KWALIFIKACJA SPC7 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 36.
Korzystając z informacji zamieszczonych w tabeli, określ w której partii kiszonej kapusty najintensywniej zachodziła niepożądana fermentacja octowa?
Ilustracja przedstawia tabelę wyników badań partii kiszonej kapusty, co jest związane z kwalifikacją zawodową TECHNIK
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Fermentacja octowa jest niepożądana, a jej intensywność ocenia się przez kwasowość lotną w przeliczeniu na kwas octowy — im wyższa, tym silniejsza fermentacja octowa. W tabeli najwyższa kwasowość lotna wynosi 0,40% i dotyczy partii 3, więc tam zjawisko zachodziło najintensywniej.

Pełne wyjaśnienie:

W kiszeniu kapusty pożądana jest przede wszystkim fermentacja mlekowa, w której bakterie mlekowe wytwarzają kwas mlekowy. Z punktu widzenia jakości wyrobu niekorzystna jest natomiast fermentacja octowa, ponieważ prowadzi do wzrostu udziału kwasu octowego i pogorszenia cech sensorycznych oraz stabilności produktu.

W tabelach kontroli jakości takich produktów często podaje się kilka wskaźników:

  • pH – informuje o ogólnej kwasowości środowiska, ale samo pH nie mówi, jaki kwas dominuje,
  • kwasowość miareczkowa (w przeliczeniu na kwas mlekowy) – wiąże się głównie z efektem fermentacji mlekowej (zjawisko pożądane),
  • kwasowość lotna (w przeliczeniu na kwas octowy) – odzwierciedla zawartość kwasu octowego, czyli wskaźnik niepożądanej fermentacji octowej.

Aby wskazać partię, w której najintensywniej zachodziła fermentacja octowa, należy więc porównać wartości w wierszu "kwasowość lotna w przeliczeniu na kwas octowy, %" i wybrać najwyższą z nich. W przedstawionych wynikach największa wartość kwasu octowego to 0,40%, co odpowiada partii 3.

Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne, ponieważ dotyczą partii z niższą kwasowością lotną: w partii 2 (0,35%), partii 4 (0,25%) oraz partii 1 (0,10%). Typową pułapką jest wybór partii o skrajnym pH (np. najniższym) albo o największej kwasowości miareczkowej, ale te parametry nie są bezpośrednią miarą intensywności fermentacji octowej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Fermentacja octowa to niepożądany proces, w którym rośnie udział kwasu octowego (zwykle z udziałem bakterii octowych). W kiszonkach oczekuje się dominacji fermentacji mlekowej, a wzrost kwasu octowego pogarsza smak i może świadczyć o błędnych warunkach procesu.
Trzeba porównać wartości w wierszu opisanym jako kwasowość lotna w przeliczeniu na kwas octowy. Najwyższa wartość oznacza najbardziej intensywną fermentację octową. To zadanie polega na poprawnym wskazaniu parametru i znalezieniu maksimum.
Kwasowość lotna w przeliczeniu na kwas octowy odzwierciedla udział kwasu octowego, który jest wskaźnikiem niepożądanych przemian. Wysoka wartość może oznaczać pogorszenie smaku i zapachu oraz problem technologiczny, mimo że pH nadal mieści się w pewnym zakresie.
pH informuje o ogólnej kwasowości środowiska, ale nie mówi wprost, jaki rodzaj kwasu dominuje. Dlatego przy pytaniach o fermentację octową samo pH może wprowadzać w błąd. Do oceny kwasu octowego służy zwykle wskaźnik kwasowości lotnej.
Kwasowość miareczkowa (w przeliczeniu na kwas mlekowy) opisuje głównie efekt fermentacji mlekowej, zwykle pożądany w kiszeniu. Kwasowość lotna (w przeliczeniu na kwas octowy) wiąże się z kwasem octowym i jest traktowana jako wskaźnik niepożądanej fermentacji.
Nie. Najniższe pH oznacza jedynie większą ogólną kwasowość, ale nie wskazuje, czy problemem jest kwas octowy. W zadaniach o fermentacji octowej należy patrzeć na kwasowość lotną. Można mieć niskie pH przy prawidłowej fermentacji mlekowej.
Najczęściej myli się wiersze: zamiast kwasowości lotnej wybiera się kwasowość miareczkową lub pH. Drugi błąd to odczyt z niewłaściwej kolumny (zła partia). Warto zaznaczyć palcem: parametr → jednostka → partia → wartość maksymalna.
Najpierw zidentyfikuj właściwy wiersz (tu: kwasowość lotna/kwas octowy), a potem porównuj liczby tylko w tym wierszu, od lewej do prawej. Pomaga podkreślenie aktualnego maksimum. Unikaj "skakania" między wierszami, bo to zwiększa ryzyko pomyłki.
Gdy kwasowość miareczkowa (kwas mlekowy) jest na akceptowalnym poziomie, ale równocześnie rośnie kwasowość lotna (kwas octowy). Taki układ może oznaczać, że obok fermentacji mlekowej rozwinęły się niepożądane przemiany wpływające na smak i zapach.
To typowa sytuacja z kontroli jakości: dostajesz zestaw wyników dla kilku partii i musisz zidentyfikować partię problemową na podstawie właściwego wskaźnika. Umiejętność czytania tabel i interpretacji parametrów (pH, kwasowości) przydaje się w wielu działach produkcji spożywczej.
info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Fermentacja octowa jest niepożądana, a jej intensywność ocenia się przez kwasowość lotną w przeliczeniu na kwas octowy — im wyższa, tym silniejsza fermentacja octowa."

Źródła:

  • Hutkins, R.W., "Microbiology and Technology of Fermented Foods", rozdziały dot. fermentacji warzyw (CRC Press, 2006)
  • FAO, "Fermented fruits and vegetables: A global perspective" (FAO Agricultural Services Bulletin), sekcje dot. fermentacji warzyw i zmian kwasowości, http://www.fao.org/3/x0560e/x0560e00.htm - accessed 2026-03-04
  • Jay, J.M., Loessner, M.J., Golden, D.A., "Modern Food Microbiology", rozdziały dot. fermentacji i mikroflory żywności (Springer, 2005)

Materiały:

  • Podręczniki z mikrobiologii żywności (fermentacje, bakterie mlekowe i octowe)
  • Materiały dydaktyczne z analizy żywności: pH, miareczkowanie kwasowości, kwasowość lotna
  • Ćwiczenia z interpretacji tabel i raportów kontroli jakości (wybór wartości minimalnej/maksymalnej)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego