Materia organiczna glebowa (w tym próchnica) koncentruje się przede wszystkim w warstwie wierzchniej. To właśnie ta warstwa odpowiada w dużej mierze za strukturę, retencję wody, dostępność składników pokarmowych i aktywność mikroorganizmów. Jeżeli ta warstwa zostaje usunięta z pola, zawartość materii organicznej szybko spada.
Odpowiedź "Erozja gleby" jest poprawna, ponieważ erozja wodna (spływ powierzchniowy, rozmywanie) oraz erozja wietrzna (wywiewanie) fizycznie przenoszą cząstki gleby bogate w próchnicę poza pole. W praktyce rolniczej oznacza to realną utratę zasobu materii organicznej, a nie tylko jej przekształcenie w obrębie profilu.
Odpowiedź "Nadmierne nawadnianie" może pogarszać warunki powietrzno-wodne i powodować wymywanie składników, ale nie jest typową, wprost wskazywaną główną przyczyną ubytku materii organicznej w ujęciu ogólnym. Skutek zależy od sposobu nawadniania i warunków glebowych.
Odpowiedź "Nadmierne stosowanie pestycydów" może wpływać na biologię gleby, lecz sama w sobie nie jest najczęściej wskazywana jako podstawowy mechanizm "utraty" materii organicznej. To raczej czynnik ryzyka dla równowagi biologicznej niż bezpośredni proces wynoszenia próchnicy.
Odpowiedź "Zbyt intensywne uprawy" (częsta i agresywna uprawa roli) sprzyjają mineralizacji i mogą obniżać zawartość próchnicy, ale w wielu ujęciach jest to czynnik pośredni, często nasilający także erozję. W pytaniu o "główną przyczynę utraty" najłatwiej powiązać ubytek z procesem, który usuwa warstwę próchniczną z pola, czyli z erozją.
W praktyce przygotowania do egzaminu warto kojarzyć: erozja = ubytek warstwy próchnicznej, a działania zapobiegawcze to m.in. okrywa roślinna, międzyplony, ograniczenie spływu oraz praca w poprzek stoku.
