KWALIFIKACJA FRK4 - WRZESIEŃ 2014 (test 2)

PYTANIE NR 6.
Ile wody i ile środka do dezynfekcji w postaci proszku należy użyć, aby przygotować litr 10% roztworu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
10% roztwór oznacza, że składnik aktywny stanowi 10% roztworu końcowego. Dla 1 litra (1000 ml) 10% to 100 g proszku, a resztę objętości dopełnia się wodą, czyli ok. 900 ml. Nie nalewa się 1 litra wody, bo wtedy roztwór miałby objętość większą niż 1 litr.

Pełne wyjaśnienie:

Przy przygotowywaniu roztworów do dezynfekcji w gabinecie kosmetycznym kluczowe jest rozumienie, że podana wartość procentowa odnosi się do roztworu końcowego, a nie do samej wody.

Jeżeli celem jest uzyskanie 1 litra 10% roztworu, to w ujęciu typowym dla zadań szkolnych (proszek + woda do objętości końcowej) przyjmuje się, że 10% z 1000 ml odpowiada porcji preparatu, a pozostałą część stanowi rozpuszczalnik:

  • 1 litr = 1000 ml roztworu końcowego,
  • 10% z 1000 ml to 100 "części" preparatu w przeliczeniu na podaną w zadaniu miarę proszku,
  • pozostałe 90% objętości to woda, czyli 900 ml.

Dlatego poprawny dobór składników to 100 g proszku i 900 ml wody (woda dopełnia do 1 litra roztworu).

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "100 g proszku i 1 litr wody" prowadzi do objętości większej niż 1 litr (dolewasz pełny litr wody, a proszek jest dodatkowym składnikiem). W efekcie roztwór nie będzie miał deklarowanego stężenia 10% w 1 litrze.
  • "10 g proszku i 900 ml wody" daje zbyt mało preparatu: 10 g to 1% w odniesieniu do 1 litra, a nie 10%.
  • "10 g proszku i 1 litr wody" łączy oba błędy naraz: za mało proszku i jednocześnie brak kontroli objętości końcowej.

W praktyce zawodowej pamiętaj jeszcze o jednej rzeczy: producenci preparatów mogą definiować stężenia i sposób przygotowania (np. g na litr) w instrukcji. Na egzaminie trzymaj się definicji stężenia procentowego i warunku "przygotować litr roztworu", czyli kontroluj objętość końcową.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej oznacza to, że substancja (preparat) stanowi 10% roztworu końcowego, a reszta to rozpuszczalnik (np. woda). W zadaniach z proszkiem zwykle przyjmuje się podejście "odmierz preparat i dopełnij wodą do wymaganej objętości". W praktyce zawsze sprawdzaj instrukcję producenta.
Trzeba policzyć 10% z objętości końcowej 1 litra. 1 litr to 1000 ml, a 10% z 1000 to 100. W zadaniu podano proszek w gramach, więc przy typowym szkolnym ujęciu przyjmuje się 100 g proszku i dopełnia wodą do 1 litra roztworu (czyli ok. 900 ml wody).
Bo wtedy 1 litr dotyczyłby samej wody, a po dodaniu proszku objętość roztworu byłaby większa niż 1 litr. Stężenie procentowe odnosi się do mieszaniny końcowej, więc trzeba kontrolować objętość finalną: woda ma tylko uzupełnić brakującą część do 1 litra.
Najczęściej: (1) traktowanie "1 litr" jako ilości wody zamiast objętości roztworu końcowego, (2) pomylenie 10% z 10 g (zamiast 100 g), (3) ignorowanie jednostek (g i ml), (4) wybór odpowiedzi "na oko" bez przeliczenia procentu. Pomaga zapis: roztwór końcowy = preparat + woda.
Nie zawsze. Dla płynów spotyka się ujęcie objętość/objętość, a dla substancji stałych masę/objętość lub masę/masę. W kosmetyce i dezynfekcji wiele preparatów ma dawkowanie typu "g na 1 litr". Na egzaminie kluczowe jest, jak sformułowano zadanie i w jakich jednostkach podano składniki.
Najprościej: kontroluj ilość preparatu (odważ/odmierz zgodnie z recepturą) i upewnij się, że objętość końcowa roztworu jest zgodna z założeniem (np. dokładnie 1 litr). W praktyce gabinetowej dodatkowo ważne jest użycie właściwego naczynia miarowego oraz przygotowanie roztworu zgodnie z instrukcją producenta.
Gdy stosuje się preparaty koncentratowe w proszku do dezynfekcji narzędzi, wanienek, pojemników lub powierzchni. Roztwór przygotowuje się zwykle na początku dnia lub według harmonogramu wymiany. Kluczowe jest zachowanie stężenia i czasu działania, bo wpływa to na skuteczność dezynfekcji.
Objętość końcowa mówi, ile roztworu ma powstać po wymieszaniu składników. Jeśli zadanie wymaga "przygotować litr", to 1 litr jest efektem końcowym, a nie ilością wody. Woda jest tylko dopełnieniem do wskazanej objętości, po dodaniu odpowiedniej ilości preparatu.
Nie powinno się. Dezynfekcja wymaga powtarzalności: zbyt niskie stężenie obniży skuteczność, a zbyt wysokie może być drażniące lub niszczyć materiały. W warunkach gabinetu używa się wagi do proszku i naczynia miarowego do wody. Na egzaminie zawsze wykonuj obliczenia, nawet jeśli wynik wydaje się oczywisty.
Bo gram (g) opisuje masę proszku, a mililitr (ml) objętość wody lub roztworu. Błędy jednostek są częste: ktoś widzi "10%" i wybiera 10 g, albo utożsamia 1 litr roztworu z 1 litrem wody. Poprawne rozwiązanie wymaga pilnowania, co jest masą, a co objętością.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 46% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "10% roztwór oznacza, że składnik aktywny stanowi 10% roztworu końcowego."

Źródła:

  • Khan Academy – "Percent concentration" (chemistry), https://www.khanacademy.org/science/chemistry/solutions-and-solubility/solution-concentrations/a/percent-concentration (accessed 2026-02-28)
  • OpenStax Chemistry 2e – "Solution Concentrations" (percent by mass/volume), https://openstax.org/books/chemistry-2e/pages/11-5-solution-concentrations (accessed 2026-02-28)
  • ChemLibreTexts – "Percent Composition of Solutions" (w/w, w/v, v/v), https://chem.libretexts.org/Bookshelves/General_Chemistry/Map%3A_Chemistry_(OpenSTAX)/11%3A_Solutions/11.05%3A_Solution_Concentrations (accessed 2026-02-28)

Materiały:

  • Podręczniki z chemii ogólnej: rozdziały o stężeniach roztworów
  • Instrukcje producentów preparatów dezynfekcyjnych (karty charakterystyki, tabele rozcieńczeń)
  • Materiały szkolne dla kosmetologii/kosmetyki dotyczące higieny i dezynfekcji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego