KWALIFIKACJA DRM6 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 17.
Który sposób wykończania wytworów papierniczych związany jest z zastosowaniem urządzenia przedstawionego na rysunku?
Ilustracja przedstawia schemat urządzenia używanego w przemyśle papierniczym, najprawdopodobniej do procesu gładzenia
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Gładzenie jest operacją wykończania, w której papier przechodzi przez układ walców dociskowych (np. kalander), aby poprawić gładkość i często połysk powierzchni. Przewijanie jedynie zmienia nawój, a cięcie wzdłużne i przekrawanie poprzeczne służą do formatowania, nie do uszlachetniania powierzchni.

Pełne wyjaśnienie:

Operacja gładzenia (często utożsamiana z kalandrowaniem) należy do sposobów wykończania wytworów papierniczych, których celem jest zmiana własności powierzchni arkusza lub wstęgi papieru: poprawa gładkości, wyrównanie struktury, a w zależności od rozwiązania technologicznego także zwiększenie połysku i lepsza drukowność. Realizuje się ją przez przepuszczenie papieru przez układ walców pracujących z dociskiem.

Odpowiedź "Gładzenie." pasuje do urządzenia tego typu, ponieważ jest to proces charakterystyczny dla maszyn z walcami wygładzającymi, a nie dla maszyn tnących czy służących wyłącznie do zmiany zwoju.

  • "Przewijanie." oznacza nawijanie/odwijanie i uformowanie nowej bobiny (np. zmiana średnicy, usunięcie wad, przygotowanie do dalszej konfekcji). Jest to operacja logistyczno-przygotowawcza, która nie ma za zadanie wygładzać powierzchni papieru.
  • "Cięcie wzdłużne." polega na rozcinaniu wstęgi na pasy o mniejszej szerokości (typowo na krajarce wzdłużnej z nożami/krążkami). Efektem jest zmiana formatu w kierunku szerokości, a nie poprawa gładkości.
  • "Przekrawanie poprzeczne." dotyczy cięcia w poprzek wstęgi (na arkusze lub odcinki). To również formatowanie wyrobu, a nie uszlachetnianie powierzchni.

W zadaniach egzaminacyjnych warto rozróżniać intencję procesu: gładzenie = poprawa jakości powierzchni; przewijanie = przygotowanie zwoju; cięcie = nadanie wymiarów. Jeśli na rysunku widać przede wszystkim walce pracujące parami i tor prowadzenia wstęgi pomiędzy nimi, najczęściej chodzi właśnie o gładzenie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Gładzenie to operacja wykończania papieru polegająca na poprawie gładkości (a często także połysku) powierzchni. Realizuje się je przez przeprowadzenie wstęgi papieru przez układ walców pracujących z dociskiem, co wyrównuje mikronierówności.
Najczęściej widać kilka walców ustawionych w pary lub stos, między którymi prowadzona jest wstęga papieru. Charakterystyczne jest "prasowanie" pomiędzy walcami, a nie elementy tnące (noże) czy typowy układ nawijania na rdzeń.
Przewijanie dotyczy głównie zmiany zwoju (nawój na nową bobinę, korekta naprężeń, usunięcie wad w nawoju). Nie ma na celu modyfikacji struktury powierzchni arkusza, dlatego nie jest traktowane jako gładzenie ani typowe uszlachetnianie.
Efektem jest gładsza, bardziej jednorodna powierzchnia, co może poprawić jakość druku, odczucie dotykowe i wygląd wyrobu. W zależności od technologii można uzyskać także większy połysk oraz lepsze własności użytkowe wymagane przez odbiorcę.
Cięcie wzdłużne dzieli wstęgę na węższe pasy (zmiana szerokości), natomiast przekrawanie poprzeczne tnie w poprzek kierunku biegu wstęgi, tworząc arkusze lub odcinki (zmiana długości). Obie operacje formatowania nie zastępują gładzenia.
Gładzenie wykonuje się zazwyczaj w końcowej części procesu, po uformowaniu i wysuszeniu wstęgi, gdy wyrób ma osiągnąć wymagane parametry powierzchni. Jest to etap "wykończeniowy", przygotowujący papier do druku lub dalszej konfekcji.
Nie zawsze. Gładzenie przede wszystkim zwiększa gładkość, a połysk zależy od typu urządzenia, parametrów docisku, temperatury oraz składu i rodzaju papieru. W praktyce istnieją rozwiązania nastawione bardziej na gładkość niż na wysoki połysk.
Najczęstsze błędy to utożsamianie każdej maszyny z rolkami z przewijarką oraz mylenie walców gładzących z elementami prowadzącymi w krajarce. Pomaga sprawdzenie, czy na rysunku występują noże (cięcie) czy raczej walce dociskowe (gładzenie).
Kalandrowanie to proces przepuszczania papieru przez układ walców (kalander) w celu poprawy własności powierzchni. W zadaniach szkolnych bardzo często jest traktowane jako synonim lub główny sposób realizacji gładzenia, czyli wykończenia zwiększającego gładkość.
Najlepiej połączyć nazwy operacji z funkcją i cechami maszyn: walce dociskowe → gładzenie, noże/krążki → cięcie wzdłużne, nóż poprzeczny/arkuszarka → przekrawanie, nawijanie na rdzeń → przewijanie. Pomocne są schematy linii wykończeniowej.
info

Statystycznie 40% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Gładzenie jest operacją wykończania, w której papier przechodzi przez układ walców dociskowych (np. kalander), aby poprawić gładkość i często połysk powierzchni."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Kalander" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Kalander (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL), "Kalandrowanie" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Kalandrowanie (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Notatki/lekcje z działu: wykończanie i uszlachetnianie papieru (kalandrowanie/gładzenie)
  • Schematy linii wykończeniowej w papierni (przewijarki, krajarki, przekrawarki, kalandry)
  • Słownik terminów papierniczych (hasła: kalander, kalandrowanie, gładzenie, przewijanie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego