KWALIFIKACJA BUD16 + BUD17 - CZERWIEC 2020 (test 2)

PYTANIE NR 17.
Ile wynosi długość rzeczywista pionowego odcinka instalacji gazowej, jeżeli na rysunku aksonometrii wykonanym w skali 1:50 długość tego odcinka wynosi 2 cm?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:50 oznacza, że 1 cm na rysunku odpowiada 50 cm w rzeczywistości.
Dlatego 2 cm × 50 = 100 cm, czyli po przeliczeniu jednostek 1,0 m. Pozostałe odpowiedzi wynikają z dzielenia przez skalę lub błędnej zamiany cm na m.

Pełne wyjaśnienie:

W skali 1:50 każdy wymiar odczytany z rysunku należy przeliczyć na wymiar rzeczywisty przez pomnożenie przez 50. Oznacza to, że 1 cm na rysunku odpowiada 50 cm w terenie/na obiekcie.

Dane z zadania: długość na aksonometrii wynosi 2 cm. Zatem:

2 cm × 50 = 100 cm

Następnie trzeba zamienić centymetry na metry. Ponieważ 100 cm = 1 m, otrzymujemy wynik 1,0 m.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 0,5 m – typowy błąd wynika z odwrócenia działania (dzielenie przez 50 lub "intuicyjne" przyjęcie połowy), zamiast prawidłowego mnożenia przez mianownik skali.
  • 2,0 m – taki wynik może powstać, gdy ktoś pomyli skalę (np. przyjmie 1:100) albo błędnie przeliczy 100 cm jako 2 m.
  • 4,0 m – pojawia się przy podwojeniu wyniku bez uzasadnienia lub przy błędnym założeniu innej skali (np. 1:200) bądź błędach w jednostkach.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonuj dwa kroki: (1) przeliczenie ze skali (mnożenie przez 50), (2) dopiero potem konwersja jednostek (cm → m). Zapisuj jednostki przy każdej operacji, bo to ogranicza pomyłki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala 1:50 oznacza, że 1 jednostka na rysunku odpowiada 50 takim samym jednostkom w rzeczywistości. Najczęściej liczy się w cm: 1 cm na rysunku = 50 cm w terenie. Aby dostać wymiar rzeczywisty, mnożysz wartość z rysunku przez 50.
Wykonaj dwa kroki: 2 cm × 50 = 100 cm, a następnie zamiana jednostek: 100 cm = 1 m. Wynik to 1,0 m. Trzymanie jednostek w rachunku (cm, potem m) pomaga uniknąć pomyłek.
Bo liczba 50 jest mianownikiem skali mówiącym, ile razy rzeczywistość jest większa od rysunku. Rysunek jest "pomniejszony" 50 razy, więc aby wrócić do wymiaru realnego, trzeba wykonać działanie odwrotne do pomniejszenia, czyli mnożenie.
Nie zmienia samej zasady skali: jeśli rysunek aksonometryczny jest wykonany w skali 1:50, to odczytany wymiar liniowy przeliczasz jak w każdym rysunku w tej skali. W praktyce trzeba tylko uważać, aby odczytywać właściwy odcinek (pion/poziom) zgodnie z oznaczeniami.
Najczęstsze błędy to: dzielenie zamiast mnożenia, pomyłka w zamianie jednostek (np. 100 cm jako 0,1 m), brak dopisania jednostek w obliczeniach oraz "zgadywanie" bez rachunku. Pomaga zapis: (wartość na rysunku) × (mianownik skali) = cm rzeczywiste.
Tylko wtedy, gdy rysunek jest w skali 1:50. Dla innych skal będzie inaczej, np. w 1:100 będzie to 100 cm. Zasada jest stała: w skali 1:n 1 cm na rysunku = n cm w rzeczywistości, o ile pracujesz w tych samych jednostkach.
Użyj prostej reguły: 100 cm = 1 m. Czyli gdy po przeliczeniu skali wyjdzie 100, 200, 300 cm, to masz odpowiednio 1, 2, 3 m. Jeśli wychodzi np. 150 cm, to 1,5 m. Warto mieć w pamięci też 50 cm = 0,5 m.
Przeliczanie skali przydaje się przy zestawieniach materiałów, przedmiarach, planowaniu tras przewodów oraz kontroli zgodności montażu z projektem. Na podstawie rysunków (rzutów i aksonometrii) ocenia się realne długości odcinków instalacji, co wpływa na dobór i ilość materiałów.
Porównaj rząd wielkości: 2 cm w skali 1:50 to 100 cm, więc około 1 m — to logiczne dla krótkiego pionu w instalacji. Jeśli wychodzi np. 0,02 m albo 50 m, to sygnał błędu w działaniach lub jednostkach. Druga metoda: przelicz w cm i dopiero na końcu zamień na m.
W samym przeliczaniu skali nie, bo to umiejętność z rysunku technicznego. Jednak w zawodzie technika gazownictwa jest to element praktyczny: bez poprawnego odczytu dokumentacji trudno przygotować montaż, kontrolę robót czy zestawienie materiałowe. Dlatego zadania łączą dokumentację z kontekstem instalacji.
info

Statystycznie 75% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Skala 1:50 oznacza, że 1 cm na rysunku odpowiada 50 cm w rzeczywistości.Dlatego 2 cm × 50 = 100 cm, czyli po przeliczeniu jednostek 1,0 m."

Źródła:

  • PN-EN ISO 5455:1998, Rysunek techniczny — Skale (zasady stosowania skali 1:n)
  • ISO 5455:1994, Technical drawings — Scales (definicje i zasady skal rysunkowych)
  • PN-EN ISO 129-1:2019-12, Specyfikacja geometrii wyrobów (GPS) — Wymiarowanie i tolerowanie — Część 1: Zasady ogólne (powiązane zasady zapisu wymiarów i jednostek na rysunkach)

Materiały:

  • Normy dotyczące skal i zasad rysunku technicznego (np. ISO/PN-EN ISO z obszaru rysunku technicznego)
  • Podręczniki z podstaw rysunku technicznego i czytania dokumentacji instalacyjnej
  • Zbiory zadań z przeliczania skali i jednostek w dokumentacji budowlanej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego