KWALIFIKACJA HGT12 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 12.
Ile gramów mleka może zastąpić spożycie 150 g serka homogenizowanego, jeżeli zgodnie z tabelą wzajemnej zamiany produktów 100 g mleka zastępuje 30 g serka homogenizowanego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Obliczenie proporcji:
Skoro 30 g serka zastępuje 100 g mleka, to 150 g serka to 150/30 = 5 razy więcej. Zatem odpowiada mu 5 × 100 g mleka = 500 g. Pozostałe odpowiedzi wynikają z błędnego skalowania lub odwrócenia proporcji.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano relację z tabeli wzajemnej zamiany: 100 g mleka zastępuje 30 g serka homogenizowanego. Oznacza to, że porcja 30 g serka jest równoważna (w rozumieniu tej tabeli) porcji 100 g mleka.

Krok 1: wyznacz skalę porcji serka.
Interesuje nas 150 g serka, a w relacji bazowej jest 30 g. Liczymy, ile razy 30 g mieści się w 150 g:
150 ÷ 30 = 5.
To znaczy, że 150 g serka to 5 porcji po 30 g.

Krok 2: przelicz na mleko.
Skoro 1 porcja (30 g serka) odpowiada 100 g mleka, to 5 takich porcji odpowiada:
5 × 100 g = 500 g mleka.

Wniosek: 150 g serka homogenizowanego może zastąpić 500 g mleka.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 300 g – to wynik zbyt mały; często pojawia się po błędnym przyjęciu skali 3 zamiast 5 albo po pomyleniu działań.
  • 450 g – powstaje przy niepełnym przeliczeniu (np. 150/30 błędnie zaokrąglone do 4,5) albo przy pomyłce w mnożeniu.
  • 150 g – to typowy błąd "przepisania liczby z treści" bez obliczeń lub błędne założenie, że zamiana jest 1:1 masowo.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach o zamiennikach zawsze sprawdź, co jest "bazą" (tu: 30 g serka) i dopiero potem policz mnożnik skali. Na końcu oceń, czy wynik ma sens: większa ilość serka niż 30 g musi odpowiadać większej ilości mleka niż 100 g.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ustal proporcję bazową (np. 30 g serka odpowiada 100 g mleka), policz mnożnik skali dla swojej porcji (150/30=5), a potem przemnoż masę produktu zastępującego (5×100 g=500 g). Zawsze kontroluj, czy wynik rośnie wraz z porcją.
Relacja w tabeli jest proporcją, więc zmiana porcji działa "razy tyle samo", a nie "o tyle samo". Gdy porcja serka jest 5 razy większa (150 g vs 30 g), to równoważnik mleka też musi być 5 razy większy (500 g vs 100 g).
To informacja o równoważności według danej tabeli zamiany: 30 g serka traktuje się jako odpowiednik 100 g mleka w określonym kryterium (np. wartości odżywczej przyjętej w tabeli). W obliczeniach przyjmujesz to jako parę proporcjonalną.
Najczęściej myli się kierunek zamiany (odwraca proporcję), przepisuje liczbę z treści bez liczenia albo błędnie skaluje porcję (np. 150/30 liczone jako 4,5). Pomaga zapisanie pary: 30 g serka ↔ 100 g mleka i dopiero potem skala.
Tak. Skoro 30 g serka odpowiada 100 g mleka, to 150 g serka jest znacznie większą porcją (5 razy). Wynik powinien więc być większy niż 100 g i dokładnie 5 razy większy, czyli 500 g. Wyniki 150–300 g są podejrzanie małe.
Regułę trzech stosuje się m.in. w przeliczaniu receptur na inną liczbę porcji, w skalowaniu gramatury składników, w obliczaniu wydajności potraw oraz właśnie w zadaniach o zamiennikach produktów z tabel. Kluczowe jest zapisanie proporcji i mnożnika skali.
Zapisz parę bazową jako równoważnik: 30 g serka ↔ 100 g mleka. Potem policz mnożnik: 150/30=5. Na końcu mnożysz mleko: 100×5. Unikaj ustawiania ułamków "na pamięć" bez sprawdzenia, co rośnie, a co maleje.
Tak. Możesz zapisać: 100/30 = x/150, a następnie x = (100×150)/30. To daje 500. Ta metoda bywa wygodna, gdy liczby nie dzielą się "ładnie". Ważne, by zachować te same jednostki (g z g).
Najczęściej spotyka się zamienniki w grupach: produkty mleczne, zbożowe, tłuszczowe, mięsne oraz warzywa i owoce. Na egzaminie zwykle nie trzeba znać całej tabeli na pamięć, tylko umieć policzyć równoważnik na podstawie podanej relacji.
Ćwicz proporcje, przeliczanie porcji i skalowanie receptur. Rób zadania z kontrolą sensu wyniku (czy wynik powinien rosnąć/maleć). Pomaga też nawyk zapisu: "porcja bazowa", "mnożnik skali", "wynik końcowy" oraz sprawdzanie jednostek.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 68% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Obliczenie proporcji:Skoro 30 g serka zastępuje 100 g mleka, to 150 g serka to 150/30 = 5 razy więcej."

Materiały:

  • Materiały z matematyki zawodowej: proporcje i "reguła trzech"
  • Podręczniki i skrypty do dietetyki/żywienia zbiorowego omawiające tabele zamienników
  • Zadania rachunkowe z przeliczania porcji i zamienników produktów mlecznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego