W zadaniu trzeba przygotować 2 litry (2000 ml) roztworu roboczego o stężeniu 4%. W typowych zadaniach egzaminacyjnych oznacza to, że 4% objętości roztworu końcowego stanowi koncentrat środka dezynfekcyjnego, a pozostała część to woda.
Krok 1: oblicz objętość koncentratu.
4% = 4/100 = 0,04. Zatem objętość koncentratu wynosi: 0,04 × 2000 ml = 80 ml.
Krok 2: oblicz objętość wody do dopełnienia.
Roztwór końcowy ma mieć 2000 ml, więc wody potrzeba: 2000 ml − 80 ml = 1920 ml.
Dlatego poprawne jest zestawienie: 80 ml koncentratu i 1920 ml wody. Jest to też sposób praktyczny: odmierza się koncentrat, a następnie dopełnia wodą do objętości 2 litrów.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
- Wariant z 80 ml koncentratu i 2000 ml wody daje łącznie 2080 ml, więc objętość końcowa jest inna niż 2 litry (a stężenie spada poniżej 4%).
- Wariant z 40 ml koncentratu i 2000 ml wody powiela błąd "dolania pełnych 2 litrów wody" oraz dodatkowo zaniża ilość koncentratu (w efekcie stężenie jest dużo niższe).
- Wariant z 40 ml koncentratu i 1960 ml wody zachowuje objętość 2000 ml, ale 40 ml w 2000 ml to 2%, a nie 4%.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź dwa warunki: (1) czy suma objętości składników daje wymaganą objętość końcową, (2) czy obliczony udział koncentratu odpowiada wymaganemu procentowi.