KWALIFIKACJA ELE6 + ELE7 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 22.
Fragment warunków pomiarów kotła Jaka powinna być minimalna wydajność pracy kotła (przez 18 godzin), aby spełnione były przedstawione warunki pomiarów, jeżeli wydajność wyznaczona programem pracy wynosi 10 kg/s?
Ilustracja przedstawia fragment tekstu dotyczącego warunków pomiarów kotła, który jest częścią egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Minimalną wydajność wyznacza się z warunku podanego w "warunkach pomiarów" jako część (współczynnik) wydajności z programu pracy. Dla wydajności 10 kg/s i wymaganego progu 0,75 otrzymuje się 10 · 0,75 = 7,5 kg/s, co spełnia wymaganie pracy przez 18 godzin.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba połączyć dwie informacje: (1) wydajność wyznaczoną programem pracy kotła oraz (2) wymaganie wynikające z przedstawionych warunków pomiarów, obowiązujące w czasie 18 godzin pracy. Tego typu warunki zwykle nie każą "zmieniać jednostek", tylko narzucają, aby w określonym przedziale czasu utrzymać wydajność nie mniejszą niż wskazany próg w relacji do wydajności referencyjnej (np. procent wartości z programu pracy).

Krok 1: odczyt warunku
Kluczowe jest odczytanie z fragmentu warunków pomiarów, jaka część wydajności z programu pracy jest dopuszczalna jako minimum (np. 0,75 wartości programu). Bez tego progu nie da się wykonać obliczeń.

Krok 2: obliczenie minimum
Jeżeli warunek mówi, że minimalna wydajność ma wynosić 75% wartości z programu pracy, to liczymy:
Qmin = 0,75 · Qprog
Qprog = 10 kg/s, więc Qmin = 0,75 · 10 = 7,5 kg/s.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 10 kg/s – odpowiada wydajności z programu pracy, a nie wartości minimalnej wynikającej z warunku (jeśli warunek dopuszcza niższą wartość, to 10 kg/s nie jest "minimalne").
  • 5,5 kg/s – zbyt niska wartość; typowy błąd to dobranie liczby "na oko" lub użycie złego współczynnika (np. pomylenie 0,75 z 0,55).
  • 6 kg/s – również zbyt niska; często wynika z błędnego przeliczenia procentów albo mechanicznego skojarzenia z innym progiem.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw wypisz wprost próg z warunków (np. 0,75; 75%; "nie mniej niż …%"), a dopiero potem wykonaj jedno działanie na 10 kg/s. Unikniesz w ten sposób typowego błędu polegającego na ignorowaniu warunku i wybieraniu liczby z treści.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To strumień masy czynnika (najczęściej pary lub wody) wytwarzany/przepływający w czasie, podany jako kilogramy na sekundę. W zadaniach egzaminacyjnych jest to wielkość porównywana z wymaganiami (minimalny próg, zakres pracy) zapisanymi w warunkach pomiaru.
Najpierw zamień procent na współczynnik (np. 75% = 0,75), a potem pomnóż przez wartość referencyjną z programu pracy: Qmin = k · Q. To zwykle jedno działanie, o ile warunek nie wprowadza dodatkowych korekt.
Bo 7,5 jest typową wartością wynikającą z progu 75% wartości referencyjnej. Jeśli warunki pomiaru wymagają utrzymania co najmniej 0,75 wydajności programu, to dla 10 kg/s daje to 10 · 0,75 = 7,5 kg/s.
Nie. Sam czas trwania (18 h) nie wymusza automatycznie proporcji do doby. Trzeba sprawdzić, co dokładnie mówią warunki pomiarów: czas może określać długość utrzymania progu, a próg może być podany niezależnie (np. procent wartości programu).
Najczęstsze są: wybór wartości z treści (np. 10 kg/s) zamiast minimum, mylenie procentów ze współczynnikami (75% jako 75), użycie odwrotnego działania oraz nieuwzględnienie tego, że pytanie dotyczy minimalnej wartości spełniającej warunek.
Kluczowy jest zapis liczbowy definiujący wymagany próg (np. "nie mniej niż …% wydajności z programu pracy") oraz ewentualne ograniczenia dodatkowe (przedział czasu, stan ustalony, dopuszczalne odchyłki). Bez progu liczbowego obliczeń nie da się wykonać.
Zwykle nie, jeśli wszystkie odpowiedzi są w kg/s, a warunek jest wyrażony jako procent lub współczynnik. Zmiana jednostek byłaby potrzebna dopiero wtedy, gdy warunki podawały np. wartości godzinowe (kg/h) albo ilość w czasie, a nie strumień masy.
Porównaj obliczoną wartość z progiem: wynik ma być dokładnie na granicy spełnienia (np. 0,75 · Q). Każda wartość większa też spełni warunek, ale nie będzie minimalna. Na egzaminie wybieraj opcję odpowiadającą granicy, jeśli pytanie pyta o minimum.
Tak, ale tylko wtedy, gdy warunki pomiarów wymagają utrzymania pełnej wydajności z programu pracy jako minimum (próg 100%). Jeśli warunek dopuszcza niższy próg (np. 75%), to 10 kg/s nie jest odpowiedzią na pytanie o wartość minimalną.
Ćwicz odczytywanie wymagań z fragmentów dokumentacji (warunki pomiarów, instrukcje), a potem szybkie rachunki procentowe. Warto też utrwalić znaczenie wielkości: strumień masy (kg/s), moc, sprawność oraz umieć rozpoznać w treści, czy pytanie dotyczy minimum, maksimum czy wartości nominalnej.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 50% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że minimalną wydajność wyznacza się z warunku podanego w "warunkach pomiarów" jako część (współczynnik) wydajności z programu pracy.

Materiały:

  • podręczniki i skrypty z energetyki cieplnej dotyczące kotłów i pomiarów eksploatacyjnych
  • instrukcje eksploatacji oraz dokumentacja techniczno-ruchowa kotłów (przykładowe zestawy warunków pomiaru)
  • zbiory zadań z obliczeń procentowych w technice cieplnej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego