KWALIFIKACJA MOT5 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 27.
Który warsztatowy przyrząd pomiarowy nie posiada tradycyjnej podziałki służącej do odczytu mierzonego wymiaru?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Szczelinomierz nie ma tradycyjnej podziałki (ciągłej skali) do odczytu wyniku. To zestaw blaszek o z góry określonych grubościach, a pomiar polega na doborze blaszki pasującej do szczeliny. Suwmiarka, mikrometr i kątomierz są przyrządami odczytowymi ze skalą.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu kluczowe jest rozumienie pojęcia tradycyjnej podziałki, czyli naniesionej skali/gradacji, z której odczytuje się zmierzoną wartość. Taką podziałkę mają klasyczne (analogowe) przyrządy odczytowe: suwmiarka, mikrometr i kątomierz.

Odpowiedź "Szczelinomierz." jest poprawna, ponieważ szczelinomierz działa inaczej niż przyrządy odczytowe. Jest to zestaw stalowych blaszek (listków) o ściśle określonych grubościach. Każdy listek ma jedynie oznaczoną swoją grubość (wartość dyskretną), ale nie posiada skali, po której przesuwa się wskazanie i z której odczytuje się wynik. Wynik uzyskuje się przez dobór: właściwa blaszka wchodzi w szczelinę z lekkim oporem.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:

  • "Mikrometr." – w wersji analogowej ma podziałkę na tulei oraz bębnie. Odczyt polega na zsumowaniu wskazań ze skali głównej i bębna, więc jest to typowy przyrząd ze skalą.
  • "Suwmiarka." – ma skalę główną oraz noniusz (lub inną skalę pomocniczą). Wymiar odczytuje się przez porównanie kresek skali, więc podziałka jest elementem podstawowym.
  • "Kątomierz." – ma skalę kątową, z której odczytuje się wartość kąta. To również przyrząd odczytowy ze skali.

Typowa pułapka egzaminacyjna polega na myleniu oznaczenia (napisu z grubością na listku szczelinomierza) z podziałką (ciągłą gradacją). Oznaczenie informuje, jaką grubość ma dana blaszka, ale nie jest skalą do odczytu wyniku w trakcie pomiaru.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
"Tradycyjna podziałka" to ciągła skala (gradacja kresek i liczb), z której odczytuje się wynik, np. w mm lub stopniach. Wynik powstaje przez wskazanie na skali (czasem z użyciem noniusza lub bębna), a nie przez dobór gotowej wartości.
Szczelinomierz nie służy do odczytu wartości z podziałki. To zestaw blaszek o znanych grubościach, a pomiar polega na dopasowaniu listka do szczeliny. Odczytem jest w praktyce "jaka blaszka pasuje", a nie wartość wskazana na skali.
Wsuń wybraną blaszkę w szczelinę i oceń dopasowanie: zbyt cienka przejdzie luźno, zbyt gruba nie wejdzie, właściwa wejdzie z lekkim oporem. Jeśli potrzeba, łączy się kilka blaszek, sumując ich grubości zgodnie z oznaczeniami.
Szczelinomierz jest typowo używany do kontroli luzów zaworowych, sprawdzania szczeliny świecy zapłonowej oraz innych luzów montażowych, gdzie liczy się szybkie dobranie odpowiedniej grubości. To częste narzędzie w podstawowej diagnostyce mechanicznej.
Mikrometr w wersji analogowej ma podziałkę na tulei i bębnie, więc wynik się odczytuje. Istnieją też mikrometry cyfrowe z wyświetlaczem, ale pytanie o "tradycyjną podziałkę" odnosi się do wersji klasycznych, w których skala jest elementem konstrukcji.
Najczęściej myli się oznaczenie grubości blaszki z podziałką. Liczba na listku informuje o jego grubości, ale nie jest skalą do odczytu. Drugi błąd to założenie, że "brak podziałki" oznacza wersję cyfrową, mimo że szczelinomierz jest doborowy.
Suwmiarka jest przyrządem odczytowym: przesuwasz szczęki i odczytujesz wynik ze skali (często z noniuszem). Szczelinomierz jest przyrządem doborowym: wybierasz blaszkę o znanej grubości, która pasuje do szczeliny, bez odczytu z podziałki.
Kątomierz mierzy wielkość ciągłą (kąt), więc potrzebuje skali kątowej do odczytu. Szczelinomierz działa jak zestaw "wzorców grubości" w krokach dyskretnych, dlatego zamiast skali ma listki o określonych wartościach i pomiar polega na dopasowaniu.
W praktyce warsztatowej szczelinomierz działa podobnie do przyrządów GO/NO-GO: blaszka albo wchodzi (GO), albo nie wchodzi (NO-GO), a właściwe dopasowanie ocenia się "na lekki opór". Nie odczytuje się wyniku z podziałki, tylko dobiera właściwą grubość.
Szukaj narzędzia, które nie mierzy przez odczyt ze skali, tylko przez dobór elementu o znanej wartości. Suwmiarka, mikrometr i kątomierz kojarzą się ze skalą, noniuszem lub bębnem. Szczelinomierz to zestaw blaszek – dlatego nie ma tradycyjnej podziałki.
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Szczelinomierz nie ma tradycyjnej podziałki (ciągłej skali) do odczytu wyniku."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z metrologii warsztatowej (działy: suwmiarka, mikrometr, szczelinomierz, kątomierz)
  • Instrukcje producentów narzędzi pomiarowych (opis budowy i sposobu odczytu)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji MOT.2 z zakresu pomiarów warsztatowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego