Pytanie dotyczy naprężenia dopuszczalnego, czyli wartości projektowej przyjmowanej w obliczeniach (z uwzględnionym zapasem bezpieczeństwa). Dla stali, traktowanej w nauce wytrzymałości materiałów jako materiał ciągliwy/plastyczny, w wielu zadaniach i uproszczonych modelach projektowych przyjmuje się, że dopuszczalne naprężenia normalne w rozciąganiu i ściskaniu są w przybliżeniu takie same:
Dlatego jeżeli w treści podano σr,dop = 150 MPa, to poprawną odpowiedzią jest 150 MPa także dla ściskania.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 120 MPa oraz 90 MPa sugerują, że przy ściskaniu trzeba "obniżyć" dopuszczalne naprężenie bez podania przyczyny (np. innego współczynnika bezpieczeństwa, wyboczenia, smukłości elementu). Tego w pytaniu nie ma, więc nie ma podstaw do redukcji.
- 180 MPa to z kolei intuicja "na ściskanie można więcej". Takie porównanie bywa prawdziwe dla materiałów kruchych (np. żeliwo, beton), gdzie ściskanie jest znacznie korzystniejsze niż rozciąganie. Pytanie jednak dotyczy stali jako materiału plastycznego i wartości dopuszczalnych przyjmowanych w praktyce obliczeniowej.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw rozpoznaj typ materiału (plastyczny czy kruchy). Dopiero potem oceniaj, czy ściskanie i rozciąganie mogą mieć różne wartości dopuszczalne. W tym zadaniu decyduje założenie "stal ⇒ σdop(ściskanie) ≈ σdop(rozciąganie)".
