W kosztorysowaniu budowlanym rozróżnia się m.in. metodę uproszczoną i szczegółową. Kluczowe jest to, jak szczegółowo wyliczana jest wartość robót w tabeli kosztorysowej.
Metoda uproszczona opiera się na wycenie robót poprzez zastosowanie cen jednostkowych dla pozycji robót i wyliczenie wartości jako iloczynu ilości i ceny (oraz ewentualnych narzutów/podsumowań na poziomie zestawień). W takiej tabeli typowo widzi się układ: opis pozycji, jednostka miary, ilość, cena jednostkowa i wartość pozycji. Nie jest konieczne prezentowanie wprost rozbicia na szczegółowe nakłady.
Metoda szczegółowa jest bardziej "analityczna" w zapisie: dla pozycji ujawnia się kalkulację opartą o nakłady (np. robocizna, materiały, sprzęt) i stawki/ceny, co daje możliwość pełnej kontroli źródeł kosztu. Jeśli w tabeli brak takiego rozbicia i widać jedynie ceny jednostkowe oraz wartości, typowe jest rozpoznanie metody uproszczonej.
Odpowiedzi "analizy własnej" i "kalkulacji indywidualnej" mogą kojarzyć się z samodzielnym ustalaniem norm, stawek lub cen dla nietypowych robót, ale nie są to podstawowe, standardowo przeciwstawiane nazwy metod w kontekście układu tabeli będącej fragmentem kosztorysu. Dlatego, gdy przedstawiona tabela ma charakter pozycyjny z cenami jednostkowymi, właściwe jest wskazanie metody uproszczonej.
- Wskazówka egzaminacyjna: szukaj w tabeli odpowiedzi na pytanie: "czy pokazano tylko wynikową cenę dla pozycji, czy też pełne rozbicie składników i nakładów?"