KWALIFIKACJA PGF1 + PGF2 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 1.
Formę drukową przez którą przetłacza się farbę w celu uzyskania odbitki stosuje się w technice
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W sitodruku farba jest przetłaczana przez formę w postaci siatki: rakiel wywiera nacisk i przeciska farbę przez otwarte oczka sitka na podłoże. W offsecie farba jest przenoszona pośrednio przez cylinder gumowy, w rotograwiurze pochodzi z wgłębień cylindra, a w tampondruku jest przenoszona tamponem.

Pełne wyjaśnienie:

Określenie "forma drukowa, przez którą przetłacza się farbę" jednoznacznie wskazuje na sitodruk. W tej technice forma ma postać siatki (sitka) napiętej na ramę. Obszary drukujące stanowią otwarte oczka, a niedrukujące są zaślepione (np. warstwą emulsji). Podczas druku farba znajduje się na sicie i jest przeciskana (przetłaczana) przez otwarte oczka bezpośrednio na zadrukowywany materiał.

Kluczowym elementem procesu jest rakiel, który przesuwając się po sicie wywiera nacisk. Ten nacisk powoduje, że farba przechodzi przez strukturę formy. To właśnie "przetłaczanie przez formę" odróżnia sitodruk od innych technik wymienionych w odpowiedziach.

  • Offset – farba nie przechodzi przez formę. Jest przenoszona z formy na cylinder gumowy (pośrednio), a dopiero potem na podłoże. Mechanizm jest więc inny niż przetłaczanie przez siatkę.
  • Rotograwiura – farba jest związana z wgłębieniami (komórkami) w cylindrze; nadmiar jest zbierany, a farba z wgłębień jest przekazywana na podłoże pod naciskiem. To nie jest przeciskanie przez formę siatkową.
  • Tampondruk – farba jest pobierana z formy (matrycy) przez elastyczny tampon i dopiero potem przenoszona na podłoże. Tampon działa jak "pośrednik", więc farba nie jest przetłaczana przez formę.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się sformułowanie "farba przechodzi przez formę", "przeciskanie przez oczka", "siatka/sitko" lub "rakiel", najczęściej chodzi o sitodruk.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza to, że farba przechodzi przez otwory/oczka formy (np. siatki) pod naciskiem narzędzia. W praktyce farba jest przeciskana przez miejsca drukujące formy i trafia bezpośrednio na podłoże. To sformułowanie najczęściej kojarzy się z sitodrukiem.
W sitodruku forma to sitko z otwartymi oczkami w miejscach drukujących. Rakiel przesuwa się po sicie i wywiera nacisk, przez co farba jest przeciskana przez oczka na podłoże. Dzięki temu można uzyskać także grubsze warstwy farby.
W offsecie farba nie przechodzi przez formę. Jest nanoszona na płaską formę, a następnie przenoszona pośrednio na cylinder gumowy i dopiero z niego na podłoże. Kluczowa jest więc pośrednia droga farby, a nie przejście przez strukturę formy.
W rotograwiurze farba znajduje się w wgłębieniach cylindra (komórkach). Nadmiar jest zbierany, a farba z wgłębień przechodzi na podłoże pod naciskiem. W sitodruku farba jest natomiast przeciskana przez oczka siatki, czyli "przetłaczana przez formę".
W tampondruku farba jest najpierw pobrana z formy przez elastyczny tampon, a potem przeniesiona na podłoże. Tampon pełni rolę pośrednika. Nie ma etapu przeciskania farby przez otwory formy, więc nie jest to "przetłaczanie przez formę".
Sitodruk często stosuje się do zadruku tekstyliów, materiałów reklamowych, opakowań oraz wybranych zastosowań w elektronice drukowanej. Technika jest ceniona, bo pozwala nakładać grubsze warstwy farby i drukować na różnych, także mniej typowych materiałach.
Najczęściej myli się samo słowo "przenoszenie" z "przetłaczaniem". Uczniowie wybierają offset, bo jest najbardziej znany, ignorując słowo-klucz "przez formę". Pomaga zapamiętać: sitodruk = farba przechodzi przez siatkę, a w innych technikach farba trafia na podłoże inną drogą.
Sygnały to m.in. słowa: siatka, sitko, oczka, rakiel, "przeciskanie" lub "przetłaczanie farby przez formę". Jeśli opis mówi o przechodzeniu farby przez strukturę formy, to niemal zawsze wskazuje na sitodruk.
Tak. Sitodruk wykorzystuje formę drukową w postaci sitka, w którym część oczek jest drożna (drukuje), a część zablokowana (nie drukuje). To klasyczny przykład druku z formy, przy czym forma działa jak szablon, przez który farba może przejść tylko w wybranych miejscach.
Najlepiej ułożyć krótką tabelę "droga farby": sitodruk—przez siatkę; offset—przez cylinder gumowy; rotograwiura—z wgłębień cylindra; tampondruk—tamponem. Na egzaminie czytaj czasownik w treści (przetłacza/przenosi/wybiera), bo to zwykle rozstrzyga wybór odpowiedzi.
info

Około 69% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "W sitodruku farba jest przetłaczana przez formę w postaci siatki: rakiel wywiera nacisk i przeciska farbę przez otwarte oczka sitka na podłoże."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Sitodruk - dostęp: 2026-02-18
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Offset_(druk) - dostęp: 2026-02-18
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Rotograwiura - dostęp: 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do podstaw technologii poligraficznych (rozdziały o sitodruku, offsecie, rotograwiurze, tampondruku)
  • Materiały producentów farb i maszyn: opisy procesów i schematy przenoszenia farby
  • Notatki porównawcze "mechanizm przenoszenia farby w technikach druku" (tabela różnic)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego