KWALIFIKACJA ELM5 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 5.
Jakie jest podstawowe zadanie konwertera w indywidualnym zestawie do odbioru telewizji satelitarnej?
Ilustracja przedstawia schemat działania zestawu do odbioru telewizji satelitarnej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podstawową funkcją konwertera satelitarnego (LNB) jest przemiana częstotliwości: sygnał odbierany w paśmie mikrofalowym jest przesuwany do niższego zakresu (częstotliwość pośrednia), aby mógł być przesłany kablem do tunera i dalej przetwarzany. Wybór kanału i ustawienia fonii realizuje tuner, nie LNB.

Pełne wyjaśnienie:

W indywidualnym zestawie do odbioru telewizji satelitarnej konwerter przy antenie to w praktyce LNB (zespół: przedwzmacniacz o małych szumach + mieszacz + generator lokalny). Jego podstawowym zadaniem jest przesunięcie (przemiana) zakresu częstotliwości odbieranego sygnału z pasma satelitarnego do niższego pasma częstotliwości pośredniej. Dzięki temu:

  • sygnał można przesłać typowym kablem koncentrycznym na większą odległość,
  • tuner satelitarny może dalej wykonać selekcję transpondera, demodulację i dekodowanie.

Odpowiedź "Przesunięcie zakresu częstotliwości odbieranego sygnału." jest więc poprawna, bo opisuje kluczowy etap toru superheterodynowego: downkonwersję realizowaną w LNB.

Pozostałe propozycje nie opisują funkcji konwertera:

  • "Wybór standardu fonii w sygnale odbieranym przez zestaw satelitarny." – standardy fonii oraz parametry audio są wybierane/obsługiwane na etapie demultipleksacji i dekodowania w tunerze/odbiorniku, a nie w konwerterze przy antenie.
  • "Wzmocnienie II częstotliwości pośredniej zestawu satelitarnego." – LNB zawiera wzmocnienie na wejściu (niskoszumowe), ale istotą jego roli egzaminacyjnie jest przemiana częstotliwości; ponadto sformułowanie o "II częstotliwości pośredniej" wiąże się z wielostopniową przemianą w odbiornikach, co nie jest podstawowym opisem pracy LNB w instalacji.
  • "Wybór żądanego kanału telewizyjnego odbieranego przez zestaw satelitarny." – wybór kanału (programu) to funkcja tunera, który wybiera transponder i strumień programu; LNB nie "przełącza kanałów", a jedynie dostarcza sygnał po przemianie częstotliwości.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "konwerter" w zestawie TV-SAT, najczęściej chodzi o element realizujący przemianę częstotliwości (mieszanie z generatorem lokalnym), a nie o funkcje użytkowe typu wybór kanału czy ustawienia dźwięku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
LNB to konwerter montowany na wysięgniku anteny satelitarnej. Odbiera sygnał mikrofalowy z czaszy, wzmacnia go niskoszumowo i przede wszystkim przemienia częstotliwość do niższego pasma pośredniego, które może trafić kablem koncentrycznym do tunera.
Główne zadanie konwertera to przesunięcie/przemiana zakresu częstotliwości odbieranego sygnału (downkonwersja). Dzięki temu sygnał z pasma satelitarnego da się przesłać do odbiornika i dalej przetwarzać bez strat typowych dla bardzo wysokich częstotliwości.
Przemiana częstotliwości obniża pasmo sygnału do wartości praktycznych dla transmisji kablem koncentrycznym i dla wejścia tunera. Gdyby prowadzić sygnał w pierwotnym paśmie mikrofalowym, tłumienie kabla i wymagania dla osprzętu byłyby dużo większe.
Nie. Wybór kanału (programu) realizuje tuner satelitarny: wybiera transponder, demoduluje sygnał i dekoduje strumień. LNB dostarcza "surowy" sygnał po przemianie częstotliwości; nie zna listy kanałów ani nie wykonuje dekodowania.
Za ustawienia związane z dźwiękiem (fonia, język ścieżki audio, format) odpowiada tuner/odbiornik oraz oprogramowanie dekodujące strumień. Konwerter przy antenie nie rozróżnia treści audio i wideo – pracuje na poziomie częstotliwości radiowej.
Typowo są to: niskoszumowy wzmacniacz na wejściu, mieszacz oraz generator lokalny. Ten zestaw umożliwia jednocześnie wzmocnienie bardzo słabego sygnału i jego przemianę częstotliwości do pasma pośredniego dla tunera.
LNB: słowa-klucze to "przemiana częstotliwości", "konwersja", "częstotliwość pośrednia", "mieszacz". Tuner: "wybór kanału", "demodulacja", "dekodowanie", "lista programów", "ustawienia audio/wideo". Na egzaminie to częsta pułapka.
Typowe objawy to brak sygnału lub silne zaniki na wielu kanałach, mimo poprawnego ustawienia anteny. Często problemem bywa też brak zasilania LNB z tunera, zawilgocenie złącza lub uszkodzenie elementów niskoszumowych, co pogarsza poziom i jakość sygnału.
Wymienia się go m.in. przy awarii, przy rozbudowie instalacji (np. więcej wyjść dla kilku tunerów), albo gdy potrzebna jest inna konfiguracja (np. pod kilka odbiorników). W praktyce dobór dotyczy liczby wyjść i przeznaczenia, a funkcja przemiany częstotliwości pozostaje ta sama.
Najczęstszy błąd to przypisywanie LNB funkcji "wyboru kanału" lub "ustawień fonii", bo kojarzą się z obsługą telewizora. Drugi błąd to wybór odpowiedzi o wzmacnianiu jako "najbardziej radiowej", mimo że w tym typie pytania kluczowa jest właśnie przemiana częstotliwości.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 55% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Wybór kanału i ustawienia fonii realizuje tuner, nie LNB."

Źródła:

  • Wikipedia: https://en.wikipedia.org/wiki/Low-noise_block_downconverter - accessed 2026-02-27
  • Wikipedia: https://pl.wikipedia.org/wiki/Telewizja_satelitarna - accessed 2026-02-27
  • Wikipedia: https://en.wikipedia.org/wiki/Superheterodyne_receiver - accessed 2026-02-27

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z techniki radiowej/telewizyjnej (odbiorniki superheterodynowe, przemiana częstotliwości)
  • Dokumentacje i instrukcje konwerterów LNB (opis blokowy: LNA + mieszacz + generator lokalny)
  • Materiały szkoleniowe z instalacji RTV-SAT (schemat toru antena–LNB–tuner)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego