KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 14.
Ile papieru należy zamówić, aby uzyskać 2 000 arkuszy formatu RA1 (860 x 610 mm) o gramaturze 120 g/m2?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw liczysz pole arkusza: 0,86 m × 0,61 m = 0,5246 m2. Masa 1 arkusza przy 120 g/m2 to 0,5246 × 120 = 62,952 g. Dla 2000 arkuszy: 62,952 g × 2000 = 125 904 g = 125,904 kg, po zaokrągleniu 126 kg.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie sprawdza umiejętność przeliczenia gramatury (czyli masy 1 m2 papieru) na masę konkretnej liczby arkuszy o podanych wymiarach.

1) Przeliczenie wymiarów na metry
RA1 ma wymiary 860 × 610 mm, czyli 0,86 × 0,61 m.

2) Obliczenie powierzchni jednego arkusza
Pole prostokąta: 0,86 m × 0,61 m = 0,5246 m2.

3) Obliczenie masy jednego arkusza z gramatury
Gramatura 120 g/m2 oznacza, że 1 m2 waży 120 g. Zatem jeden arkusz waży:
0,5246 m2 × 120 g/m2 = 62,952 g.

4) Masa dla nakładu 2000 arkuszy
62,952 g × 2000 = 125 904 g.
Po przeliczeniu na kilogramy: 125 904 g ÷ 1000 = 125,904 kg.

5) Zaokrąglenie do wartości użytkowej
W zamówieniach materiału wynik zwykle zaokrągla się do pełnych kilogramów, stąd 126 kg.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 64 kg i 32 kg wynikają najczęściej z pomyłki w powierzchni (zły przelicznik mm→m) albo z błędu w mnożeniu przez nakład (np. przez 1000 zamiast 2000).
  • 252 kg jest bliskie podwojeniu wyniku poprawnego, co typowo wskazuje na podwójne policzenie nakładu lub błędne przyjęcie większej powierzchni arkusza.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj jednostki przy każdym kroku (m, m2, g, kg). To szybko ujawnia błąd, jeśli "nie skracają się" m2 w iloczynie z g/m2.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Masa papieru wynika z wzoru: masa = powierzchnia × gramatura. Najpierw oblicz pole jednego arkusza w m2, potem pomnóż przez gramaturę w g/m2, a na końcu przez liczbę arkuszy. Wynik w gramach przelicz na kilogramy.
Gramatura 120 g/m2 oznacza, że 1 m2 papieru waży 120 g. Nie jest to masa jednego arkusza, tylko jednostkowa masa powierzchni. Żeby policzyć masę arkusza, trzeba znać jego pole w m2.
Milimetry zamieniasz na metry, dzieląc przez 1000. Czyli 860 mm = 0,86 m, a 610 mm = 0,61 m. Dopiero na takich wartościach liczysz pole w m2. To najczęstszy krok, w którym powstają błędy.
Ponieważ gramatura jest podana w g/m2, a więc odnosi się do powierzchni. Gdy mnożysz pole arkusza (m2) przez gramaturę (g/m2), jednostka m2 skraca się i zostają gramy. To kontrola poprawności rachunku.
W zadaniach egzaminacyjnych zwykle przyjmuje się zaokrąglenie do pełnych kilogramów, bo tak praktycznie zamawia się papier. Jeśli wychodzi np. 125,904 kg, to przy zamówieniu materiału przyjmujesz 126 kg. Gdy podano zasady zaokrągleń, stosuj je dokładnie.
Najczęściej myli się mm z m (liczy się pole w złych jednostkach), traktuje gramaturę jak masę arkusza, gubi się zera przy nakładzie (2000 sztuk), albo zaokrągla zbyt wcześnie. Pomaga zapisywanie jednostek przy każdym kroku.
Możesz oszacować: pole arkusza to ok. 0,5 m2, więc przy 120 g/m2 jeden arkusz waży ok. 60 g. Dla 2000 arkuszy to ok. 120 000 g, czyli ok. 120 kg. Jeśli wynik jest rzędu 10 kg lub 1000 kg, to błąd jednostek.
Zapas dolicza się, gdy przewidujesz odpady: rozruch, kalibracje, testy barwne, błędy podawania, docinki lub odrzuty jakościowe. W praktyce planuje się dodatkowe arkusze, ale w zadaniu obliczeniowym bez informacji o makulaturze liczy się zwykle dokładnie podany nakład.
Nakład to liczba sztuk produktu/arkuszy, które mają powstać. W obliczeniach materiałowych nakład jest mnożnikiem masy jednego arkusza. Jeśli nakład to 2000 arkuszy, to masa całkowita = masa 1 arkusza × 2000 (plus ewentualny zapas, jeśli jest podany).
Często są to obliczenia: masa i ilość papieru, zużycie na nakład, przeliczenia formatów, dobór gramatury do produktu, a także podstawy kalkulacji kosztów materiałów. Warto ćwiczyć: jednostki, pola arkuszy, przeliczenia g↔kg oraz logikę kontroli wyniku.
info

Statystycznie 44% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Najpierw liczysz pole arkusza: 0,86 m × 0,61 m = 0,5246 m2."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do kalkulacji poligraficznej (dział: gramatura, zużycie papieru)
  • Karty technologiczne i arkusze kalkulacyjne do wyceny zleceń w drukarni
  • Ćwiczenia z przeliczania formatów i powierzchni arkuszy w m<sup>2</sup>

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego