Pręt zerowy w kratownicy to taki element, w którym dla konkretnego schematu obciążenia siła wewnętrzna ma wartość 0. W praktyce pozwala to upraszczać obliczenia, bo pręty zerowe nie wpływają na równowagę sił (dla tego przypadku obciążenia), choć mogą być potrzebne ze względów geometrycznych i montażowych.
Najczęściej korzysta się z prostych reguł węzłowych:
- Jeżeli w nieobciążonym węźle zbiegają się trzy pręty i dwa z nich są współliniowe (tworzą jedną prostą), to trzeci pręt jest prętem zerowym.
- Kluczowy warunek: węzeł nie może mieć przyłożonej siły zewnętrznej (w przeciwnym razie reguła nie działa).
W rozpatrywanej kratownicy obciążenie skupione działa w kalenicy, a wiele węzłów pośrednich nie ma obciążeń zewnętrznych. Ponieważ pas dolny tworzy linię prostą, w wybranych węzłach pasa dolnego występują sytuacje "dwa pręty współliniowe + pręt pionowy", co prowadzi do wytypowania słupków jako prętów zerowych. Analogicznie w części górnej, przy węzłach nieobciążonych, odpowiednio ustawione krzyżulce mogą spełniać warunek pręta trzeciego i także wychodzić jako zerowe.
Dlatego odpowiedź "5 szt." jest poprawna: wynika z konsekwentnego przejścia po nieobciążonych węzłach i zastosowania reguły współliniowości, aż do wyczerpania wszystkich elementów spełniających warunki prętów zerowych.
Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo oznaczają pominięcie części prętów spełniających warunki (np. nieuwzględnienie któregoś słupka lub krzyżulca) albo zastosowanie reguły w węźle, w którym nie jest ona uprawniona. Typowa pułapka polega też na założeniu, że "wewnętrzne" pręty zawsze przenoszą siły — w kratownicach często nie, jeśli geometria i brak obciążenia węzła prowadzą do siły 0.
