KWALIFIKACJA HGT7 + HGT8 - STYCZEŃ 2012

PYTANIE NR 33.
Który z wymienionych czynników może spowodować wzrost popytu na wczasy w kraju?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wzrost cen wczasów za granicą podnosi koszt alternatywy dla wypoczynku krajowego. Dla wielu klientów wyjazd zagraniczny i krajowy są substytutami, więc droższa zagranica skłania do wyboru wczasów w kraju, zwiększając popyt. Spadek cen zagranicy działa odwrotnie, a czynniki pogodowe/ryzyka w kraju zwykle obniżają atrakcyjność kierunku krajowego.

Pełne wyjaśnienie:

Popyt na wczasy w kraju zależy m.in. od dochodów, preferencji, bezpieczeństwa oraz cen dóbr powiązanych, zwłaszcza dóbr będących substytutami. W turystyce bardzo często substytutem wypoczynku krajowego jest wypoczynek zagraniczny: klient wybiera jedno z rozwiązań, porównując koszt i korzyści.

Odpowiedź "Wzrost cen na wczasy za granicą." jest poprawna, ponieważ gdy wyjazdy zagraniczne drożeją, rośnie koszt alternatywy. Część osób, które planowały wyjazd za granicę, zaczyna szukać tańszej lub bardziej opłacalnej opcji w kraju. W efekcie rośnie zainteresowanie (a więc popyt) ofertami krajowymi, co w praktyce może objawiać się większą liczbą zapytań, rezerwacji lub szybszym wyprzedawaniem terminów.

Odpowiedź "Spadek cen na wczasy za granicą." jest niepoprawna, bo działa w kierunku przeciwnym: tańsza zagranica staje się bardziej atrakcyjna i może "odciągać" część klientów od wyjazdów krajowych.

Odpowiedź "Zagrożenie powodziowe w kraju." jest niepoprawna, ponieważ ryzyko bezpieczeństwa i utrudnienia logistyczne (dojazd, ewakuacje, ograniczenia usług) zwykle zniechęcają do podróży do zagrożonych regionów, a nie zwiększają popyt na wczasy w kraju jako całości.

Odpowiedź "Prognozowane opady deszczu w kraju." także nie jest właściwym czynnikiem wzrostu popytu. Gorsza pogoda najczęściej obniża atrakcyjność wypoczynku krajowego (szczególnie w turystyce wypoczynkowej), więc może zmniejszać skłonność do zakupu, ewentualnie przesuwać popyt na inne terminy lub inne formy spędzania czasu.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli w odpowiedziach pojawiają się ceny wyjazdów "konkurencyjnych" kierunków (zagranica), myśl o substytutach. Zmiana ceny substytutu często jest prostym i silnym wyjaśnieniem zmiany popytu na usługę turystyczną.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Popyt w turystyce to zapotrzebowanie klientów na usługi turystyczne (np. wczasy), połączone z gotowością do zapłaty i dokonania zakupu. Na egzaminie zwykle chodzi o rozpoznanie czynników, które mogą zwiększać lub zmniejszać zainteresowanie ofertą, np. ceny, dochody, bezpieczeństwo czy dostępność alternatyw.
Wyjazdy zagraniczne często są substytutem wyjazdów krajowych. Gdy zagranica drożeje, część klientów szuka tańszej alternatywy w kraju, więc popyt na wczasy w Polsce może rosnąć. Gdy zagranica tanieje, część osób przenosi wybór na kierunki zagraniczne, co może obniżać popyt krajowy.
Mechanizm wynika z porównywania opcji: klient zestawia koszt i korzyści wyjazdu w kraju z kosztem i korzyściami wyjazdu za granicę. Jeśli zagranica staje się wyraźnie droższa, relacja "cena do efektu" dla kraju wygląda korzystniej. To typowy przykład wpływu ceny dobra substytucyjnego na popyt.
Pogoda może wpływać, ale zwykle działa krótkookresowo i w określonych typach turystyki (np. wypoczynek nad morzem). Pojedyncza prognoza opadów częściej zniechęca lub przesuwa decyzję na inny termin niż zwiększa popyt. W zadaniach egzaminacyjnych silniejszym i bardziej "modelowym" czynnikiem są zwykle ceny alternatyw.
Pomaga proste pytanie: "Czy klientowi łatwiej i atrakcyjniej jest kupić tę usługę?" Jeśli rosną dochody lub drożeją substytuty, popyt może rosnąć. Jeśli rośnie ryzyko, spada jakość/atrakcyjność lub tanieją substytuty (np. zagranica), popyt zwykle spada. Na egzaminie wybieraj odpowiedź o najsilniejszym i najbardziej ogólnym wpływie.
Dobra substytucyjne to takie, które mogą się wzajemnie zastępować w wyborze klienta. W turystyce często są to różne kierunki lub formy wypoczynku spełniające podobną potrzebę: np. wczasy w Polsce vs wczasy za granicą. Zmiana ceny jednego substytutu może przenieść część popytu na drugi.
W realnym życiu mogą pojawić się pojedyncze, niszowe reakcje społeczne, ale w ujęciu egzaminacyjnym zagrożenie powodziowe jest czynnikiem zniechęcającym: obniża bezpieczeństwo i komfort, utrudnia dojazd oraz korzystanie z usług. Dlatego traktuje się je raczej jako element zmniejszający popyt na wypoczynek w kraju lub w danym regionie.
Przykłady to: wzrost dochodów części klientów, poprawa infrastruktury i jakości usług, lepsza dostępność transportowa, skuteczna promocja regionów, wzrost poczucia bezpieczeństwa w kraju lub spadek bezpieczeństwa w konkurencyjnych kierunkach. Na egzaminie zwracaj uwagę, czy czynnik działa szeroko (rynek) czy tylko lokalnie i krótkotrwale.
Typowe pomyłki to: wybieranie odpowiedzi "medialnej" (np. pogoda) zamiast ekonomicznej, mylenie czynników popytu z czynnikami podaży, brak rozróżnienia między krajem a konkretnym regionem oraz pomijanie relacji substytucyjnej. Warto zawsze sprawdzić, czy czynnik czyni ofertę bardziej opłacalną w porównaniu do alternatywy.
Ułóż listę determinant popytu: cena, dochód, preferencje, bezpieczeństwo, sezonowość, ceny substytutów i komplementów. Ćwicz na krótkich przykładach: "co się stanie z popytem na kraj, gdy…". Na teście szukaj odpowiedzi najbardziej ogólnej i zgodnej z mechanizmem ekonomicznym, a nie opartej na pojedynczej prognozie pogody.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 63% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Wzrost cen wczasów za granicą podnosi koszt alternatywy dla wypoczynku krajowego."

Źródła:

  • Encyklopedia PWN, hasło: "Popyt" (definicja i determinanty popytu) – https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/popyt;3958788.html (dostęp: 2026-03-02)
  • N. Gregory Mankiw, "Zasady ekonomii", rozdziały dotyczące popytu, podaży oraz determinant popytu (wydawnictwo PWE; konkretna edycja zależna od wydania)
  • Paul A. Samuelson, William D. Nordhaus, "Ekonomia", rozdziały dotyczące popytu oraz dóbr substytucyjnych i komplementarnych (podręcznik akademicki; konkretna edycja zależna od wydania)

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw mikroekonomii (rozdziały: popyt, czynniki popytu, substytuty)
  • Materiały dydaktyczne z ekonomiki turystyki (determinanty popytu turystycznego)
  • Ćwiczenia testowe z interpretacji czynników wpływających na popyt w turystyce

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego