KWALIFIKACJA MED3 - TEST WIEDZY NR 5

PYTANIE NR 40.
Która z poniższych stomii jest związana z wprowadzaniem pokarmu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Gastrostomia to wytworzenie dostępu do żołądka przez powłoki brzuszne, wykorzystywane głównie do podawania pokarmu i leków w żywieniu dojelitowym. Tracheostomia dotyczy dróg oddechowych, urostomia – odprowadzania moczu, a kolostomia – odprowadzania treści jelitowej.

Pełne wyjaśnienie:

Stomia to celowo wytworzone połączenie narządu wewnętrznego ze skórą, które umożliwia określoną funkcję: odprowadzanie treści, oddychanie lub (rzadziej) podawanie pokarmu. W pytaniu chodzi o stomię związaną z wprowadzaniem pokarmu, czyli stworzeniem drogi do żywienia dojelitowego.

"Gastrostomia (PEG)" jest prawidłowa, ponieważ gastrostomia stanowi dostęp do żołądka. Umożliwia karmienie (podawanie mieszanin odżywczych), nawadnianie oraz podawanie części leków, gdy pacjent nie może bezpiecznie jeść doustnie (np. zaburzenia połykania, ciężkie choroby neurologiczne, wyniszczenie). W praktyce opiekuna medycznego ważne jest rozpoznanie celu gastrostomii oraz podstawowych zasad codziennej opieki: obserwacji skóry, kontroli przecieku, utrzymania drożności i zgłaszania niepokojących objawów personelowi medycznemu.

Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe, bo dotyczą innych układów i innych celów:

  • "Tracheostomia" to otwór w tchawicy, czyli dostęp do dróg oddechowych. Służy do oddychania i toalety drzewa oskrzelowego, a nie do karmienia.
  • "Urostomia" dotyczy układu moczowego i umożliwia odprowadzanie moczu na zewnątrz (np. po zabiegach urologicznych). Nie jest drogą podawania pokarmu.
  • "Kolostomia" to wyłonienie jelita grubego na powłoki brzuszne, służące do odprowadzania kału. Jest związana z wydalaniem, a nie z wprowadzaniem pokarmu.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw powiąż nazwę stomii z narządem (gastro–żołądek, tracheo–tchawica, uro–mocz, colo–jelito grube), a dopiero potem z funkcją. To ogranicza pomyłki wynikające z podobieństwa brzmienia nazw.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Gastrostomia to wytworzenie dostępu do żołądka przez powłoki brzuszne. Służy głównie do żywienia dojelitowego, czyli podawania pokarmu, płynów i czasem leków, gdy pacjent nie może bezpiecznie jeść doustnie.
PEG to rodzaj gastrostomii wykorzystywany do długotrwałego karmienia. W opiece kluczowe są: higiena okolicy, obserwacja skóry, kontrola przecieków, utrzymanie drożności i zgłaszanie objawów zapalenia lub bólu personelowi.
Tracheostomia dotyczy układu oddechowego: jest to otwór w tchawicy ułatwiający oddychanie, odsysanie wydzieliny i wentylację. Nie stanowi dostępu do przewodu pokarmowego, więc nie służy do podawania pokarmu.
Kolostomia to wyłonienie jelita grubego na skórę, aby odprowadzać kał. Gastrostomia daje dostęp do żołądka, aby podawać pokarm. Różnią się więc narządem oraz funkcją (wydalanie vs żywienie).
Pomaga analiza członu nazwy: "gastro-" wskazuje żołądek, "tracheo-" tchawicę, "uro-" układ moczowy, "colo-" jelito grube. To prosta metoda ograniczająca pomyłki na testach.
Nie. Urostomia jest stomią układu moczowego i służy do odprowadzania moczu do worka stomijnego. Do wprowadzania pokarmu stosuje się dostępy do przewodu pokarmowego, np. gastrostomię.
Niepokojące są m.in. zaczerwienienie, obrzęk, wyciek treści, nieprzyjemny zapach, gorączka, ból, krwawienie lub trudność w przepłukaniu zgłębnika. W takich sytuacjach należy szybko poinformować pielęgniarkę/lekarza.
Najczęściej wtedy, gdy przewód pokarmowy działa, ale pacjent nie może jeść doustnie lub je zbyt mało (np. ciężka dysfagia, choroby neurologiczne, wyniszczenie). Gastrostomia umożliwia długotrwałe, kontrolowane podawanie mieszanin odżywczych.
Częsty błąd to wybór na podstawie brzmienia nazwy bez powiązania jej z narządem. Inny błąd to utożsamianie każdej stomii z jelitem grubym. Pomaga zasada: najpierw narząd z nazwy, potem funkcja (oddech, mocz, kał, żywienie).
Ucz się parami: narząd–funkcja (np. żołądek–karmienie, tchawica–oddychanie). Twórz krótkie fiszki z nazwą i jednym zdaniem zastosowania. Na egzaminie sprawdzaj, czy opcja dotyczy układu pokarmowego, bo tylko wtedy może chodzić o podawanie pokarmu.
info

Około 56% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Gastrostomia to wytworzenie dostępu do żołądka przez powłoki brzuszne, wykorzystywane głównie do podawania pokarmu i leków w żywieniu dojelitowym."

Źródła:

  • MSD Manuals (Professional Edition): "Enteral Nutrition" – sekcja o dostępie do przewodu pokarmowego i gastrostomii, https://www.msdmanuals.com/professional/nutritional-disorders/nutritional-support/enteral-nutrition (dostęp: 2026-02-27)
  • StatPearls (NCBI Bookshelf): "Percutaneous Endoscopic Gastrostomy Tube" – definicja i zastosowanie PEG do karmienia, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/ (wyszukaj hasło: Percutaneous Endoscopic Gastrostomy Tube) (dostęp: 2026-02-27)
  • MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine): "Gastrostomy feeding tube" – przeznaczenie gastrostomii do karmienia, https://medlineplus.gov/ (wyszukaj hasło: gastrostomy feeding tube) (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki pielęgniarstwa/opieki długoterminowej: rozdziały o stomiach i żywieniu dojelitowym
  • Materiały edukacyjne szpitali i poradni żywieniowych dotyczące opieki nad gastrostomią
  • Przegląd zaleceń klinicznych dotyczących zakładania i pielęgnacji gastrostomii oraz zapobiegania powikłaniom

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego