KWALIFIKACJA DRM4 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 40.
Jeżeli klient chce zmienić kolor stolika wykonanego z drewna sosnowego na barwę mahoniu, to należy zastosować bejcę przedstawioną na zdjęciu
Ilustracja przedstawia cztery próbki drewna, które są oznaczone literami A, B, C i D.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Bejca służy do nadania drewnu określonego odcienia przy zachowaniu widocznego rysunku słojów. Aby uzyskać barwę zbliżoną do mahoniu na stoliku z sosny, należy wybrać bejcę opisaną/oznaczoną jako "mahoń" (lub odpowiadający mu odcień na etykiecie).

Pełne wyjaśnienie:

Bejcowanie to jedna z podstawowych metod barwienia drewna, stosowana wtedy, gdy chcemy zmienić kolor wyrobu, ale jednocześnie zachować widoczny rysunek i strukturę materiału. W przeciwieństwie do farb kryjących, bejca nie ma całkowicie zasłaniać słojów – ma je podkreślić, nadając jednocześnie nowy odcień.

W zadaniu klient chce, aby stolik z drewna sosnowego uzyskał barwę mahoniu. Oznacza to dobór takiego produktu, który jest bejcą i ma odcień opisany jako "mahoń" (czasem spotyka się też nazwy zbliżone, ale nadal powiązane z mahoniowym brązem). Poprawna odpowiedź wskazuje właśnie tę bejcę, która na zdjęciu odpowiada wymaganemu odcieniowi.

  • Dlaczego "bejca" jest właściwym typem wyrobu? Ponieważ pozwala uzyskać zmianę koloru bez efektu krycia; po wyschnięciu zwykle wymaga zabezpieczenia warstwą ochronną (np. lakierem), zależnie od technologii i oczekiwanej odporności.
  • Dlaczego pozostałe propozycje mogą być błędne? Częstą pomyłką jest wybór produktu, który brzmi "podobnie" (np. lakier w kolorze, impregnat barwiący, farba lub lakierobejca), ale nie spełnia założenia typowego bejcowania albo daje inny efekt wizualny (krycie, połysk, inna głębia koloru).
  • Na co uważać w praktyce przy sośnie? Sosna ma nierównomierną chłonność (strefy twardzieli/bielu, sęki), więc ten sam odcień może wyjść niejednolicie. Dlatego w praktyce wykonuje się próbę na niewidocznym fragmencie lub na próbce z tego samego materiału, a powierzchnię przygotowuje się przez właściwe szlifowanie i odpylanie.

Na egzaminie kluczowe jest rozpoznanie, że celem jest odcień mahoniu, a narzędziem do jego uzyskania ma być bejca w kolorze "mahoń" pokazana na fotografii.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Bejca to środek do barwienia drewna, który zmienia odcień, ale zwykle nie kryje rysunku słojów. Stosuje się ją, gdy chcemy uzyskać efekt "innego gatunku" (np. mahoń) na tańszym drewnie. Po bejcowaniu często wykonuje się warstwę ochronną, np. lakierowanie.
Najpewniejsza wskazówka to nazwa odcienia na etykiecie, np. "mahoń" lub zbliżone określenie mahoniowego brązu. Warto też sprawdzić, czy produkt jest opisany jako bejca, a nie lakier, farba czy impregnat. Jeśli jest paleta kolorów, szukaj próbki oznaczonej jako mahoń.
Sosna ma zróżnicowaną strukturę i chłonność: inne są partie bielu, inne twardzieli, a sęki potrafią wchłaniać preparat inaczej niż reszta deski. To powoduje plamy lub pasy. Pomaga równomierne szlifowanie, dokładne odpylanie oraz wykonanie próby wybarwienia przed bejcowaniem całego mebla.
W typowych technologiach bejca odpowiada głównie za kolor, a nie za odporność mechaniczną czy chemiczną. Dlatego po uzyskaniu właściwego odcienia często stosuje się warstwę wykończeniową: lakier, olej lub wosk (zgodnie z zaleceniami producenta). Bez tego powierzchnia może być podatna na zarysowania i zabrudzenia.
Najczęstsze pomyłki to wybór produktu o innym typie (np. lakier w kolorze zamiast bejcy), kierowanie się wyłącznie barwą na zdjęciu bez czytania nazwy odcienia oraz mylenie ciemnych brązów (orzech, palisander, wenge) z mahoniem. Warto szukać na etykiecie jednoznacznej nazwy "mahoń".
Standardowo przygotowanie obejmuje: usunięcie starej powłoki (jeśli jest), szlifowanie do gładkości odpowiednią gradacją, dokładne odpylanie oraz odtłuszczenie, gdy to potrzebne. Kluczowe jest wykonanie próby na niewidocznym miejscu lub próbce z sosny, bo wtedy widać realny odcień po wyschnięciu.
Farba jest lepsza, gdy chcesz efekt kryjący (bez widocznych słojów), np. biel, czerń, kolory intensywne, albo gdy podłoże ma przebarwienia i trzeba je zakryć. Bejca jest właściwa, gdy zależy Ci na zachowaniu rysunku drewna i uzyskaniu "naturalnego" odcienia, np. mahoniowego brązu.
Efekt zależy od barwy własnej drewna, gęstości i chłonności oraz przygotowania powierzchni. Sosna jest jaśniejsza i potrafi wchłaniać bejcę nierównomiernie, a drewna twardsze mogą dawać bardziej równy i płytszy efekt. Dlatego producenci często zalecają wykonanie próby i ocenę koloru po pełnym wyschnięciu.
W praktyce bywa to możliwe, ale na egzaminie zwykle oczekuje się wyboru gotowego odcienia z etykiety. Mieszanie zwiększa ryzyko niepowtarzalności barwy i problemów z kompatybilnością produktów. Jeśli mieszasz, rób próbki i zapisuj proporcje, aby móc odtworzyć rezultat na całej powierzchni mebla.
Skup się na słowach kluczowych z polecenia (tu: "barwa mahoniu" i "bejca") i odczytaj je z etykiety na zdjęciu. Nie opieraj się tylko na kolorze grafiki, bo może być zniekształcony. Sprawdź też, czy nazwa produktu pasuje do czynności: barwienie = bejca, ochrona = lakier/olej/wosk.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 68% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Bejca służy do nadania drewnu określonego odcienia przy zachowaniu widocznego rysunku słojów."

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Bejca" – definicja i zastosowanie, https://pl.wikipedia.org/wiki/Bejca (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (pl): "Mahoń" – opis drewna i nazwy barwy, https://pl.wikipedia.org/wiki/Maho%C5%84 (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (pl): "Sosna zwyczajna" – informacje o gatunku i właściwościach drewna, https://pl.wikipedia.org/wiki/Sosna_zwyczajna (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Karty techniczne producentów bejc (instrukcje aplikacji, palety kolorów, kompatybilność z lakierami)
  • Materiały szkolne z technologii wykończenia powierzchni drewna (bejcowanie, lakierowanie, olejowanie)
  • Próbki wybarwień na sośnie (tabliczki testowe) wykonane w pracowni

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego