Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELM6 - STYCZEŃ 2021



PYTANIE NR 27.
Którą funkcję logiczną realizuje fragment programu przedstawiony na rysunku?
Ilustracja przedstawia fragment programu w języku drabinkowym (LAD), używanego w programowaniu sterowników PLC.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Bramka NOR realizuje negację sumy logicznej: wyjście ma stan 1 tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia mają stan 0. Jeżeli na dowolnym wejściu pojawi się 1, wynik OR jest równy 1, a po zanegowaniu na wyjściu otrzymujemy 0. To dokładnie definicja funkcji NOR.

Pełne wyjaśnienie:

Funkcja NOR to negacja sumy logicznej. Oznacza to, że najpierw wykonywana jest operacja OR (suma logiczna), a następnie wynik jest odwracany (NOT). Zapisowo: NOR = NOT(OR).

Najważniejsza własność NOR: wyjście ma wartość 1 wyłącznie wtedy, gdy wszystkie wejścia mają wartość 0. W każdym innym przypadku (gdy przynajmniej jedno wejście ma 1) suma logiczna OR daje 1, a po negacji otrzymuje się 0.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne:

  • OR (suma logiczna) daje 1, gdy co najmniej jedno wejście ma 1. Nie ma tu odwrócenia na wyjściu, więc zachowanie różni się od NOR.
  • XOR (alternatywa wykluczająca) daje 1, gdy wejścia są różne (dla dwóch wejść: 0/1 lub 1/0). Dla 1/1 wynik jest 0, co często myli uczących się, ale to inny wzorzec niż w NOR.
  • NAND to negacja iloczynu logicznego: NOT(AND). Daje 0 tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia są równe 1; w pozostałych przypadkach daje 1. To przeciwna "krytyczna kombinacja" niż w NOR.

W zadaniach egzaminacyjnych warto wykonać szybki test przypadków granicznych: sprawdzić zachowanie dla 0/0 oraz 1/0 (lub analogicznie). Jeśli dla 0/0 jest 1, a dla 1/0 jest 0, bardzo często wskazuje to właśnie na NOR.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest bramka NOR i jak działa?
Bramka NOR to negacja OR: wyjście ma stan 1 tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia mają stan 0. Gdy choć jedno wejście ma 1, OR daje 1, a negacja zmienia to na 0. To jedna z podstawowych funkcji w logice cyfrowej.
Jak szybko rozpoznać NOR na tabeli prawdy?
Najprostszy skrót: dla NOR jedyny przypadek z wynikiem 1 to sytuacja, gdy wejścia są same zera (np. 0/0 dla dwóch wejść). Wszystkie pozostałe kombinacje dają 0. To odróżnia NOR od NAND i XOR.
Jaka jest różnica między OR a NOR?
OR daje 1, gdy co najmniej jedno wejście ma 1. NOR robi to samo co OR, a potem odwraca wynik: daje 1 tylko przy samych zerach na wejściach. W praktyce NOR to "OR z negacją na wyjściu".
Jaka jest różnica między NAND a NOR?
NAND = NOT(AND), więc ma 0 tylko przy samych jedynkach na wejściach. NOR = NOT(OR), więc ma 1 tylko przy samych zerach. Obie bramki są "zanegowane", ale negują zupełnie inną operację (AND vs OR).
Dlaczego XOR nie jest tym samym co NOR?
XOR daje 1, gdy wejścia są różne (dla dwóch wejść: 0/1 lub 1/0). NOR zależy od tego, czy pojawi się jakakolwiek jedynka na wejściu: wtedy wynik jest 0. To inne kryterium niż "różność" sygnałów.
Jak sprawdzić, czy fragment programu realizuje NOR w PLC?
Przetestuj dwa przypadki: (1) wszystkie wejścia 0 → wyjście powinno być 1, (2) ustaw jedno wejście na 1 → wyjście powinno przejść na 0. Jeśli tak się zachowuje, to odpowiada funkcji NOR, niezależnie od zapisu w LD/FBD.
Czy bramka NOR jest bramką uniwersalną?
Tak. Bramki uniwersalne to takie, z których da się zbudować dowolną funkcję logiczną. NOR jest bramką uniwersalną, podobnie jak NAND. W praktyce oznacza to, że odpowiednio łącząc NOR można uzyskać NOT, OR, AND i bardziej złożone układy.
Kiedy w automatyce stosuje się funkcję NOR?
NOR bywa używana, gdy wyjście ma być aktywne tylko wtedy, gdy nie występuje żaden z warunków wejściowych (np. brak alarmów, brak sygnałów blokad). To typowe w logice blokad, sygnalizacji i prostych układach sterowania.
Jakie błędy najczęściej robi się przy rozpoznawaniu NOR?
Najczęstsze pomyłki to pominięcie negacji na wyjściu (wybór OR zamiast NOR) oraz mylenie NOR z NAND, bo obie nazwy wskazują na "zanegowanie". Pomaga nawyk sprawdzania skrajnych przypadków: same zera i pojedyncza jedynka.
Jak przygotować się do zadań o bramkach logicznych na egzaminie?
Ucz się na tabelach prawdy i rób szybkie testy kombinacji wejść. Ćwicz rozpoznawanie NOT/OR/AND oraz ich negacji (NOR/NAND) w schematach i w LD/FBD. W zadaniu najpierw ustal, kiedy wyjście ma 1, a dopiero potem dopasuj nazwę bramki.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Bramka NOR realizuje negację sumy logicznej: wyjście ma stan 1 tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia mają stan 0."

Źródła:

  • M. Morris Mano, Michael D. Ciletti, "Digital Design: With an Introduction to the Verilog HDL", 5th Edition, rozdział o bramkach logicznych i tabelach prawdy (NOR).
  • Thomas L. Floyd, "Digital Fundamentals", rozdział dotyczący podstawowych bramek logicznych oraz bramek z negacją (NOR/NAND).
  • IEC 60617 (baza symboli graficznych) – wpisy dotyczące symboli bramek logicznych, w tym OR z negacją na wyjściu (NOR): https://std.iec.ch/iec60617 (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw techniki cyfrowej (tabele prawdy, bramki logiczne)
  • Materiały producentów PLC dotyczące języków LD/FBD (funkcje logiczne)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z rozpoznawania bramek i uproszczeń logiki
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego