KWALIFIKACJA OGR3 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 1.
Funkcje biocenotyczne, polegające na dostarczaniu pokarmu dla ptaków, pełnią
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Rośliny o funkcji biocenotycznej "pokarm dla ptaków" to przede wszystkim takie, które wytwarzają liczne, łatwo dostępne owoce utrzymujące się na pędach. Jabłoń purpurowa oraz ognik szkarłatny są typowymi przykładami roślin owocujących, chętnie wykorzystywanych przez ptaki, zwłaszcza w chłodniejszej porze roku.

Pełne wyjaśnienie:

Funkcje biocenotyczne roślin w architekturze krajobrazu to m.in. wspieranie organizmów żywych (fauny) poprzez tworzenie siedlisk, osłon, miejsc lęgowych oraz dostarczanie bazy pokarmowej. Jeśli w pytaniu wskazano wprost dostarczanie pokarmu dla ptaków, w praktyce projektowej najczęściej chodzi o gatunki, które tworzą owoce (jagody, jabłka, pestkowce) dostępne i atrakcyjne dla ptaków, często także utrzymujące się na roślinie po opadnięciu liści.

Jabłoń purpurowa (odmiany ozdobne jabłoni) wytwarza drobne owoce, które – w zależności od odmiany i warunków – mogą być zjadane przez ptaki. Ognik szkarłatny to krzew powszechnie ceniony w zieleni także z powodu licznych owoców, które stanowią pokarm dla ptaków. Zestaw tych dwóch roślin dobrze odpowiada więc funkcji "dokarmiania" ptaków poprzez nasadzenia.

Pozostałe propozycje są mniej trafne w tym ujęciu, bo częściej dobiera się je do innych celów:

  • Forsycja pośrednia jest kojarzona głównie z wczesnym, efektownym kwitnieniem, a nie z istotnym znaczeniem owoców dla ptaków.
  • Wrzos pospolity ma znaczenie przede wszystkim dla owadów zapylających (pożytek), natomiast w kontekście "pokarmu dla ptaków" nie jest typowym wskazaniem w testach roślin biocenotycznych.
  • Żylistek szorstki i część roślin ozdobnych uprawianych głównie dla kwiatów lub pokroju zwykle nie są pierwszym wyborem, gdy celem jest zapewnienie ptakom łatwo dostępnych owoców.
  • Dąb może być ważny ekologicznie, ale w pytaniu zestawiono go z innym gatunkiem; w testach dotyczących "pokarmu dla ptaków" zazwyczaj wskazuje się rośliny o bardziej bezpośrednio wykorzystywanych owocach w zieleni osiedlowej i ogrodowej.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się gatunki typowo owocujące i długo utrzymujące owoce, zwykle to one realizują funkcję pokarmową dla ptaków w projektach zieleni.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Funkcje biocenotyczne to oddziaływania roślin na organizmy żywe, np. zapewnianie schronienia, miejsc lęgowych, pożywienia lub korytarzy ekologicznych. W praktyce projektowej oznacza to dobór gatunków, które realnie wspierają faunę, a nie tylko zdobią teren.
Najczęściej są to rośliny o obfitych owocach: drzewa i krzewy tworzące jagody lub drobne owoce utrzymujące się dłużej na pędach. Wtedy ptaki mogą korzystać z pokarmu także jesienią i zimą, gdy innych źródeł jest mniej.
Ognik szkarłatny jest ceniony m.in. za liczne, dekoracyjne owoce. W kontekście funkcji biocenotycznych takie owocowanie zwiększa dostępność pokarmu dla ptaków w terenach zieleni, zwłaszcza gdy owoce są łatwo dostępne na krzewach.
Zwykle chodzi o rośliny, które wytwarzają owoce zjadane przez ptaki lub pośrednio wspierają łańcuch pokarmowy (np. przez przyciąganie owadów). W testach najczęściej rozpoznaje się jednak gatunki o wyraźnych, licznych owocach.
Roślina może być jednocześnie ozdobna i biocenotyczna, ale kluczowy jest "efekt ekologiczny": owoce, nasiona lub inne zasoby, z których ptaki realnie korzystają. Same atrakcyjne kwiaty częściej oznaczają pożytek dla owadów niż pokarm dla ptaków.
Forsycję dobiera się głównie ze względu na wczesne i intensywne kwitnienie oraz efekt dekoracyjny. W kontekście zadań o pokarmie dla ptaków częściej punktuje się gatunki kojarzone z obfitymi owocami, bo to one są bezpośrednim źródłem pokarmu.
Typowy błąd to wybór roślin "ładnie kwitnących" zamiast owocujących, bo uczeń przenosi skojarzenie pożytku dla owadów na ptaki. Inny błąd to kierowanie się barwą lub popularnością gatunku, bez analizy, czy daje on ptakom dostępny pokarm.
Szczególnie ważna jest w okresach niedoboru naturalnego pokarmu, zwykle późną jesienią i zimą. Dlatego w projektach często docenia się nasadzenia krzewów i drzew, które utrzymują owoce dłużej lub owocują obficie w drugiej części sezonu.
Tak, ale najczęściej w innym aspekcie: bywa ważny jako roślina pożytkowa dla owadów. W pytaniach o "pokarm dla ptaków" wrzos nie jest jednak typowym przykładem rośliny owocowej, dlatego zwykle przegrywa z gatunkami o wyraźnych owocach.
Warto zrobić własną listę gatunków: owocujących dla ptaków, pożytkowych dla owadów i osłonowych, a potem ćwiczyć na przykładach z projektów nasadzeń. Pomaga też nauka cech rozpoznawczych i tego, "co roślina daje" faunie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 51% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Rośliny o funkcji biocenotycznej "pokarm dla ptaków" to przede wszystkim takie, które wytwarzają liczne, łatwo dostępne owoce utrzymujące się na pędach."

Materiały:

  • Podręczniki i atlasy dendrologiczne do rozpoznawania drzew i krzewów ozdobnych
  • Materiały z ekologii terenów zieleni: rola roślin w kształtowaniu siedlisk dla zwierząt
  • Karty roślin (opisy gatunków) z informacją o owocach i ich znaczeniu dla ptaków

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego