W rozmowie z rodzicem, który martwi się o postępy dziecka, aktywne słuchanie polega na takim prowadzeniu dialogu, aby rodzic poczuł się wysłuchany i zrozumiany, a terapeuta zebrał pełny obraz sytuacji.
Reakcja: "Pozwolić rodzicowi mówić bez przerywania, następnie sparafrazować jego obawy, nazwać i zaakceptować emocje oraz zadać pytanie otwarte przed wyjaśnieniem planu terapii" jest najlepsza, ponieważ zawiera kluczowe elementy:
- pełna uwaga i nieprzerywanie,
- parafraza/odzwierciedlenie (sprawdzenie, czy dobrze rozumiemy treść obaw),
- walidacja emocji (uznanie niepokoju, frustracji lub bezradności),
- pytanie otwarte, które zachęca do doprecyzowania (np. o sytuacje domowe),
- przemyślana odpowiedź dopiero po zebraniu i uporządkowaniu informacji.
Reakcja polegająca na przerywaniu i uspokajaniu jest błędna, bo skraca wypowiedź rodzica i może być odebrana jako zlekceważenie problemu. Rodzic często wtedy "nie domyka" emocji i wraca do obaw z większym napięciem.
Natychmiastowe przechodzenie do wyjaśnień metod i wyników bez podsumowania wypowiedzi pomija część relacyjną. Nawet rzetelne informacje mogą nie zostać przyjęte, jeśli rodzic nie poczuje się zrozumiany.
Postawa "jestem ekspertem" buduje dystans i może wywołać opór. W terapii zajęciowej rodzic jest partnerem procesu: współpraca i stosowanie zaleceń w domu zależą m.in. od jakości komunikacji.
Wskazówka egzaminacyjna: szukaj odpowiedzi, która zawiera wysłuchanie + odzwierciedlenie + walidację emocji + pytanie otwarte, a dopiero potem rozwiązania i wyjaśnienia.
