemy korzeniowe stabilizują glebę),
  • kształtowanie korzystnego mikroklimatu i retencji (np. pasy zadrzewień),
  • poprawę struktury gleby oraz obiegu materii organicznej poprzez odpowiedni dobór gatunków.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "stosowanie monokultury" jako element, który nie wchodzi w zakres fitomelioracji. Monokultura oznacza uprawę jednego gatunku na dużym obszarze. W praktyce rekultywacyjnej podejście to jest ryzykowne: może prowadzić do uproszczenia składu biologicznego, zwiększać podatność na choroby i szkodniki oraz nie wykorzystywać w pełni funkcji różnych gatunków (np. różnej głębokości korzeni, tempa tworzenia biomasy, wpływu na próchnicę).

Pozostałe propozycje są typowe dla działań fitomelioracyjnych:

  • "zalesianie zboczy" – wprowadza roślinność trwałą, stabilizuje podłoże i ogranicza spływ powierzchniowy oraz erozję.
  • "zadrzewianie pasów śródpolnych" – pełni funkcje ochronne (przeciwwietrzne, przeciwerozyjne), wspiera bioróżnorodność i poprawia warunki glebowe w krajobrazie rolniczym.
  • "uprawa specjalnych roślin na zboczach" – dotyczy doboru gatunków dostosowanych do skarp (np. o silnym systemie korzeniowym), co jest zgodne z ideą wykorzystania roślin do poprawy właściwości i stabilności gleby.

W zadaniach egzaminacyjnych warto zwracać uwagę na słowo "nie wchodzi" i oceniać odpowiedzi przez pryzmat celu: w fitomelioracji rośliny mają naprawiać i stabilizować środowisko glebowe, a nie maksymalizować krótkoterminową produkcję jednego gatunku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest fitomelioracja w rekultywacji gleb?
Fitomelioracja to działania rekultywacyjne oparte na roślinach, które mają poprawić właściwości gleby i warunki siedliskowe. W praktyce obejmuje m.in. wprowadzanie roślinności stabilizującej skarpy, ograniczającej erozję i wspierającej odbudowę warstwy próchnicznej.
Dlaczego monokultura nie jest typowym zabiegiem fitomelioracyjnym?
Monokultura upraszcza skład gatunkowy i zwykle nie wykorzystuje efektu "współpracy" różnych roślin w poprawie gleby. W rekultywacji częściej dąży się do roślinności trwałej i zróżnicowanej, która lepiej stabilizuje glebę, ogranicza erozję i buduje materię organiczną.
Jak zalesianie zboczy pomaga w ochronie gleb?
Zalesianie zboczy zwiększa stabilność gruntu dzięki systemom korzeniowym, ogranicza spływ powierzchniowy wody i zmniejsza erozję. Dodatkowo roślinność poprawia mikroklimat i sprzyja gromadzeniu materii organicznej, co wspiera odbudowę żyzności gleby.
Jakie funkcje pełnią zadrzewienia śródpolne dla środowiska?
Zadrzewienia śródpolne działają jak bariery przeciwwietrzne i przeciwerozyjne, poprawiają retencję oraz wspierają bioróżnorodność. Mogą też wpływać korzystnie na warunki glebowe w sąsiedztwie pól uprawnych, co jest ważne w działaniach ochrony gleb.
Co oznacza w pytaniu sformułowanie "nie wchodzi w zakres"?
To sygnał, że masz wskazać element, który nie jest częścią danego pojęcia lub metody. Strategia egzaminacyjna: najpierw przypomnij sobie definicję i cel (tu: poprawa gleby dzięki roślinom), a potem wyklucz odpowiedź, która nie realizuje tego celu.
Jakie rośliny mogą być stosowane na zboczach w działaniach przeciwerozyjnych?
Stosuje się gatunki, które szybko okrywają powierzchnię i mają rozwinięty system korzeniowy stabilizujący glebę. Dobór zależy od warunków siedliska (wilgotność, nachylenie, rodzaj podłoża). W pytaniach testowych ważniejsze jest rozumienie funkcji roślin niż lista gatunków.
Czy fitomelioracja zawsze oznacza rekultywację terenów zdegradowanych?
Najczęściej odnosi się do działań poprawiających stan gleby w obszarach zdegradowanych lub zagrożonych degradacją, ale mechanizm jest podobny także w ochronie gleb rolnych (np. ograniczanie erozji). Kluczowe jest wykorzystanie roślinności do poprawy właściwości podłoża.
Jak odróżnić fitomeliorację od zwykłej uprawy rolniczej?
W fitomelioracji pierwszoplanowy jest cel środowiskowy: poprawa i stabilizacja gleby oraz ograniczenie degradacji (np. erozji). W zwykłej uprawie celem jest przede wszystkim plon. Jeśli działanie polega na produkcji jednego gatunku bez funkcji naprawczych, to zwykle nie jest fitomelioracją.
Jakie błędy najczęściej popełnia się w pytaniach o rekultywację biologiczną?
Częsty błąd to utożsamianie "każdej rośliny" z rekultywacją i pomijanie celu zabiegu. Drugi błąd to nieuwaga na negację w poleceniu ("nie wchodzi"). Pomaga metoda: definicja → cel → ocena, czy odpowiedź ten cel wspiera.
Jak przygotować się do pytań o rekultywację i melioracje na egzaminie?
Ucz się przez cele i mechanizmy: co poprawia strukturę gleby, co ogranicza erozję, co zwiększa bioróżnorodność. Dobrze działa tworzenie mapy pojęć: rekultywacja techniczna, biologiczna, wodna, leśna. Na testach szukaj słów-kluczy: "nie", "najbardziej", "najmniej".
info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Fitomelioracja to działania rekultywacyjne oparte na roślinności, których celem jest poprawa właściwości i produktywności gleby (np. zalesianie skarp, zadrzewienia śródpolne, rośliny przeciwerozyjne)."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z rekultywacji terenów zdegradowanych oraz ochrony gleb (rekultywacja biologiczna, przeciwerozyjna)
  • Materiały dydaktyczne dla technika ochrony środowiska dotyczące degradacji gleb i metod ich ograniczania
  • Opracowania naukowe/uczel­niane o zadrzewieniach śródpolnych i ich funkcjach środowiskowych
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego