KWALIFIKACJA HAN1 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 31.
Klient zakupił towary przedstawione w tabeli i zapłacił za nie banknotem o nominale 100 zł. Uwaga: wszystkie ceny jednostkowe w tabeli dotyczą kilogramów (kg). Ilości podane w dekagramach należy przeliczyć (1 kg = 100 dag). Kwota reszty, którą powinien otrzymać klient wynosi
Ilustracja przedstawia tabelę zatytułowaną 'Wykaz towarów kupionych przez klienta'.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw oblicza się wartość zakupów.
Schab: 1,5 kg × 18,00 zł/kg = 27,00 zł.
Karkówka: 60 dag = 0,6 kg, więc 0,6 kg × 15,00 zł/kg = 9,00 zł.
Suma: 27,00 + 9,00 = 36,00 zł, zatem reszta: 100,00 − 36,00 = 64,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach sprzedawcy kluczowe jest poprawne odczytanie ceny jednostkowej oraz dopasowanie jej do jednostki miary. Tutaj ceny w tabeli są podane za kilogram (zł/kg), a jedna z ilości jest zapisana w dekagramach, więc trzeba wykonać przeliczenie.

Krok 1: wartość schabu
Schab ma ilość 1,5 kg i cenę 18,00 zł/kg.
Liczymy: 1,5 × 18,00 = 27,00 zł.

Krok 2: przeliczenie i wartość karkówki
Karkówka ma ilość 60 dag. Ponieważ 1 kg = 100 dag, to 60 dag = 60/100 kg = 0,6 kg.
Cena jednostkowa wynosi 15,00 zł/kg, więc: 0,6 × 15,00 = 9,00 zł.

Krok 3: suma do zapłaty
Dodajemy wartości pozycji: 27,00 zł + 9,00 zł = 36,00 zł.

Krok 4: obliczenie reszty
Klient zapłacił banknotem 100 zł, więc reszta to różnica: 100,00 zł − 36,00 zł = 64,00 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "42,00 zł" zwykle wynika z pomyłki w przeliczeniu 60 dag (np. potraktowania tego jako 0,4 kg albo błędu w odejmowaniu).
  • "36,00 zł" to najczęściej pomylenie pojęć: jest to kwota do zapłaty, a nie reszta.
  • "67,00 zł" pojawia się przy błędzie rachunkowym w mnożeniu 1,5 × 18 lub przy złym zsumowaniu wartości pozycji.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy jednostka ilości (kg/dag/g) pasuje do jednostki ceny (zł/kg). Jeśli nie pasuje, przelicz jednostkę, zanim zaczniesz mnożyć.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Policz najpierw kwotę do zapłaty: dla każdej pozycji wykonaj ilość × cena jednostkowa, a potem zsumuj. Na końcu oblicz resztę: 100 zł − suma zakupów. Uważaj na jednostki (kg, dag), bo one decydują o poprawnym mnożeniu.
Oznacza to, że podana cena dotyczy 1 kg produktu (zł/kg). Jeśli kupujesz mniej lub więcej niż 1 kg, płacisz proporcjonalnie. Przykład: 0,6 kg przy cenie 15,00 zł/kg kosztuje 0,6 × 15,00 = 9,00 zł.
Skorzystaj z przelicznika: 1 kg = 100 dag. Zatem 60 dag to 60/100 kg, czyli 0,6 kg. Dopiero tę wartość podstawiasz do obliczeń z ceną w zł/kg.
Bo wtedy mieszasz różne jednostki. Cena 15,00 dotyczy kg, a ilość jest w dag. Mnożenie 60 × 15 dawałoby wynik jak dla "60 kg", co jest błędne. Najpierw trzeba zamienić 60 dag na 0,6 kg, a dopiero potem mnożyć przez 15,00 zł/kg.
Najczęściej myli się jednostki (dag z kg) albo traktuje cenę jednostkową jak cenę całkowitą. W praktyce sklepowej to prowadzi do dużych pomyłek w rozliczeniu. Na egzaminie zawsze wykonaj szybki "test sensowności" wyniku (czy kwota mieści się w 100 zł).
Potrzebujesz: mnożenia (ilość × cena), sumowania wartości kilku pozycji oraz odejmowania (kwota zapłaty − kwota należna). Często dochodzi też przeliczanie jednostek (np. dag na kg).
Reszta musi być nieujemna i mniejsza lub równa kwocie zapłaty. Dodatkowo suma zakupów powinna wyglądać realistycznie dla podanych ilości i typowych cen. Jeśli wychodzą setki złotych za małą ilość mięsa, to zwykle znak, że pomylono jednostki albo źle odczytano cenę.
Nie, bo 36,00 zł to łączna kwota do zapłaty po zsumowaniu wartości pozycji, a pytanie dotyczy reszty. Reszta jest różnicą między 100 zł a kwotą do zapłaty, więc musi wynieść 100 − 36 = 64 zł.
Dekagramy bywają używane potocznie przy mniejszych porcjach (np. 20 dag wędliny), ale cena na etykiecie lub w systemie sprzedaży jest zwykle w zł/kg. Dlatego sprzedawca musi umieć szybko przeliczyć dag na kg, żeby poprawnie policzyć wartość produktu.
Wyćwicz stałe przeliczniki (1 kg = 100 dag = 1000 g) i rób krótkie serie zadań: zamień jednostkę, policz wartość (ilość × cena), a potem resztę. Pomaga też kontrola sensowności: 0,5 kg przy 20 zł/kg to ok. 10 zł, więc wynik powinien być "w tych okolicach".
info

Statystycznie 69% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Wikipedia: "Dekagram" – definicja i relacja do kilograma (1 dag = 10 g), https://pl.wikipedia.org/wiki/Dekagram (dostęp: 2026-03-05)
  • Wikipedia: "Kilogram" – podstawowa jednostka masy i relacje do gramów, https://pl.wikipedia.org/wiki/Kilogram (dostęp: 2026-03-05)

Materiały:

  • Zadania rachunkowe z obliczania reszty i wartości koszyka zakupów
  • Ćwiczenia z przeliczania jednostek masy (kg–dag–g)
  • Materiały szkolne z podstaw arytmetyki w kontekście handlu detalicznego

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego