Norma zużycia materiału na jednostkę produktu mówi, ile materiału przypada na 1 sztukę wyrobu. W praktyce jest to wskaźnik jednostkowy używany m.in. do kalkulacji kosztu wytworzenia oraz do kontroli odchyleń zużycia (czy produkcja nie zużywa ponad normę).
Sposób obliczenia
Skoro w ciągu roku zużyto 150 000 kg materiału i wytworzono 6 000 sztuk, to norma na 1 sztukę wynosi:
norma zużycia = zużycie materiału / liczba wyrobów
Podstawienie danych:
150 000 kg / 6 000 szt. = 25 kg/szt.
Jednostka jest tu kluczowa: dzielimy kilogramy przez sztuki, więc wynik musi być w kg/szt.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "0,04 szt./kg" – to wskaźnik odwrotny (ile sztuk przypada na 1 kg). Można go policzyć jako 6 000/150 000 = 0,04, ale pytanie dotyczy normy zużycia materiału na sztukę, a nie produktywności materiałowej.
- "25 szt./kg" – ma nie tylko złą jednostkę (odwrotną), ale też nie pasuje liczbowo do danych: 25 szt./kg oznaczałoby bardzo wysoką produktywność materiału, sprzeczną z relacją 6 000 do 150 000.
- "30 kg/szt." – jednostka jest zgodna, ale wartość nie wynika z danych. Taki wynik pojawia się zwykle, gdy ktoś pomyli liczby, zaokrągli "na oko" lub wykona błędne dzielenie.
Wskazówka egzaminacyjna: zanim policzysz, zapisz oczekiwaną jednostkę wyniku. Jeśli pytanie mówi o normie zużycia materiału na sztukę, wynik ma być w kg/szt. To pomaga od razu odrzucić odpowiedzi w szt./kg.