KWALIFIKACJA TWO7 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 11.
Ile wyniesie zboczenie nawigacyjne (Δl), jeżeli statek płynąc KDd = 180° pokona drogę równą 30 mil morskich?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy kursie KDd = 180° statek płynie dokładnie na południe, czyli po południku.
W takim ruchu nie występuje składowa wschód–zachód, a więc zboczenie nawigacyjne Δl (departure) wynosi 0, niezależnie od przebytej drogi (tu 30 Mm).

Pełne wyjaśnienie:

Wielkość Δl (często rozumiana jako zboczenie/departure) opisuje składową przemieszczenia w kierunku wschód–zachód. Jest to ta część drogi, która "odsuwa" statek od południka wyjściowego na wschód albo na zachód. W praktyce wiąże się to z tym, czy podczas marszu zmienia się długość geograficzna.

Dany jest kurs KDd = 180°. Taki kurs oznacza marsz dokładnie na południe (kurs południkowy). Ruch na północ (000°) lub na południe (180°) odbywa się po południku, więc:

  • zmienia się szerokość geograficzna (N–S),
  • nie ma składowej wschód–zachód,
  • tym samym nie powstaje zboczenie Δl.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "0 mil morskich." — w tym szczególnym przypadku wynik nie zależy od tego, czy statek przepłynął 1 Mm czy 30 Mm, bo kierunek jest idealnie N–S.

Dlaczego pozostałe wartości są błędne? Odpowiedzi "1 milę morską.", "2 mile morskie." i "3 mile morskie." sugerują, że podczas marszu na kursie 180° pojawia się składowa E–W. To byłoby możliwe przy kursach skośnych (np. SE, SW), gdy część drogi przypada na przesunięcie w długości geograficznej. Przy kursie dokładnie południkowym taka składowa jest równa zeru.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w zadaniu widzisz kurs 000° lub 180°, potraktuj to jako szybki test kontrolny — departure/Δl = 0. Jeśli wychodzi wartość niezerowa, to najczęściej oznacza pomylenie wielkości lub nieuwzględnienie kierunku ruchu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Δl opisuje składową drogi w kierunku wschód–zachód (tzw. departure). Mówi, o ile statek "odchodzi" od południka wyjściowego na wschód lub zachód. Dla kursu dokładnie północ–południe ta składowa jest równa zero.
Kurs 180° oznacza ruch dokładnie na południe, czyli po południku. Taki marsz nie ma składowej wschód–zachód, więc nie powoduje przesunięcia w długości geograficznej. Skutkiem jest Δl = 0 niezależnie od długości przebytej drogi.
Kurs południkowy to kierunek 000° (na północ) albo 180° (na południe). W zadaniach rachunkowych jest to ważny przypadek szczególny: składowa E–W jest wtedy zerowa. To ułatwia szybkie sprawdzenie poprawności obliczeń.
Nie. Przy kursie 180° składowa wschód–zachód jest z definicji równa zero, więc nawet jeśli statek przepłynie bardzo dużą odległość, Δl nadal pozostaje 0. Droga wpływa wtedy wyłącznie na zmianę szerokości (kierunek N–S).
Niezerowe Δl pojawia się przy kursach skośnych, gdy statek płynie z komponentą na wschód lub zachód (np. kierunki SE, SW, NE, NW). Wtedy część drogi "pracuje" na przesunięcie w długości geograficznej, a część na zmianę szerokości.
Najczęściej myli się Δl z całkowitą drogą (podstawia się 30 Mm jako wynik), albo zakłada się, że "musi coś wyjść" i wybiera się wartość niezerową. Pomaga zasada kontrolna: dla 000° i 180° składowa E–W jest zawsze równa 0.
Nie. Dewiacja i wariacja dotyczą poprawek magnetycznych (kierunku wskazań kompasu), a Δl w tym kontekście dotyczy geometrii przemieszczenia w żegludze (składowej E–W drogi). Podobne symbole mogą mylić, więc warto pamiętać, czego dotyczy zadanie.
Użyj testu kierunku: jeśli kurs jest dokładnie północny (000°) lub południowy (180°), ruch jest po południku. To oznacza brak przesunięcia wschód–zachód, czyli Δl = 0. To szybka kontrola logiczna, często wystarczająca w takich pytaniach.
Składowa E–W jest użyteczna w żegludze zliczeniowej do oceny zmiany długości geograficznej oraz do kontroli planu przejścia (czy statek "idzie" na wschód czy zachód). Pomaga też wychwycić błędy w nanoszeniu pozycji i w obliczeniach z kursu oraz drogi.
Ćwicz rozkład drogi na składowe N–S i E–W dla kursów kardynalnych (000°, 090°, 180°, 270°) oraz skośnych. Naucz się przypadków szczególnych: dla 000°/180° Δl = 0, a dla 090°/270° składowa N–S jest 0. To daje szybkie punkty na egzaminie.
info

Około 59% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • The American Practical Navigator (Bowditch), rozdziały dotyczące podstaw żeglugi (plane sailing) i składowych przemieszczenia N–S oraz E–W, National Geospatial-Intelligence Agency, aktualne wydania (publikacja ciągła)
  • Admiralty Manual of Navigation, Volume 1: Navigation Principles, rozdziały o kursach, drodze i składowych przemieszczenia, UK Hydrographic Office, wydania podręcznikowe

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw nawigacji morskiej: żegluga płaska, kursy kardynalne, składowe drogi
  • Zadania rachunkowe z żeglugi zliczeniowej dotyczące departure i różnicy długości
  • Materiały szkolne/wykładowe z interpretacji kursu rzeczywistego i składowych przemieszczenia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego