KWALIFIKACJA EKA7 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 23.
Który zapis księgowy na podstawie Noty odsetkowej Nr 5/2019 należy wprowadzić do ksiąg rachunkowych w Hurtowni ANNA sp. z o.o.?
Ilustracja przedstawia dokument księgowy zatytułowany "NOTA ODSETKOWA Nr 5/2019" wystawiony przez Hurtownię ANNA sp.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Nota odsetkowa wystawiona przez wierzyciela powoduje u wystawcy powstanie przychodu finansowego oraz zwiększa należności od kontrahenta. Dlatego księguje się kwotę odsetek 57,00 zł zapisem: Wn rozrachunki z odbiorcami (wzrost należności), Ma przychody finansowe (powstanie przychodu).

Pełne wyjaśnienie:

Dokumentem źródłowym jest nota odsetkowa, czyli wezwanie do zapłaty naliczonych odsetek za opóźnienie. Kluczowe jest ustalenie, kto księguje operację. W treści dokumentu Hurtownia ANNA sp. z o.o. występuje jako wystawca/wierzyciel, a kontrahent jako dłużnik. To oznacza, że po stronie Hurtowni ANNA naliczone odsetki są należne, a nie płacone.

Z punktu widzenia wierzyciela naliczenie odsetek:

  • zwiększa należności od odbiorcy (roszczenie wobec kontrahenta),
  • stanowi przychód finansowy (odsetki są kwalifikowane do działalności finansowej, a nie operacyjnej).

W konsekwencji prawidłowa dekretacja obejmuje wyłącznie kwotę odsetek wskazaną na nocie (57,00 zł), a nie kwotę pierwotnej faktury (7 300,00 zł). Zapis zgodny z podwójnym zapisem to:

  • Wn Rozrachunki z odbiorcami – bo rośnie aktywo w postaci należności,
  • Ma Przychody finansowe – bo powstaje przychód z tytułu odsetek.

Nieprawidłowe warianty zwykle wynikają z dwóch typowych pomyłek. Pierwsza to odwrócenie ról i ujęcie odsetek jako kosztu finansowego oraz zobowiązania wobec dostawców (to byłoby właściwe u dłużnika, który ma zapłacić odsetki). Druga to zastosowanie złej kwoty (7 300,00 zł), czyli przeniesienie wartości faktury na zapis odsetek, mimo że nota dotyczy tylko naliczonej kwoty odsetek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Nota odsetkowa to dokument księgowy wystawiany najczęściej przez wierzyciela, który nalicza odsetki za opóźnienie w zapłacie. Potwierdza kwotę odsetek należnych od kontrahenta i stanowi podstawę do ujęcia ich w księgach jako odrębnej operacji od pierwotnej faktury.
U wierzyciela (wystawcy noty) naliczone odsetki zwiększają należności od kontrahenta i są przychodem finansowym. Typowy zapis to: Wn rozrachunki z odbiorcami (wzrost należności) oraz Ma przychody finansowe (powstanie przychodu) na kwotę odsetek.
U dłużnika (odbiorcy noty) odsetki stanowią koszt finansowy i zwiększają zobowiązanie wobec kontrahenta. W praktyce księguje się je jako: Wn koszty finansowe oraz Ma rozrachunki (zobowiązania) na kwotę odsetek, zgodnie z przyjętym planem kont.
Nota odsetkowa dokumentuje wyłącznie odsetki naliczone za zwłokę, a nie sprzedaż/zakup z faktury. Faktura była już ujęta wcześniej w księgach. Na podstawie noty ujmuje się więc tylko kwotę odsetek wskazaną w dokumencie, np. 57,00 zł.
Odsetki za opóźnienie w zapłacie co do zasady ujmuje się jako przychody finansowe u wierzyciela (oraz koszty finansowe u dłużnika). To ważne na egzaminie: mylenie odsetek z przychodami operacyjnymi prowadzi do błędnego wyboru kont.
Wierzyciel to podmiot, który wystawia notę odsetkową i wzywa do zapłaty odsetek. W nagłówku dokumentu zwykle jest opis "wystawca/wierzyciel". Kontrahent po drugiej stronie jest "dłużnikiem" – to on ma zapłacić naliczone odsetki.
Wybór zależy od roli jednostki. Jeśli jednostka jest wierzycielem, rośnie należność – używa się rozrachunków z odbiorcami. Jeśli jednostka jest dłużnikiem, rośnie zobowiązanie – stosuje się rozrachunki z dostawcami/kontrahentami, zgodnie z planem kont firmy.
Nie. Nota odsetkowa nie jest fakturą sprzedaży VAT i służy do udokumentowania odsetek za zwłokę. W zadaniach egzaminacyjnych ważne jest, aby nie traktować jej jak faktury i nie księgować ponownie wartości sprzedaży, tylko ująć samą kwotę odsetek.
Najczęstsze błędy to: odwrócenie perspektywy (koszt zamiast przychodu), wybór niewłaściwego konta rozrachunkowego (zobowiązania zamiast należności) oraz księgowanie kwoty faktury zamiast kwoty odsetek. Warto zawsze sprawdzić, kto wystawia dokument i jaka kwota jest naliczona.
Stosuj prostą procedurę: 1) ustal, czy twoja jednostka jest wierzycielem czy dłużnikiem, 2) wybierz kwotę z pozycji "odsetki", 3) przypisz ją do przychodów/kosztów finansowych, 4) dobierz właściwe konto rozrachunkowe (należności albo zobowiązania).
info

Około 53% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Nota odsetkowa wystawiona przez wierzyciela powoduje u wystawcy powstanie przychodu finansowego oraz zwiększa należności od kontrahenta."

Źródła:

  • Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, art. 9 i art. 28, Dz.U. 2023 poz. 120

Materiały:

  • Ustawa o rachunkowości – zasady prowadzenia ksiąg (w tym podwójny zapis) oraz ujęcie przychodów
  • Materiały dydaktyczne z zakresu ewidencji operacji finansowych (odsetki, różnice kursowe)
  • Przykładowy zakładowy plan kont i opisy kont zespołu 2 (rozrachunki) oraz zespołu 7 (przychody/koszty finansowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego