KWALIFIKACJA OGR1 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 15.
Jaka będzie wielkość pojemnika o wymiarach 100 cm x 25 cm x 20 cm przedstawionego na rysunku w skali 1:10?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:10 oznacza, że każdy wymiar na rysunku jest 10 razy mniejszy od wymiaru rzeczywistego.
Dlatego 100 cm, 25 cm i 20 cm należy podzielić przez 10, otrzymując odpowiednio 10 cm, 2,5 cm i 2 cm. Pozostałe odpowiedzi wynikają z błędnego współczynnika skali lub pomyłek w dzieleniu.

Pełne wyjaśnienie:

W skali 1:10 wszystkie długości są przedstawione w pomniejszeniu dziesięciokrotnym. Oznacza to, że aby uzyskać wymiary obiektu przedstawionego na rysunku, trzeba każdy wymiar rzeczywisty podzielić przez 10 (a nie tylko jeden z nich).

Dla pojemnika o wymiarach 100 cm × 25 cm × 20 cm wykonujemy obliczenia:

  • 100 cm ÷ 10 = 10 cm
  • 25 cm ÷ 10 = 2,5 cm
  • 20 cm ÷ 10 = 2 cm

Poprawny zestaw wymiarów to więc 10 cm × 2,5 cm × 2 cm.

Dlaczego pozostałe propozycje są niepoprawne?

  • Odpowiedź "20 cm × 50 cm × 4 cm" nie zachowuje pomniejszenia 1:10 (wymiary są miejscami większe od wyjściowych lub przestawione), więc nie może wynikać z tej skali.
  • Odpowiedź "5 cm × 1,25 cm × 0,1 cm" sugeruje użycie innego współczynnika (np. podzielenie przez 20 dla dwóch wymiarów i przez 200 dla trzeciego), czyli błąd kierunku lub wielkości skali.
  • Odpowiedź "25 cm × 6,25 cm × 0,5 cm" również nie jest wynikiem jednolitego podziału wszystkich wymiarów przez 10; pojawia się typowy błąd: wykonanie różnych działań dla różnych wymiarów.

Wskazówka egzaminacyjna: przy skali zawsze sprawdzaj konsekwencję: ten sam współczynnik musi dotyczyć każdego wymiaru. Szybka kontrola: 10 cm w skali 1:10 odpowiada 100 cm w rzeczywistości, więc wynik powinien być wyraźnie mniejszy od danych wejściowych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala 1:10 oznacza, że każdy wymiar na rysunku jest 10 razy mniejszy niż w rzeczywistości. Żeby policzyć wymiar "na rysunku", dzielisz wymiar rzeczywisty przez 10. Żeby wrócić do rzeczywistości z rysunku, mnożysz przez 10.

Weź każdy wymiar i podziel przez 10.

  • 100 cm → 10 cm
  • 25 cm → 2,5 cm
  • 20 cm → 2 cm

Kluczowe jest, aby zastosować ten sam współczynnik do wszystkich trzech wymiarów, bez wyjątków.

Skala dotyczy długości, więc zmienia wszystkie wymiary liniowe w identyczny sposób. Jeśli przeliczysz tylko jeden bok, a pozostałe zostawisz lub policzysz innym dzielnikiem, bryła straci proporcje i nie będzie odpowiadała temu samemu pojemnikowi.
Tak, gdy dane wejściowe są wymiarami rzeczywistymi obiektu, a ty liczysz wymiary w skali 1:10, to każdy wynik powinien być mniejszy (10 razy). Wyjątek byłby tylko wtedy, gdy zadanie podawałoby wymiary rysunku i kazało policzyć rzeczywiste.
Najczęstsze błędy to: pomylenie kierunku (mnożenie zamiast dzielenia), przeliczenie tylko jednego wymiaru, przesunięcie przecinka o złe miejsce (np. 2,5 → 0,25) oraz brak kontroli, czy wszystkie wymiary są pomniejszone dokładnie 10 razy.
Zrób kontrolę proporcji: w skali 1:10 powinno wyjść "jedna dziesiąta" wartości. 100 cm daje 10 cm (oczywiste). Dla 25 cm myśl: 10% z 25 to 2,5. Dla 20 cm: 10% z 20 to 2. To szybka weryfikacja.
Skala pozwala zrobić szkic lub projekt dekoracji w pomniejszeniu i dopiero potem dobrać realne naczynie, ilość materiału roślinnego i miejsce ekspozycji. Dzięki temu łatwiej zaplanować gabaryty, uniknąć zbyt dużej kompozycji i ograniczyć straty materiałowe.
Projekty w skali przydają się, gdy ważne są wymiary: dekoracje stołów weselnych, aranżacje witryn, kompozycje do kościoła, scenografie eventowe i zamówienia, gdzie klient akceptuje wygląd przed wykonaniem. Skala ułatwia uzgodnienia i kontrolę proporcji.
Skala 1:10 dotyczy długości, ale pośrednio wpływa też na objętość: jeśli wszystkie trzy wymiary liniowe zmniejszysz 10 razy, to objętość zmniejszy się 10×10×10, czyli 1000 razy. Na egzaminie zwykle jednak przelicza się same wymiary, nie objętość.
W polskim zapisie używa się przecinka dziesiętnego, np. 2,5 cm. Dobrą praktyką jest dopisanie jednostki przy każdym wymiarze i porównanie rzędu wielkości: przy 25 cm w skali 1:10 wynik nie może być 0,25 cm, bo to byłaby skala 1:100.
info

Około 65% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Skala (kartografia)" https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_(kartografia) - dostęp 2026-03-02
  • Khan Academy: "Scale drawings" https://www.khanacademy.org/math/cc-seventh-grade-math/cc-7th-geometry/cc-7th-scale-drawings - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Podręcznik lub repetytorium z podstaw rysunku technicznego (dział: skale)
  • Zadania ćwiczeniowe z przeliczania skali (1:n i n:1)
  • Materiały do florystyki dotyczące projektowania kompozycji i doboru naczyń (część: wymiary, proporcje)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego