KWALIFIKACJA MED13 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 38.
Który zestaw materiałów i sprzętu stanowi podstawowe wyposażenie pracowni kaletniczej?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pracownia kaletnicza wymaga materiału bazowego (skóry) oraz narzędzi do jej obróbki: cięcia i przycinania, wykonywania otworów oraz ręcznego szycia i montażu elementów. Zestaw "Skóra, młotki, dziurkacze, przycinaki, szydła." odpowiada tym czynnościom. Pozostałe propozycje zawierają sprzęt typowy dla haftu, krawiectwa lub obróbki metalu.

Pełne wyjaśnienie:

Pracownia kaletnicza służy do wykonywania i naprawy wyrobów ze skóry (np. drobnych akcesoriów, elementów użytkowych). Dlatego jej podstawowe wyposażenie musi odpowiadać kluczowym etapom pracy: trasowaniu i przygotowaniu materiału, cięciu, wykonywaniu otworów oraz szyciu i łączeniu elementów.

Odpowiedź "Skóra, młotki, dziurkacze, przycinaki, szydła." jest właściwa, bo zawiera:

  • skórę – główny materiał pracy w kaletnictwie,
  • przycinaki – narzędzia do przycinania/cięcia i dopasowania krawędzi,
  • dziurkacze – do wykonywania otworów (np. pod nity, klamry lub otwory pod szew),
  • szydła – do ręcznego szycia i pracy w twardszym materiale,
  • młotki – pomocne przy osadzaniu okuć i równaniu łączeń, gdy stosuje się elementy metalowe.

Pozostałe zestawy są mylące, bo zawierają elementy charakterystyczne dla innych pracowni:

  • "Przędze… tamborki…" wskazują na haft lub prace tekstylne, gdzie tkanina jest rozpięta w tamborku, a skóra nie jest typowym podłożem.
  • "Blacha… owerlok" miesza obróbkę metalu z krawiectwem; owerlok to maszyna do wykańczania krawędzi tkanin, nie skóry.
  • "Mulina… filc…" to typowy zestaw do rękodzieła tekstylnego; filc jest materiałem włókninowym, a nie skórą, i wymaga innych technik niż klasyczne kaletnictwo.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać zasadę: jeśli pytanie dotyczy kaletnictwa, w odpowiedzi powinny pojawić się narzędzia do dziurkowania i szycia skóry oraz sam materiał skórzany, a nie akcesoria typowe dla haftu (tamborek, mulina) czy szycia maszynowego (owerlok).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pracownia kaletnicza to miejsce pracy z wyrobami skórzanymi. Wykonuje się tam m.in. elementy z naturalnej lub sztucznej skóry, łączy części, wykonuje otwory pod okucia i szyje ręcznie. Wyposażenie dobiera się pod kątem obróbki skóry, a nie tkanin.
Najbardziej charakterystyczne są narzędzia do pracy w twardym materiale: szydła (ręczne szycie), dziurkacze (otwory pod nity i szew) oraz narzędzia do cięcia i przycinania skóry. Często używa się też młotków do osadzania i dopasowywania elementów.
Skóra jest podstawowym materiałem w kaletnictwie, więc jej obecność odróżnia tę pracownię od pracowni tekstylnych. W pytaniach egzaminacyjnych materiał bazowy jest ważną wskazówką, ale trzeba jeszcze sprawdzić, czy narzędzia pasują do obróbki skóry (dziurkowanie, ręczne szycie, cięcie).
Hafciarstwo kojarzy się z tkaniną, muliną, przędzą i tamborkiem (napinanie materiału). Kaletnictwo to skóra i narzędzia do twardszego materiału: szydło, dziurkacz, przycinanie i montaż okuć. Szukaj narzędzi do wykonywania otworów w skórze.
Owerlok jest typowy dla krawiectwa, bo służy do obrzucania i zabezpieczania krawędzi tkanin. Skóra jest materiałem o innej strukturze i zwykle stosuje się inne metody łączenia i wykańczania. Obecność owerloka w odpowiedzi zwykle wskazuje na pracownię tekstylną.
Najczęstszy błąd to wybór odpowiedzi z "popularnymi" przyborami do szycia (igły, nożyczki, mulina) bez sprawdzenia, czy są tam narzędzia do dziurkowania i pracy w skórze. Drugi błąd to uznanie, że sama "skóra" w zestawie wystarcza, mimo że reszta elementów pasuje do haftu.
W praktyce mogą pojawiać się także elementy uzupełniające, np. okucia, nity, klamry czy kleje do łączenia. W zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest jednak rozpoznanie, że baza to materiał skórzany, a narzędzia umożliwiają jego cięcie, wykonywanie otworów i szycie.
Techniki pracy ze skórą mogą wspierać terapię manualną i koordynację wzrokowo-ruchową: odmierzanie, cięcie, robienie otworów, przewlekanie i szycie. Dobór narzędzi musi uwzględniać bezpieczeństwo i możliwości uczestnika. Często wybiera się prostsze prace i kontrolowane narzędzia.
Szydła używa się wtedy, gdy trzeba wykonać lub poszerzyć otwór w skórze oraz przy ręcznym szyciu, zwłaszcza w grubszych warstwach. To narzędzie typowe dla pracy w materiale, który stawia większy opór niż tkanina. Na egzaminie szydło jest silnym sygnałem "kaletnictwa".
Warto uczyć się przez skojarzenie: materiał + proces. Jeśli pojawia się skóra, proces to cięcie, dziurkowanie i ręczne szycie, więc szukaj narzędzi pasujących do tych etapów. Dobrze też porównywać pracownie: tekstylna (muliną/tamborki) vs. skórzana (dziurkacze/szydła).
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Pracownia kaletnicza wymaga materiału bazowego (skóry) oraz narzędzi do jej obróbki: cięcia i przycinania, wykonywania otworów oraz ręcznego szycia i montażu elementów."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Kaletnictwo - dostęp 2026-02-27
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Szyd%C5%82o - dostęp 2026-02-27
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Dziurkacz - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z pracowni technik rękodzielniczych (skóra i wyroby skórzane) stosowane w kształceniu zawodowym
  • Karty pracy/filmy instruktażowe dotyczące ręcznego szycia skóry i wykonywania otworów pod szew
  • Atlas narzędzi rzemieślniczych (działy: kaletnictwo, introligatorstwo, krawiectwo) do porównań

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego