W pytaniu chodzi o określenie stopnia zużycia pierścienia kalibrującego ciągadła, czyli w praktyce o sprawdzenie, jak bardzo zmienił się kluczowy wymiar roboczy pierścienia względem nominalnej wartości Dk=16 mm z bardzo małą tolerancją ±0,01 mm. Taka tolerancja oznacza, że metoda pomiaru musi zapewnić odpowiednią dokładność, powtarzalność i właściwe bazowanie w mierzonym otworze.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź "Na ilustracji 1."?
Poprawna jest ta ilustracja, która przedstawia przyrząd przeznaczony do pomiaru średnic wewnętrznych (otworów) z dokładnością co najmniej 0,01 mm i który podczas pomiaru centruje się w otworze (np. przez odpowiedni układ końcówek pomiarowych i mechanizm nastawczy/czujnikowy). Tylko taki przyrząd pozwala rzetelnie ocenić, czy zużycie nie spowodowało przekroczenia dopuszczalnej odchyłki.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "Na ilustracji 2." – typowy błąd to wybór narzędzia uniwersalnego, które może mierzyć "w przybliżeniu", ale nie zapewnia wymaganej niepewności przy tolerancji ±0,01 mm albo nie jest przeznaczone do pomiaru średnic wewnętrznych.
- "Na ilustracji 3." – część przyrządów nadaje się do innych zadań (np. pomiaru zewnętrznego, długości, grubości) albo do kontroli orientacyjnej, co nie wystarcza do oceny zużycia elementu kalibrującego.
- "Na ilustracji 4." – nawet jeśli przyrząd wygląda na precyzyjny, może być niewłaściwy funkcjonalnie (zła geometria pomiaru, brak stabilnego oparcia w otworze, inny zakres lub przeznaczenie), przez co wynik nie będzie miarodajny.
Wskazówka egzaminacyjna: przy tolerancjach rzędu setnych milimetra najpierw oceń, czy wybrany przyrząd mierzy właściwy typ wymiaru (wewnętrzny/zewnętrzny), a dopiero potem jego zakres i dokładność. W zadaniach o zużyciu elementów kalibrujących zwykle potrzebny jest przyrząd do precyzyjnego pomiaru otworów lub sprawdzian dopasowany do danego wymiaru.