KWALIFIKACJA BUD12 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 27.
Jeżeli na rysunku wykonanym w skali 1:50 długość ściany przeznaczonej do tynkowania wynosi 15 cm, to rzeczywista długość tej ściany wynosi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:50 oznacza, że 1 cm na rysunku to 50 cm w rzeczywistości.
Dlatego 15 cm × 50 = 750 cm. Następnie zamieniamy jednostki: 750 cm = 7,5 m. Stąd poprawna jest odpowiedź 7,50 m.

Pełne wyjaśnienie:

Skala rysunku 1:50 informuje o proporcji między wymiarem na rysunku a wymiarem rzeczywistym: 1 jednostka na rysunku odpowiada 50 takim samym jednostkom w rzeczywistości. Najwygodniej zachować te same jednostki w pierwszym kroku, np. centymetry.

Na rysunku długość ściany wynosi 15 cm, więc w rzeczywistości będzie to:

15 cm × 50 = 750 cm

Następnie trzeba poprawnie zamienić centymetry na metry. Ponieważ 100 cm = 1 m, to:

750 cm ÷ 100 = 7,5 m

Dlatego odpowiedź "7,50 m" jest prawidłowa.

Pozostałe odpowiedzi są błędne z typowych powodów:

  • "1,50 m" zwykle wynika z pominięcia skali lub z błędnego skrócenia obliczeń (np. potraktowania 15 cm jako 150 cm bez przemnożenia przez 50).
  • "0,75 m" odpowiada 75 cm, co może być skutkiem błędnego przesunięcia przecinka lub pomylenia dzielenia z mnożeniem przy skali.
  • "15,00 m" to częsty błąd polegający na potraktowaniu wartości z rysunku jak wartości rzeczywistej (brak zastosowania skali), ewentualnie niekontrolowanej zamiany cm → m.

Wskazówka egzaminacyjna: rób dwa kroki i zawsze kontroluj jednostki: (1) przelicz ze skali w tej samej jednostce, (2) dopiero potem zamień na metry. Dodatkowo sprawdź "zdrowy rozsądek": w skali 1:50 odcinek 15 cm nie może dać wyniku mniejszego niż 15 cm, tylko znacznie większy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala 1:50 oznacza, że 1 jednostka na rysunku (np. 1 cm) odpowiada 50 takim samym jednostkom w rzeczywistości (czyli 50 cm). Żeby policzyć wymiar rzeczywisty, zwykle mnożysz wymiar z rysunku przez 50, a potem zamieniasz jednostki na metry.
Najpierw zastosuj skalę w tych samych jednostkach: długość z rysunku (cm) × mianownik skali. Potem wykonaj zamianę jednostek, np. cm na m. Przykład: 15 cm w skali 1:50 → 15×50=750 cm → 750/100=7,5 m.
Bo rysunek jest pomniejszeniem obiektu. Skala 1:50 mówi, że na rysunku jest 50 razy mniej niż w rzeczywistości. Gdy chcesz wrócić do wymiaru rzeczywistego, musisz wykonać działanie odwrotne do pomniejszenia, czyli mnożenie przez 50.
Użyj reguły: 100 cm = 1 m. Czyli żeby zamienić cm na m, dzielisz przez 100. Przykładowo: 750 cm ÷ 100 = 7,5 m. Warto też pamiętać o zapisie z przecinkiem: 750 cm to 7,50 m.
Najczęściej myli się kierunek działania (dzielenie zamiast mnożenia), gubi się jednostki (zostaje się w cm) albo traktuje długość z rysunku jako rzeczywistą. Pomaga stały schemat: skala → wynik w cm → zamiana na m oraz szybka kontrola sensowności wyniku.
Nie, bo 0,75 m to 75 cm. Skoro skala 1:50 powiększa wymiar z rysunku 50 razy, to 15 cm powinno dać 15×50=750 cm, czyli 7,5 m. Wynik 75 cm zwykle pojawia się po błędnym przesunięciu przecinka lub pomyleniu działań.
Zastosuj kontrolę "na oko": w skali 1:50 1 cm odpowiada 0,5 m. Skoro masz 15 cm, to 15×0,5 m = 7,5 m. Jeśli wynik jest zbliżony do 1–2 m albo równy 15 m, to najpewniej popełniono błąd w skali albo jednostkach.
Przydaje się podczas odczytu dokumentacji: wyznaczania długości elementów, rozstawów, osi, a także przy wstępnym planowaniu robót i kontroli wymiarów w terenie. Umiejętność przeliczania skali pomaga uniknąć błędów wykonawczych i złego docięcia materiałów.
Pomaga zwykła linijka, miarka oraz podziałka architektoniczna (linijka ze skalami, np. 1:50). Na egzaminie zwykle wystarczy linijka i poprawne przeliczenie, ale w praktyce podziałka przyspiesza pracę i zmniejsza ryzyko pomyłki w mnożeniu.
Nie zawsze, ale trzeba dopasować jednostkę do tego, o co pytają odpowiedzi. Jeśli warianty są w metrach, musisz podać wynik w metrach. Najbezpieczniej liczyć w cm (łatwo zastosować skalę), a na końcu zamienić na m, bo to standard w wymiarach elementów budowlanych.
info

Statystycznie 82% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Skala 1:50 oznacza, że 1 cm na rysunku to 50 cm w rzeczywistości.Dlatego 15 cm × 50 = 750 cm. Następnie zamieniamy jednostki: 750 cm = 7,5 m."

Źródła:

  • Wikipedia (pl) – "Skala (kartografia)" (definicja skali 1:n i interpretacja proporcji): https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_(kartografia) (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (pl) – "Centymetr" (relacja cm do metra, 100 cm = 1 m): https://pl.wikipedia.org/wiki/Centymetr (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (pl) – "Metr" (jednostka SI i relacje do podjednostek): https://pl.wikipedia.org/wiki/Metr (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik/rozdział o skali i wymiarowaniu w rysunku budowlanym (materiały do czytania dokumentacji technicznej)
  • Zadania ćwiczeniowe z przeliczania skali (arkusze ćwiczeń z matematyki zawodowej)
  • Tablice przeliczeń jednostek (cm–m) i notatka z zasadą: "najpierw skala, potem jednostki"

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego