KWALIFIKACJA BUD16 + BUD17 - STYCZEŃ 2019 (test 2)

PYTANIE NR 9.
Jeżeli rzeczywista długość poziomego przewodu instalacji gazowej wynosi 4,5 m, to jego długość w dokumentacji na rzucie poziomym wykonanym w skali 1:50 wynosi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:50 oznacza, że długość na rysunku jest 50 razy mniejsza niż w rzeczywistości.
4,5 m = 450 cm. Następnie 450 cm / 50 = 9 cm. Dlatego poprawna odpowiedź to 9,00 cm.

Pełne wyjaśnienie:

W skali 1:50 każdy wymiar na rysunku jest 50 razy mniejszy od wymiaru rzeczywistego. Aby obliczyć długość przewodu na rzucie w dokumentacji, trzeba wykonać dwa kroki: konwersję jednostek oraz przeliczenie skali.

Krok 1. Zamiana metrów na centymetry
4,5 m = 4,5 × 100 cm = 450 cm.

Krok 2. Zastosowanie skali 1:50
W skali 1:50 długość na rysunku = długość rzeczywista / 50.
450 cm / 50 = 9 cm, czyli 9,00 cm.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 2,25 cm – odpowiadałoby sytuacji, jakby użyto innej skali (np. znacznie większego pomniejszenia) albo wykonano część obliczeń błędnie.
  • 0,90 cm – typowy wynik po pomyłce o rząd wielkości (np. błędne przeliczenie 4,5 m na 45 cm lub dodatkowe nieuzasadnione dzielenie).
  • 22,50 cm – częsty błąd polegający na mnożeniu przez 50 lub na dzieleniu niewłaściwej wartości (np. 4,5 m / 0,2), czyli odwróceniu sensu skali.

Wskazówka egzaminacyjna: przy skali 1:n zawsze pytaj siebie, czy rysunek jest pomniejszeniem (zwykle tak). Jeśli wynik na rysunku wychodzi większy niż w rzeczywistości, prawdopodobnie odwrócono działanie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala 1:50 oznacza, że 1 jednostka na rysunku odpowiada 50 jednostkom w rzeczywistości. Czyli rysunek jest pomniejszeniem: długość odczytana z dokumentacji to wartość rzeczywista podzielona przez 50 (po ujednoliceniu jednostek).
Najpierw ujednolić jednostki: 1 m = 100 cm. Zatem 4,5 m = 4,5 × 100 cm = 450 cm. Dopiero potem stosuje się skalę, np. dzieląc 450 cm przez 50 dla skali 1:50.
W zapisie 1:50 rysunek jest pomniejszony: 1 cm na rysunku odpowiada 50 cm w rzeczywistości. Żeby uzyskać wymiar na rysunku, trzeba więc zmniejszyć wymiar rzeczywisty, czyli podzielić go przez 50.
Kroki są dwa: (1) zamień na cm: 4,5 m = 450 cm; (2) zastosuj skalę 1:50: 450/50 = 9 cm. Wynik na rzucie poziomym w dokumentacji to 9,00 cm.
Nie, bo w skali 1:50 rysunek jest pomniejszony i wynik powinien być mniejszy od 450 cm. Wartość 22,50 cm sugeruje błąd (np. odwrócenie działań lub użycie innej skali). Dla 4,5 m poprawnie wychodzi 9 cm.
Najczęstsze pomyłki to: brak zamiany m na cm (mieszanie jednostek), odwrócenie działania (mnożenie zamiast dzielenia przy 1:50), zgubienie zera (błąd rzędu wielkości) oraz automatyczne liczenie "na pamięć" bez sprawdzenia sensu wyniku.
Przeliczenia skali wykorzystuje się przy analizie projektu (np. trasy przewodów na rzucie), wstępnym szacowaniu długości odcinków do zamówienia materiału oraz przy planowaniu robót montażowych. Ułatwia to weryfikację, czy pomiary w terenie zgadzają się z dokumentacją.
Rzut poziomy to widok z góry przedstawiający przebieg instalacji w poziomie (np. na kondygnacji). Na rzucie pokazuje się trasę przewodów, punkty przyłączeń i elementy instalacji. Długości na rzucie odczytuje się w skali wskazanej na rysunku.
Zrób kontrolę logiczną: w skali 1:50 wynik na rysunku musi być 50 razy mniejszy. Jeśli wymiar rzeczywisty to 450 cm, to na rysunku powinno wyjść mniej niż 100 cm, a dokładniej około 450/50 ≈ 9 cm. Jeśli wyszło większe, błąd jest pewny.
Tak, skale typu 1:50 lub 1:100 są często spotykane na rzutach instalacyjnych, bo pozwalają zmieścić rysunek kondygnacji na arkuszu i zachować czytelność. Na egzaminie kluczowe jest rozumienie zasady: przy 1:n zawsze dzielisz wymiar rzeczywisty przez n.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Skala 1:50 oznacza, że długość na rysunku jest 50 razy mniejsza niż w rzeczywistości.4,5 m = 450 cm. Następnie 450 cm / 50 = 9 cm. Dlatego poprawna odpowiedź to 9,00 cm."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Skala mapy", https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_mapy - dostęp 2026-02-18
  • Khan Academy – "Ratios and proportions" (proporcje), https://www.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-ratios-proportions - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL) – "Rysunek techniczny", https://pl.wikipedia.org/wiki/Rysunek_techniczny - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Podręcznik/rozdział z rysunku technicznego: skale i wymiarowanie
  • Zadania z proporcji i przeliczania jednostek (m, cm, mm)
  • Ćwiczenia z czytania rzutów i przekrojów w dokumentacji instalacyjnej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego