KWALIFIKACJA BUD22 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 27.
Który opad odpowiada ilości wody dostarczonej w ciągu godziny na deszczowaną powierzchnię przez zraszacz, którego parametry zostały przedstawione w tabeli?
Ilustracja przedstawia tabelę z parametrami zraszacza, co jest istotne w kontekście egzaminu zawodowego dla technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wysokość opadu w deszczowaniu w 1 godzinę oblicza się jako ilość wody podanej przez zraszacz w ciągu godziny podzieloną przez powierzchnię deszczowaną. Ponieważ 1 mm = 1 l/m², po przeliczeniu jednostek wynik w mm/h odpowiada opcji 8 mm.

Pełne wyjaśnienie:

W deszczowaniu "opad" rozumie się jako wysokość warstwy wody, jaką otrzymuje powierzchnia w zadanym czasie. Kluczowa zależność egzaminacyjna brzmi: 1 mm opadu = 1 l wody na 1 m². Dzięki temu można łatwo przechodzić między objętością a milimetrami.

Aby policzyć opad z jednego zraszacza w ciągu 1 godziny, postępuje się schematycznie:

  • odczytaj z tabeli wydatek zraszacza (np. w l/min, l/s albo m³/h) i przelicz na l/h,
  • ustal powierzchnię deszczowaną na podstawie parametrów geometrycznych podanych w tabeli (np. średnica/zasięg zraszania lub pole sektora, jeśli zraszacz pracuje na ograniczonym kącie),
  • oblicz opad: opad [mm/h] = (ilość wody [l/h]) / (powierzchnia [m²]), bo l/m² = mm.

Odpowiedź "8 mm" jest poprawna, bo odpowiada wynikowi takiego przeliczenia dla parametrów z tabeli: ilość wody dostarczonej w godzinę, rozłożona na deszczowane pole, daje 8 litrów na każdy metr kwadratowy, czyli 8 mm.

Pozostałe odpowiedzi są typowymi rezultatami błędów rachunkowych:

  • "2 mm" zwykle wynika z pominięcia przeliczenia czasu (np. wzięcia wartości na krótszy okres niż godzina) albo z zawyżenia powierzchni przez błąd w geometrii.
  • "16 mm" często pojawia się po podwojeniu wyniku przez użycie promienia zamiast średnicy (lub odwrotnie) albo przez błędne przeliczenie jednostek wydatku.
  • "25 mm" to typowy skutek grubego błędu jednostek (np. potraktowania l/min jako l/s) albo zaniżenia powierzchni deszczowanej.

Wskazówka na egzamin: zawsze sprawdź rząd wielkości i jednostki. Jeśli otrzymujesz wynik kilkanaście–kilkadziesiąt mm/h, upewnij się, czy na pewno prawidłowo policzono powierzchnię i czy wydatek dotyczył tej samej jednostki czasu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Opad 1 mm oznacza, że na każdy 1 m² powierzchni spadła (lub została dostarczona) warstwa wody o grubości 1 mm. To odpowiada objętości 1 litra na 1 m² (1 l/m²). Ta zależność bardzo ułatwia obliczenia w deszczowaniu.
Najpierw przelicz wydatek na l/h. Następnie policz powierzchnię deszczowaną w . Wzór: mm/h = (l/h) / (m²), bo l/m² równa się mm. Na końcu sprawdź, czy wszystkie jednostki są spójne.
Milimetry opisują wysokość warstwy wody na powierzchni, czyli to, co jest istotne dla gleby i roślin. Dzięki relacji 1 mm = 1 l/m² można łatwo porównywać dawki wody z opadem naturalnym i planować nawadnianie niezależnie od wielkości pola.
Najczęściej potrzebujesz wydatku (ile wody podaje zraszacz w jednostce czasu) oraz informacji pozwalającej wyznaczyć powierzchnię deszczowaną (np. zasięg, średnicę, kąt pracy). Reszta to przeliczenia jednostek i podzielenie objętości przez pole.
Nie zawsze. Opad obliczony dla jednego zraszacza dotyczy jego obszaru zraszania. Na polu pracuje zwykle wiele zraszaczy, a rozkład wody może się nakładać. Dawka nawadniania dla pola zależy od rozmieszczenia, czasu pracy i równomierności pokrycia.
Najczęstsze pomyłki to: brak przeliczenia czasu (np. l/min zostaje potraktowane jak l/h), błędne pole powierzchni (średnica vs promień), pominięcie kąta sektora pracy zraszacza oraz niekontrolowanie jednostek (m³/h vs l/h). Warto robić szybki test rzędu wielkości.
Gdy planuje się pracę instalacji deszczownianej: dobór zraszaczy, czas nawadniania, obciążenie ujęcia wody i kontrolę, czy podawana ilość wody nie przekracza zdolności infiltracyjnej gleby. mm/h to wygodna miara "jak szybko" dostarczana jest woda na powierzchnię.
Sprawdź spójność jednostek i wykonaj kontrolę: jeśli obliczasz mm/h, to (l/h) podzielone przez (m²) musi dać liczbę w typowym zakresie dla deszczowania. Jeśli wynik jest skrajnie mały lub bardzo duży, wróć do przeliczeń czasu i do obliczenia powierzchni zasięgu zraszacza.
Nie zawsze. Pełny zasięg 360° daje zwykle koło, ale zraszacz może pracować sektorowo (np. 90° lub 180°), wtedy powierzchnia to odpowiednia część koła. W zadaniach egzaminacyjnych trzeba użyć informacji z tabeli o kącie pracy lub przyjąć pełne koło, jeśli tak wynika z danych.
Opanuj trzy elementy: (1) relację 1 mm = 1 l/m², (2) przeliczenia jednostek wydatku na l/h, (3) liczenie powierzchni zasięgu (koło, sektor). Ćwicz kilka wariantów z różnymi jednostkami, bo to najczęstsze źródło błędów.
info

Około 45% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Wysokość opadu w deszczowaniu w 1 godzinę oblicza się jako ilość wody podanej przez zraszacz w ciągu godziny podzieloną przez powierzchnię deszczowaną."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Opad_atmosferyczny - dostęp 2026-03-02
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Milimetr - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z melioracji i nawadniania dotyczące deszczowania (definicje: mm opadu, l/m²)
  • Zadania rachunkowe z przeliczeń jednostek (l/h, m³/h, mm/h) i pól figur
  • Instrukcje producentów zraszaczy: parametry Q, zasięg/średnica, ciśnienie (do ćwiczeń interpretacji tabel)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego