KWALIFIKACJA MEC8 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 20.
Ile wynosi średnica nominalna pierścienia wewnętrznego łożyska oznaczonego symbolem 6318 i parametrach podanych w tabeli?
Ilustracja przedstawia tabelę oraz schematyczny rysunek techniczny łożyska oznaczonego symbolem 6318.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Oznaczenie 6318 zawiera kod otworu "18". Dla łożysk z kodem otworu od 04 wzwyż średnica nominalna otworu (pierścienia wewnętrznego) wynosi: 18 × 5 mm = 90 mm. Pozostałe wartości nie wynikają z tej reguły kodowania.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu chodzi o średnicę nominalną pierścienia wewnętrznego, czyli średnicę otworu łożyska (często oznaczaną jako d). Dla wielu popularnych łożysk tocznych, w tym łożysk kulkowych zwykłych serii 63, średnicę otworu można odczytać bezpośrednio z oznaczenia.

W symbolu 6318 dwie ostatnie cyfry to kod otworu: 18. Dla kodów otworu od 04 wzwyż stosuje się prostą regułę: średnica otworu = kod × 5 mm. Zatem:

18 × 5 mm = 90 mm

Dlatego odpowiedź "90 mm" jest prawidłowa.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • "43 mm" – nie wynika z reguły kodu otworu i sugeruje przypadkową wartość; dodatkowo jest nietypowa dla tej klasy oznaczeń.
  • "143 mm" – to częsty błąd polegający na dopisywaniu cyfry "1" lub myleniu parametru z innym wymiarem łożyska (np. średnicą zewnętrzną). Nie jest wynikiem obliczenia kod × 5.
  • "190 mm" – wynikałoby z kodu 38 (38 × 5), a nie 18. To błąd nieuwagi na końcówkę oznaczenia albo pomylenie cyfr.

W praktyce montażowej ta umiejętność pomaga szybko sprawdzić, czy łożysko pasuje na czop wału o danej średnicy oraz ogranicza ryzyko pomyłki przy doborze części zamiennych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Liczba 18 to tzw. kod otworu (średnicy wewnętrznej). Dla wielu łożysk, gdy kod jest od 04 wzwyż, średnicę otworu oblicza się jako kod × 5 mm. Dzięki temu z samego oznaczenia można szybko określić średnicę pasowania na wał.
Weź dwie ostatnie cyfry: 18. Następnie zastosuj regułę dla kodów od 04: 18 × 5 mm. Otrzymujesz 90 mm. To jest średnica nominalna otworu, czyli pierścienia wewnętrznego, istotna przy doborze łożyska do czopa wału.
To uproszczony system kodowania wymiaru otworu w oznaczeniu łożyska, ułatwiający identyfikację i dobór części bez każdorazowego sięgania do tabel. W praktyce warsztatowej skraca to czas doboru łożyska do wału i zmniejsza ryzyko pomyłek w zamówieniach.
W kontekście doboru i katalogów łożysk najczęściej tak: chodzi o średnicę otworu (oznaczaną zwykle jako d), czyli wymiar, którym łożysko pasuje na wał. Nie należy jej mylić ze średnicą zewnętrzną (D) ani z szerokością (B).
Najczęstsze błędy to: mylenie średnicy otworu z innym wymiarem łożyska, nieuwzględnienie zasad kodu otworu oraz pomylenie cyfr (np. odczyt 6318 jako "63 18" bez poprawnego przeliczenia). Warto zawsze sprawdzić, czy wynik ma sens dla średnicy wału.
Nie wprost. Symbol zawiera informacje o typie i serii wymiarowej, ale dokładne wartości średnicy zewnętrznej i szerokości zwykle potwierdza się w katalogu lub tabeli wymiarów. Natomiast średnicę otworu dla wielu oznaczeń da się wyliczyć z końcówki symbolu.
Gdy pytanie dotyczy wymiarów innych niż otwór (np. średnica zewnętrzna, szerokość), luzu, uszczelnień, odmian konstrukcyjnych albo gdy w zadaniu podano konkretną tabelę producenta. Wtedy oznaczenie jest punktem wyjścia, ale odpowiedź wynika z danych katalogowych.
Najpierw ustal średnicę otworu łożyska: dla 6318 jest to 90 mm. Jeśli wał ma nominalnie 90 mm, łożysko jest wymiarowo zgodne pod względem średnicy otworu. W praktyce trzeba jeszcze dobrać odpowiednie pasowanie i sprawdzić wymagania dotyczące tolerancji oraz warunków pracy.
Bo wyglądają "technicznie" i mogą kojarzyć się z innymi wymiarami łożysk z tabel (np. średnicą zewnętrzną) albo z przypadkowym przestawieniem cyfr. Jednak średnica otworu dla 6318 wynika bezpośrednio z kodu 18 i reguły × 5, co daje 90 mm.
Opanuj: budowę łożyska, rozróżnienie wymiarów d/D/B, zasadę kodu otworu oraz umiejętność pracy z katalogiem (tabele wymiarów, odmiany, uszczelnienia). Trenuj na krótkich zadaniach: odczyt symbolu, szybkie obliczenie i kontrola wyniku pod kątem sensowności.
info

Statystycznie 40% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że oznaczenie 6318 zawiera kod otworu "18".

Źródła:

  • SKF, produkt: Deep groove ball bearing 6318 (wymiary, oznaczenie), https://www.skf.com/pl/products/rolling-bearings/ball-bearings/deep-groove-ball-bearings/productid-6318 (dostęp: 2026-03-05)
  • Schaeffler (FAG/INA) – katalog online / wyszukiwarka łożysk: 6318 (parametry wymiarowe i oznaczenia), https://www.schaeffler.com/content.schaeffler.com/en/products-and-solutions/industrial/product-detail.jsp?id=6318 (dostęp: 2026-03-05)

Materiały:

  • Katalog producenta łożysk (np. SKF/Schaeffler) – rozdział o oznaczeniach i wymiarach
  • Podstawy konstrukcji maszyn: łożyska toczne (skrypty/ podręczniki techniczne)
  • Tablice wymiarów łożysk kulkowych zwykłych (seria 63)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego