W poligrafii (także w druku cyfrowym) naddatek technologiczny to dodatkowa liczba arkuszy przewidziana na straty wynikające z procesu: rozruch, próby, błędne arkusze, docinki, uszkodzenia itp. Pytanie dotyczy tego, ile arkuszy dodatkowo trzeba przyjąć, aby finalnie otrzymać 2 000 arkuszy netto, przy założeniu naddatku 10%.
Jeżeli naddatek wynosi 10%, to liczba arkuszy dodatkowych jest równa 10% nakładu netto (tak właśnie sugeruje konstrukcja pytania i odpowiedzi). Wykonujemy więc standardowe obliczenie procentu liczby:
- 10% = 10/100 = 0,10
- 0,10 × 2 000 = 200
Dlatego poprawna jest odpowiedź "200 arkuszy.".
Pozostałe propozycje są typowymi wynikami błędów rachunkowych lub skrótów myślowych:
- "100 arkuszy." odpowiadałoby 5% z 2 000 albo błędnemu przyjęciu, że 10% to "100" bez odniesienia do podstawy.
- "120 arkuszy." i "140 arkuszy." nie wynikają z 10% z 2 000; to wartości, które mogą pojawić się po przypadkowym liczeniu od innej liczby lub po pomyleniu procentów z punktami procentowymi.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisz podstawę procentu (od czego liczysz 10%) i dopiero potem wykonaj mnożenie przez 0,10. Jeśli pytanie brzmi "ile dodatkowo", to szukasz samego naddatku, a nie sumy netto+naddatek.