KWALIFIKACJA SPL1 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 28.
Obraz przedstawia tabelę z danymi liczbowymi oraz tekst umieszczony bezpośrednio pod nią.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prędkość komunikacyjna to iloraz długości trasy i całkowitego czasu podróży, który obejmuje jazdę oraz postoje. Czas całkowity: 60 min ruchu + 4 min postoje techniczne + 11×1 min odpraw = 75 min = 1,25 h. v = 24 km / 1,25 h = 19,2 km/h.

Pełne wyjaśnienie:

Prędkość komunikacyjna (często nazywana także prędkością eksploatacyjną w prostych zadaniach) opisuje, jak szybko pojazd "realnie" pokonuje trasę, gdy uwzględnimy nie tylko samą jazdę, ale też przerwy i obsługę na przystankach. Dlatego do czasu przejazdu nie bierzemy wyłącznie "czasu trwania ruchu autobusu", ale sumujemy wszystkie składowe czasu podane w danych.

1) Ustalenie czasu całkowitego
W danych są trzy elementy czasu:

  • czas ruchu: 60 minut,
  • postoje techniczne: 4 minuty,
  • odprawa pasażerów: 1 minuta na przystanek, przy 11 przystankach.
Zatem czas odpraw łącznie wynosi 11 × 1 minuta = 11 minut. Czas całkowity podróży: 60 + 4 + 11 = 75 minut.

2) Konwersja jednostek
Prędkość w km/h liczymy, gdy czas jest w godzinach. 75 minut to 75/60 h = 1,25 h.

3) Obliczenie prędkości
Korzystamy z zależności: v = s/t.
s = 24 km, t = 1,25 h, więc v = 24 / 1,25 = 19,2 km/h.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?
Odpowiedź "18,9 km/h" zwykle wynika z drobnego błędu rachunkowego albo błędnego zaokrąglenia czasu po konwersji.
Odpowiedź "22,1 km/h" jest typowa, gdy ktoś doliczy postoje techniczne, ale pominie czas odpraw pasażerów (24 km / 1,083 h ≈ 22,15 km/h).
Odpowiedź "36,9 km/h" pojawia się, gdy ktoś omyłkowo podzieli 24 km przez 0,65 h (np. błędnie odejmie lub źle przeliczy minuty), czyli popełni błąd w czasie całkowitym.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy w zadaniu są czasy "dodatkowe" (postoje, odprawy, przerwy). Jeśli tak, dodaj je do czasu ruchu, a dopiero potem licz v=s/t w spójnych jednostkach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Prędkość komunikacyjna to średnia prędkość na trasie liczona z uwzględnieniem nie tylko jazdy, ale też postojów (np. technicznych) i czasu obsługi pasażerów na przystankach. Oblicza się ją jako długość trasy podzieloną przez całkowity czas od startu do końca.
Zsumuj wszystkie czasy składające się na przejazd: czas ruchu + postoje + czas odprawy (na każdym przystanku) itp. Następnie przelicz minuty na godziny i policz v = s/t, gdzie s to długość trasy w km, a t to czas całkowity w godzinach.
Postoje techniczne wydłużają realny czas wykonania przejazdu, więc obniżają prędkość "w praktyce". W logistyce i planowaniu transportu liczy się czas od rozpoczęcia do zakończenia zadania przewozowego, a nie sama prędkość jazdy. Dlatego postoje są częścią czasu całkowitego.
Jeżeli w danych podano "czas związany z jedną odprawą" oraz "liczbę przystanków", typowo należy przyjąć, że na każdym przystanku występuje taka odprawa. Wtedy czas odprawy łączny to iloczyn: czas jednej odprawy × liczba przystanków.
Najczęściej popełnia się błędy: pomijanie odpraw lub postojów, zła konwersja minut na godziny (np. traktowanie 75 min jak 0,75 h), oraz liczenie prędkości z samego czasu jazdy. Warto przed obliczeniem wypisać pełny "czas całkowity" w jednym wierszu.
Aby uzyskać godziny, podziel liczbę minut przez 60: 75/60 h = 1,25 h. To krok krytyczny, bo prędkość w km/h wymaga czasu w godzinach. Jeśli zostaniesz przy minutach, wynik będzie w km/min i nie będzie pasował do odpowiedzi.
Oznacza to, że postoje i czynności obsługowe "zjadają" czas operacyjny. Dla magazyniera-logistyka ma to wpływ na planowanie okien czasowych dostaw, dobór liczby kursów oraz ocenę, czy harmonogram jest realny. Im więcej przystanków/stopów, tym niższa prędkość komunikacyjna.
Używa się jej przy planowaniu czasu realizacji przewozu (ETA), rozliczaniu pracy pojazdu/kierowcy i ocenie wydajności trasy. Maksymalna prędkość z przepisów nie uwzględnia przerw, korków ani postojów, więc nie nadaje się do realistycznych harmonogramów operacyjnych.
Możesz oszacować: 24 km w trochę ponad godzinę to okolice 20 km/h. Jeśli po dodaniu postojów wychodzi ponad 30–40 km/h, prawdopodobnie pominąłeś czasy dodatkowe albo źle przeliczyłeś minuty na godziny. Szybka kontrola rzędu wielkości pomaga wyłapać pomyłki.
Tak, bo magazynier-logistyk często planuje lub kontroluje przepływ dostaw: wyznacza czasy dojazdu, szacuje opóźnienia i ustala terminy przyjęcia/wydań. Prędkość komunikacyjna pozwala uwzględnić postoje oraz punkty obsługi, więc lepiej odzwierciedla realny czas transportu.
info

Statystycznie 46% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Prędkość komunikacyjna to iloraz długości trasy i całkowitego czasu podróży, który obejmuje jazdę oraz postoje."

Źródła:

  • Wikipedia: "Prędkość średnia" (definicja v = s/t) – https://pl.wikipedia.org/wiki/Pr%C4%99dko%C5%9B%C4%87_%C5%9Brednia - dostęp 2026-04-01
  • Wikipedia: "Prędkość komunikacyjna" (pojęcie prędkości z uwzględnieniem postojów) – https://pl.wikipedia.org/wiki/Pr%C4%99dko%C5%9B%C4%87_komunikacyjna - dostęp 2026-04-01

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw transportu i spedycji (dział: prędkości i czasy w transporcie)
  • Zadania rachunkowe z logistyki dotyczące czasu przejazdu i postojów
  • Notatki/ściąga z przeliczania jednostek (min ↔ h) i wzorów v=s/t

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego