KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - STYCZEŃ 2011

PYTANIE NR 34.
Jaka kolejność czynności obowiązuje podczas wykonywania karmienia chorego przez zgłębnik?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowa kolejność wynika z aseptyki i bezpieczeństwa: najpierw przygotowuje się sprzęt, potem zakłada rękawiczki. Przed podaniem pokarmu trzeba potwierdzić położenie zgłębnika i ocenić zaleganie treści. Zgłębnik płucze się przed (drożność) i po karmieniu (zapobieganie niedrożności), a na końcu porządkuje stanowisko, myje/dezynfekuje ręce i dokumentuje.

Pełne wyjaśnienie:

Prawidłowa sekwencja karmienia przez zgłębnik ma chronić pacjenta przed powikłaniami (aspiracja, refluks, zakażenia) oraz zapewnić drożność zgłębnika. Dlatego kroki muszą następować w logicznym porządku.

Dlaczego poprawna jest wskazana kolejność?

  • Przygotowanie przyborów wykonuje się przed założeniem rękawiczek, aby nie przenosić zanieczyszczeń i zachować "czyste pole".
  • Założenie rękawiczek poprzedza kontakt z układem dojelitowym i treścią żołądkową.
  • Sprawdzenie położenia zgłębnika jest kluczowe przed podaniem pokarmu – błędne położenie zwiększa ryzyko podania do dróg oddechowych i zachłyśnięcia.
  • Odessanie zalegającej treści pozwala ocenić tolerancję żywienia; duże zaleganie może wymagać wstrzymania/odroczenia podaży zgodnie z zasadami bezpieczeństwa.
  • Przepłukanie przed podaniem sprawdza drożność i przygotowuje zgłębnik do podaży.
  • Podanie pokarmu następuje dopiero po weryfikacji bezpieczeństwa.
  • Ponowne przepłukanie po karmieniu zmniejsza ryzyko zatkania i ogranicza zaleganie resztek w świetle zgłębnika.
  • Uporządkowanie przyborów i następnie dezynfekcja oraz mycie rąk domykają procedurę od strony higienicznej.
  • Udokumentowanie zabiegu zapewnia ciągłość opieki (co, ile, kiedy podano, jaka była tolerancja).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Zawierają typowe pomyłki: zakładanie rękawiczek przed przygotowaniem sprzętu (zaburza aseptykę), podanie pokarmu przed pełną weryfikacją położenia zgłębnika (ryzyko aspiracji) oraz brak lub niewłaściwe miejsce przepłukania po karmieniu (większe ryzyko niedrożności i kolonizacji drobnoustrojów). Często też mylą kolejność porządkowania stanowiska, higieny rąk i dokumentacji, co obniża standard bezpieczeństwa i kontroli zakażeń.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najważniejsze są: przygotowanie sprzętu, założenie rękawiczek, sprawdzenie położenia zgłębnika przed podaniem, ocena zalegania treści oraz przepłukanie zgłębnika przed i po karmieniu. Te kroki zmniejszają ryzyko zachłyśnięcia, zakażeń i niedrożności sondy.
Bo podanie pokarmu przy nieprawidłowym położeniu zgłębnika grozi aspiracją do dróg oddechowych i ciężkimi powikłaniami. Weryfikacja położenia jest elementem standardu bezpieczeństwa i powinna poprzedzać każdą podaży żywienia dojelitowego.
To aspiracja treści ze zgłębnika w celu oceny, czy w żołądku nie zalega duża ilość pokarmu/płynów. Zaleganie może oznaczać gorszą tolerancję żywienia i zwiększać ryzyko refluksu oraz zachłyśnięcia, dlatego wynik wpływa na decyzję o podaży.
Najczęstsze to: podanie pokarmu przed sprawdzeniem położenia zgłębnika, pominięcie przepłukania po karmieniu (prowadzi do niedrożności), założenie rękawiczek przed przygotowaniem sprzętu oraz nieprawidłowe zakończenie procedury (bałagan, brak higieny rąk, braki w dokumentacji).
Zgodnie z dobrą praktyką przepłukuje się zgłębnik przed podaniem (sprawdzenie drożności i przygotowanie) oraz po podaniu (usunięcie resztek pokarmu z sondy). Pominięcie płukania po karmieniu zwiększa ryzyko zatkania i rozwoju bakterii w świetle zgłębnika.
Typowo stosuje się pozycję półsiedzącą (np. Fowlera), aby ograniczyć refluks i zmniejszyć ryzyko zachłyśnięcia. Ułożenie z uniesieniem tułowia jest elementem profilaktyki aspiracji, szczególnie u osób starszych, niesamodzielnych i z zaburzeniami połykania.
Najpierw przygotowuje się przybory i organizuje stanowisko, a dopiero potem zakłada rękawiczki. Taka kolejność wspiera aseptykę: rękawiczki mają chronić podczas kontaktu z układem dojelitowym i treścią żołądkową, a nie podczas kompletowania czystego sprzętu.
W dokumentacji warto ująć: czas wykonania czynności, rodzaj i objętość podanego pokarmu, obserwacje tolerancji (np. nudności, wymioty, ból brzucha), informację o ewentualnym zaleganiu treści oraz uwagi o przebiegu (np. problemy z drożnością). To wspiera ciągłość opieki.
Bo resztki pokarmu mogą pozostać w świetle sondy i doprowadzić do jej zatkania. Niedrożny zgłębnik utrudnia kolejne podania i może wymagać dodatkowych interwencji. Płukanie po karmieniu ogranicza też zaleganie materiału biologicznego, co sprzyja bezpieczeństwu i higienie.
Naucz się algorytmu: przygotowanierękawiczkisprawdzenie położeniaocena zaleganiapłukaniepodaniepłukanieporządekhigiena rąkdokumentacja. Na egzaminie szukaj kroków krytycznych: położenie i płukanie.
info

Około 39% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. bardzo trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że prawidłowa kolejność wynika z aseptyki i bezpieczeństwa: najpierw przygotowuje się sprzęt, potem zakłada rękawiczki.

Źródła:

  • World Health Organization, "WHO Guidelines on Hand Hygiene in Health Care", 2009.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu żywienia dojelitowego dla opiekuna medycznego (procedury i standardy wewnętrzne placówek)
  • Algorytmy/procedury (SOP) żywienia dojelitowego stosowane w danym podmiocie leczniczym
  • Szkolenia z higieny rąk i stosowania rękawic ochronnych w opiece długoterminowej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego