KWALIFIKACJA BUD1 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 23.
Jeżeli proporcje objętościowe składników mieszanki betonowej według metody przybliżonej wynoszą 1 : 1,5 : 3, a do wykonania tej mieszanki zaplanowano zużycie 9 m3 żwiru, to potrzebna ilość piasku wynosi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Proporcja 1 : 1,5 : 3 oznacza, że na 3 części żwiru przypada 1,5 części piasku.
Skoro 3 części = 9 mf3, to 1 część = 3 mf3. Piasek to 1,5 części, więc 1,5 c 3 mf3 = 4,5 mf3.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano proporcje objętościowe składników mieszanki: 1 : 1,5 : 3. W takich zadaniach kluczowe jest, aby potraktować te liczby jako "części" (udziały), a następnie przeliczyć je na realne objętości.

W treści wiadomo, że do wykonania mieszanki zaplanowano 9 mf3 żwiru. W proporcji liczba 3 odpowiada żwirowi, więc:

  • 3 części = 9 mf3
  • 1 część = 9 / 3 = 3 mf3

Piasek ma w proporcji wartość 1,5, czyli:

  • piasek = 1,5 części
  • 1,5 części = 1,5 c 3 mf3 = 4,5 mf3

Dlatego poprawna jest odpowiedź "4,5 mf3".

Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują?

  • "6,5 mf3" – nie wynika z żadnego prostego przeliczenia części w tej proporcji; zwykle jest efektem przypadkowego mnożenia lub błędu rachunkowego.
  • "6,0 mf3" – taki wynik mógłby powstać np. przy błędnym założeniu, że piasek to 2 części (a nie 1,5) lub przy pomyleniu, jaka liczba odpowiada żwirowi.
  • "9,0 mf3" – to wartość podana dla żwiru; wybór jej dla piasku to typowy błąd "zakotwiczenia" (przepisanie liczby z treści bez obliczeń).

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach na proporcje zawsze najpierw wyznacz wartość 1 części, a dopiero potem przelicz interesujący składnik (tu: 1,5 części piasku).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Traktuj liczby jako "części". Skoro żwir to 3 części i wynosi 9 m3, to 1 część = 9/3 = 3 m3. Piasek to 1,5 części, więc 1,5 × 3 = 4,5 m3.
Proporcje objętościowe mówią, ile "części objętości" danego składnika przypada na inne składniki. To uproszczony zapis relacji ilościowych, np. 1 : 1,5 : 3 oznacza, że na 1 część pierwszego składnika przypada 1,5 części drugiego i 3 części trzeciego.
Ponieważ proporcje nie są jeszcze konkretnymi metrami sześciennymi. Najpierw wyznaczasz skalę (ile wynosi 1 część), korzystając z jednego znanego składnika. Dopiero potem możesz poprawnie przeliczyć pozostałe składniki bez zgadywania.
Zwykle nie, jeśli pytanie dotyczy innego składnika niż ten podany w treści. 9,0 m3 dotyczy żwiru, a pytanie dotyczy piasku. To częsty "haczyk" sprawdzający, czy zdający wykona obliczenia zamiast przepisać liczbę.
Najczęściej myli się kolejność składników (np. przypisanie "3" do piasku), pomija krok liczenia 1 części albo błędnie liczy się na liczbach dziesiętnych (1,5). Warto zapisać: 3 części = 9, więc 1 część = 3, a potem dopiero 1,5 × 3.
Użyj proporcji: skoro piasek ma 1,5 części, a żwir 3 części, to piasku ma być o połowę mniej niż żwiru (1,5 to połowa z 3). Połowa z 9 m3 to 4,5 m3, więc wynik jest spójny.
Na egzaminie zwykle przyjmuje się kolejność podaną w treści (tu: "składników mieszanki" i proporcje), ale jeśli nie jest to jednoznaczne, rośnie ryzyko błędu. Najbezpieczniej rozwiązywać zgodnie z typowym zapisem (cement : piasek : żwir) i sprawdzić, czy odpowiedzi pasują do takiej interpretacji.
Stosuje się ją głównie do zadań szkolnych i do prostych, orientacyjnych obliczeń ilościowych na budowie przy niewielkich robotach. W wielu przypadkach wymaga się jednak recepty/projektu składu mieszanki, a dobór jest bardziej precyzyjny niż proste proporcje.
Postępujesz identycznie: przypisujesz znaną objętość do odpowiadającej jej liczby "części", liczysz 1 część, a potem mnożysz przez liczbę części dla szukanego składnika. To zawsze jest zadanie na skalowanie proporcji, niezależnie od tego, który składnik jest dany.
Ćwicz schemat: (1) ustal, który składnik odpowiada której liczbie w proporcji, (2) oblicz wartość 1 części, (3) przelicz szukany składnik. Dodatkowo trenuj rachunki na liczbach dziesiętnych i szybkie sprawdzanie wyniku "na logikę".
info

Około 68% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Proporcja 1 : 1,5 : 3 oznacza, że na 3 części żwiru przypada 1,5 części piasku.Skoro 3 części = 9 mf3, to 1 część = 3 mf3."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii betonu (działy o składnikach mieszanki i dozowaniu)
  • Zestawy zadań z proporcji i przeliczeń materiałowych (matematyka techniczna)
  • Materiały szkolne/branżowe dotyczące przygotowania mieszanek betonowych w praktyce budowlanej

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego