KWALIFIKACJA LES2 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 6.
Ilustracja przedstawia sadzonkę uszkodzoną przez
Ilustracja przedstawia sadzonkę drzewa iglastego, prawdopodobnie sosny, która została uszkodzona przez szkodnika.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Uszkodzenia od szeliniaka sosnowca typowo dotyczą młodych sadzonek: chrząszcze ogryzają korę u nasady pędu i na szyjce korzeniowej, tworząc nieregularne rany lub pierścieniowe objedzenia. Skutkiem jest więdnięcie, zahamowanie wzrostu i często zamieranie sadzonki.

Pełne wyjaśnienie:

Rozpoznanie sprawcy szkody na sadzonce opiera się na miejscu i charakterze uszkodzenia, bo wiele owadów może powodować zamieranie młodych roślin, ale zostawia inne ślady.

Odpowiedź "szeliniaka sosnowca" jest właściwa, gdy na sadzonce widać typowe skutki żerowania chrząszczy: ogryzanie kory w dolnej części pędu oraz w rejonie szyjki korzeniowej. Takie uszkodzenia często mają postać nieregularnych ran lub prawie pierścieniowego "obrączkowania", co przerywa przewodzenie i prowadzi do więdnięcia oraz zasychania rośliny.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują do takiej diagnozy?

  • "chrabąszcza majowego" – larwy (pędraki) zwykle uszkadzają system korzeniowy, a nie pozostawiają typowych ogryzień kory na pędzie; objawy częściej wynikają z podgryzienia korzeni i łatwego wyciągania sadzonki z gleby.
  • "smolika znaczonego" – to inny typ sprawcy; rozpoznanie zwykle wymagałoby śladów związanych z żerowaniem w drewnie/korze w specyficznych warunkach, a nie typowego, powierzchniowego ogryzania szyjki korzeniowej sadzonki.
  • "hurmaka olchowca" – nazwa wskazuje na związek z olchą; w praktyce rozpoznanie na sadzonce sosny na podstawie takich śladów byłoby niezgodne z typową diagnostyką szkód uprawowych.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach "z ilustracji" najpierw ustal, czy uszkodzenie dotyczy korzeni, kory u nasady pędu czy igieł. Dopiero potem dopasuj sprawcę. To ogranicza ryzyko wyboru "najbardziej znanej" odpowiedzi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Szeliniak sosnowiec to chrząszcz, którego żerowanie może silnie uszkadzać młode uprawy, bo ogryza korę przy nasadzie pędu i na szyjce korzeniowej. Takie rany zaburzają przewodzenie w roślinie, co prowadzi do więdnięcia, zahamowania wzrostu, a nawet zamierania sadzonek.
Najczęściej widać ogryzienia kory w dolnej części sadzonki: nieregularne rany, czasem prawie "obrączkowanie" pędu przy ziemi. Roślina może więdnąć mimo wilgotnej gleby, tracić wigor, a przy silnym uszkodzeniu całkowicie zasychać.
Pędraki chrabąszcza żerują głównie na korzeniach, więc objawy to osłabienie i więdnięcie wynikające z utraty systemu korzeniowego. Szeliniak natomiast ogryza korę u nasady pędu, dlatego widać rany na szyjce korzeniowej i dolnym odcinku łodygi, a nie "ucięte" korzenie.
W praktyce ogląda się sadzonkę w dwóch krokach: najpierw dolną część pędu i szyjkę korzeniową (czy są ogryzienia kory), potem delikatnie ocenia system korzeniowy (czy nie jest podgryziony lub zredukowany). To proste rozdzielenie miejsca szkody zawęża listę możliwych sprawców.
Lustracje wykonuje się cyklicznie w sezonie wegetacyjnym oraz po okresach zwiększonego ryzyka (np. po posadzeniu, po stresie suszowym, po pracach zrębowych w sąsiedztwie). Kluczowe jest szybkie wykrycie świeżych uszkodzeń, zanim nastąpi masowe wypadanie sadzonek.
Nie zawsze. Ilustracja bywa bardzo pomocna, ale pewność rośnie, gdy widać kilka cech naraz: miejsce żeru, kształt i głębokość ran oraz stan całej rośliny. W terenie często łączy się ocenę wizualną z kontekstem (gatunek, warunki siedliskowe, historia powierzchni).
Najczęstszy błąd to kierowanie się "najbardziej znanym" owadem zamiast analizą miejsca uszkodzenia. Drugi błąd to ignorowanie szyjki korzeniowej i ocenianie tylko igieł lub części nadziemnej. Pomaga zasada: najpierw ustal, co jest uszkodzone (kora/korzenie/igły), potem dopasuj sprawcę.
Szyjka korzeniowa to newralgiczna strefa przejścia między korzeniem a pędem. Uszkodzenie kory w tym miejscu szybko przerywa transport wody i asymilatów. Dlatego nawet niewielkie, ale "obrączkujące" rany mogą powodować silne więdnięcie i zamieranie, co jest typowe dla części sprawców żerujących na korze.
Warto zebrać dodatkowe przesłanki: sprawdzić kilka roślin, poszukać świeżych śladów (wiórki, odchody, rany o jasnych brzegach), ocenić porę roku i warunki na powierzchni. W praktyce pomocne bywa też zabezpieczenie przykładowej sadzonki do dalszej oceny lub konsultacji.
Najlepiej uczyć się "pakietami": gatunek rośliny + miejsce uszkodzenia + typ rany/ubytek + typowy skutek (więdnięcie, zamieranie, redukcja korzeni). Przegląd atlasów objawów i samodzielne robienie notatek z cechami rozpoznawczymi zwiększa trafność odpowiedzi w zadaniach obrazkowych.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 59% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że uszkodzenia od szeliniaka sosnowca typowo dotyczą młodych sadzonek: chrząszcze ogryzają korę u nasady pędu i na szyjce korzeniowej, tworząc nieregularne rany lub pierścieniowe objedzenia.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z entomologii leśnej dla technika leśnika (atlas szkodników i objawów żerowania)
  • Klucze/atlasy do rozpoznawania uszkodzeń na sadzonkach (fotografie objawów)
  • Instrukcje i poradniki dotyczące lustracji upraw oraz ochrony lasu (część o szkodnikach upraw)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego