KWALIFIKACJA CES4 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 22.
Który z zamieszczonych w tabeli zestawów szklarskich przeznaczony jest na szkło kryształowe?
Ilustracja przedstawia tabelę z zestawami szklarskimi przeznaczonymi na szkło kryształowe.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Szkło kryształowe rozpoznaje się w tabelach zestawów szklarskich po składzie i dodatkach typowych dla "kryształu", odróżniających je od szkła sodowo-wapniowego czy borokrzemowego.
Wskazany w kluczu zestaw odpowiada kategorii szkła kryształowego, dlatego poprawna jest odpowiedź "C".

Pełne wyjaśnienie:

Szkło kryształowe jest wyróżnianą grupą wyrobów szklanych o specyficznych cechach (m.in. optyka, połysk, "dźwięczność", większa gęstość w porównaniu do typowego szkła sodowo-wapniowego). W praktyce egzaminacyjnej rozpoznanie szkła kryształowego odbywa się zwykle przez analizę zestawu/wsadu podanego w tabeli: jakie surowce i tlenki przewidziano oraz czym taki zestaw różni się od receptur na szkło okienne, opakowaniowe czy borokrzemowe.

Odpowiedź "C" jest poprawna, ponieważ odpowiada zestawowi przypisanemu w tabeli do szkła kryształowego. Przy rozwiązywaniu takich zadań warto sprawdzać, czy zestaw ma cechy typowe dla "kryształu" (a nie dla szkła sodowo-wapniowego) oraz czy nie wskazuje na inne, łatwe do rozpoznania grupy, np. szkło borokrzemowe (kojarzone z inną funkcją i innymi dodatkami) albo szkła specjalne o odmiennej charakterystyce technologicznej.

Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo odnoszą się do zestawów przeznaczonych do innych rodzajów szkła: mogą być typowe dla produkcji szkła sodowo-wapniowego (najczęściej spotykanego), szkła o innej odporności chemicznej/termicznej albo szkła o odmiennych dodatkach modyfikujących. Kluczowe jest, aby nie wybierać opcji na podstawie samej nazwy lub intuicji, tylko czytać tabelę zestawów i porównywać przeznaczenie zestawu z pytaniem.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, jak tabelka opisuje zestawy (skład, przeznaczenie, symbol), następnie odrzuć zestawy "masowe" (typowe szkło okienne/pojemnikowe), a dopiero potem wybierz ten opisany jako kryształowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Szkło kryształowe to grupa szkieł o cechach dekoracyjnych i optycznych kojarzonych z "kryształem". W zadaniach egzaminacyjnych rozpoznaje się je zwykle po opisie lub składzie zestawu/wsadu w tabeli, który odróżnia je od szkła sodowo-wapniowego czy borokrzemowego.
Należy porównać przeznaczenie zestawu podane w tabeli oraz charakterystyczne składniki receptury. Zestaw dla szkła kryształowego będzie opisany lub zestawiony tak, by odpowiadać "kryształowi", a nie typowym recepturom na szkło okienne/opakowaniowe.
Bo w praktyce technik technologii szkła często pracuje na dokumentacji: recepturach wsadowych, tabelach składu i zestawieniach technologicznych. Egzamin sprawdza umiejętność czytania takich danych i powiązania ich z rodzajem szkła oraz przeznaczeniem wyrobu.
Najczęstsze to wybór "na skróty" po samej nazwie lub intuicji, mylenie szkła kryształowego ze szkłem sodowo-wapniowym oraz skupienie się na jednym składniku bez sprawdzenia całego zestawu. Pomaga systematyczne porównanie wszystkich zestawów z tabeli.
Nie. Szkło sodowo-wapniowe jest najpowszechniejsze (np. szkło okienne, opakowaniowe), a szkło kryształowe jest traktowane jako odrębna kategoria o innych cechach i typowym zastosowaniu dekoracyjnym/użytkowym. W tabelach często widać różnice w doborze składników.
Najczęściej przy wyrobach, gdzie liczą się walory estetyczne i optyczne, np. elementy ozdobne, naczynia o wysokim połysku czy wyroby, które mają spełniać wymagania dla "kryształu". Dobór szkła wynika z projektu wyrobu i wymagań jakościowych.
Szkło borokrzemowe kojarzy się przede wszystkim z inną funkcją i właściwościami (np. odpornością termiczną) oraz innymi typowymi dodatkami w zestawie. Szkło kryształowe identyfikuje się raczej przez cechy dekoracyjne i przypisaną kategorię "kryształu".
W praktyce nie. Pytanie odwołuje się do konkretnych zestawów zamieszczonych w tabeli, więc poprawny wybór powinien wynikać z odczytu i porównania danych. Strzelanie "po nazwie" zwiększa ryzyko pomyłki między podobnymi rodzajami szkła.
Ćwicz czytanie tabel: skład zestawu, przeznaczenie, symbole i nazwy rodzajów szkła. Utrwal, jakie są typowe grupy szkła spotykane w zadaniach (np. sodowo-wapniowe, specjalne, dekoracyjne) i jak dokumentacja technologiczna je opisuje.
Klasyfikacje i definicje "kryształu" mogą zależeć od przyjętych kryteriów, norm lub wymagań rynkowych, które z czasem się zmieniają. Dlatego w zadaniach kluczowe jest trzymanie się aktualnych materiałów dydaktycznych i tabel stosowanych w danym arkuszu.
info

Statystycznie 50% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Council Directive 69/493/EEC on the approximation of the laws of the Member States relating to crystal glass (EUR-Lex) – https://eur-lex.europa.eu/eli/dir/1969/493/oj (dostęp 2026-02-27)
  • Encyclopaedia Britannica, hasło "crystal glass" – https://www.britannica.com/topic/crystal-glass (dostęp 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki do technologii szkła (działy: rodzaje szkła, skład i właściwości)
  • Materiały dydaktyczne z receptur wsadowych i klasyfikacji szkieł w przemyśle
  • Instrukcje technologiczne zakładowe dotyczące przygotowania zestawu szklarskiego

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego