W tego typu zadaniu kluczowe są dwa kroki: odczytanie z receptury, jaki jest udział migdałów w marcepanie, oraz przeliczenie tej wartości na planowaną masę partii produkcyjnej (500 kg).
Jeżeli receptura wskazuje, że migdały stanowią 25% masy marcepana, to oznacza to, że na każde 100 kg wyrobu przypada 25 kg migdałów. Dla partii 500 kg wykonujemy przeskalowanie:
- 25% = 0,25
- masa migdałów = 500 kg × 0,25 = 125 kg
Dlatego poprawna jest odpowiedź "125 kg" – wynika wprost z proporcji recepturowej i masy planowanej produkcji.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
- "20 kg" – to wartość zbyt mała; zwykle wynika z pomylenia wielkości partii (np. policzenia dla 80 kg lub wykonania niepełnego przeskalowania) albo błędnego odczytu udziału z receptury.
- "200 kg" – to wartość zawyżona; często pojawia się, gdy ktoś błędnie przyjmie 40% zamiast 25% lub pomyli zapis receptury (np. weźmie inną pozycję/kolumnę).
- "1 250 kg" – to wynik nielogiczny dla partii 500 kg (ilość składnika nie może przekroczyć masy całego wyrobu). Taki błąd bywa skutkiem pomylenia dzielenia z mnożeniem przez procent lub przesunięcia przecinka (0,25 vs 2,5).
Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zrób szybki "test rozsądku" — jeśli składnik ma 25% udziału, to jego masa musi być około 1/4 z 500 kg, czyli w przybliżeniu 125 kg. Takie oszacowanie pozwala szybko wychwycić wyniki zbyt duże lub zbyt małe.