W niwelacji punktów osnowy wysokościowej (reperów) kluczowe jest systematyczne zapisanie obserwacji pozwalających obliczyć różnicę wysokości między punktami oraz wyznaczyć wysokości kolejnych reperów. Dlatego właściwy dziennik pomiarowy musi mieć rubryki związane bezpośrednio z niwelacją geometryczną.
W praktyce oczekuje się, że dziennik niwelacyjny będzie zawierał co najmniej:
- oznaczenia stanowiska instrumentu i punktów/łat (reperów),
- odczyty na łatach dla celowej wstecz (na punkt o znanej wysokości) oraz w przód (na punkt wyznaczany),
- miejsce na obliczenie i/lub zapis różnicy wysokości, jej znaku (dodatnia/ujemna) oraz wynik średni,
- rubryki na wynikowe wysokości punktów.
Odpowiedź "D." jest właściwa, ponieważ przedstawia formularz, w którym występuje typowy dla niwelacji osnowy układ: pomiar różnicy wysokości (w tym dwa pomiary/seria kontrolna) oraz część przeznaczona na wyznaczone wysokości punktów. To odpowiada rzeczywistym potrzebom dokumentowania ciągu niwelacyjnego.
Pozostałe wzory dzienników nie pasują do niwelacji osnowy wysokościowej:
- Formularz z kolumną odczytu na kole poziomym oraz z odczytami "górny/dolny/środkowy" i wyliczaniem odległości jest charakterystyczny dla pomiarów kierunków/odległości (np. tachimetria) oraz obliczeń wysokości punktów metodą inną niż klasyczny zapis wstecz–w przód.
- Formularz oparty o domiary prostokątne (odcięta, rzędna) i przyrosty współrzędnych dotyczy wyznaczania położenia sytuacyjnego, a nie różnic wysokości między reperami.
- Formularz, który akcentuje inne pola (np. odczyty pośrednie w innej strukturze) może być przeznaczony do innego rodzaju prac lub do niwelacji w innym układzie zapisu niż wymagany dla osnowy.
Na egzaminie najpewniejszą strategią jest wyszukanie w nagłówkach/kolumnach słów i pól związanych z niwelacją: "wstecz", "w przód", "różnica wysokości", "średnia różnica wysokości", "wysokości punktów/reperów". Jeśli te elementy są obecne i tworzą spójny układ obliczeniowy, to jest to właściwy dziennik.
