KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 17.
Masa 1 000 arkuszy papieru o gramaturze 80 g/m2 i formacie 860 × 610 mm w przybliżeniu jest równa
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Gramatura 80 g/m2 oznacza 80 g na 1 m2.
Pole arkusza: 0,860 m × 0,610 m = 0,5246 m2. Masa 1 arkusza: 80 × 0,5246 ≈ 41,97 g. Dla 1000 arkuszy: 41,97 kg, czyli w przybliżeniu 42 kg.

Pełne wyjaśnienie:

Gramatura papieru (np. 80 g/m2) mówi, jaką masę ma 1 m2 danego papieru. Aby policzyć masę 1000 arkuszy, trzeba najpierw obliczyć pole jednego arkusza w metrach kwadratowych, a dopiero potem przeliczyć masę.

Krok 1. Zamiana jednostek formatu
Format 860 × 610 mm zamieniamy na metry:
860 mm = 0,860 m
610 mm = 0,610 m

Krok 2. Pole jednego arkusza
Pole prostokąta: P = a × b
P = 0,860 × 0,610 = 0,5246 m2

Krok 3. Masa jednego arkusza z gramatury
Skoro 1 m2 waży 80 g, to arkusz o polu 0,5246 m2 waży:
m1 = 80 × 0,5246 ≈ 41,968 g ≈ 41,97 g

Krok 4. Masa 1000 arkuszy
1000 arkuszy to 1000 × 41,968 g = 41 968 g.
Przeliczamy na kilogramy: 41 968 g ÷ 1000 = 41,968 kg, czyli w przybliżeniu 42 kg.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 35 kg – wynik zbyt niski; często powstaje, gdy ktoś źle przeliczy wymiary (np. pomyli 0,61 z 0,51) albo popełni błąd w mnożeniu pola.
  • 49 kg – wynik zbyt wysoki; może wynikać z przyjęcia większego pola arkusza lub zaokrągleń "w górę" na każdym etapie.
  • 55 kg – znacząco zbyt wysoki; typowy skutek użycia mm bez zamiany na metry (błąd skali) lub pomylenia zależności gramatury i pola.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj jednostki przy każdym kroku (m, m2, g, kg). To najprostszy sposób, by wychwycić błąd rzędu wielkości jeszcze przed wyborem odpowiedzi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Policz pole 1 arkusza w m2, a potem użyj zależności: masa arkusza [g] = gramatura [g/m2] × pole [m2]. Na końcu pomnóż przez 1000 i zamień gramy na kilogramy (÷1000).
To informacja, że 1 m2 papieru waży 80 g. Gramatura pomaga ocenić "grubość" i sztywność arkusza, a także umożliwia szybkie liczenie masy nakładu do transportu, magazynu i ustawień podajników.
Gramatura jest podana w g/m2, więc pole arkusza musi być w m2. Jeśli zostawisz mm, dostaniesz wynik z błędnym rzędem wielkości. Najpierw mm → m, dopiero potem licz pole.
Najczęściej: (1) brak zamiany mm na m, (2) mylenie g z kg przy końcowym wyniku, (3) błędne pole (pomyłka w mnożeniu), (4) zbyt agresywne zaokrąglanie na każdym kroku zamiast na końcu.
To przybliżenie. W obliczeniach wychodzi ok. 41,97 kg, co po zaokrągleniu daje 42 kg. W praktyce masa może się minimalnie różnić przez tolerancje wymiarów arkusza i gramatury oraz wilgotność papieru.
Wystarczy policzyć pole arkusza w m2 i pomnożyć przez gramaturę. Przykład: dla pola 0,5246 m2 i 80 g/m2 masa = 80 × 0,5246 ≈ 41,97 g. To jest masa pojedynczego arkusza.
Gdy planujesz transport (nośność auta, wózka), magazyn (udźwig regałów), logistykę palet, a także przy kontroli dostaw. Masa bywa też potrzebna do kosztorysowania i rozliczeń materiałowych.
Stosuj prostą regułę: 1000 g = 1 kg. Jeśli po pomnożeniu wyjdzie Ci np. 41 968 g, to dzielisz przez 1000 i otrzymujesz 41,968 kg. W zadaniach "w przybliżeniu" zaokrąglaj dopiero na końcu.
Tak, w praktyce papier może chłonąć lub oddawać wilgoć, co wpływa na masę stosu. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle pomija się ten efekt i liczy "teoretycznie" z gramatury i pola, bo to najważniejsza umiejętność rachunkowa.
Możesz sprawdzić rząd wielkości: pole arkusza jest ok. 0,5 m2, więc przy 80 g/m2 jeden arkusz waży ok. 40 g. Tysiąc arkuszy to ok. 40 kg. Odpowiedzi typu 55 kg są podejrzanie wysokie.
info

Statystycznie 47% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Gramatura 80 g/m2 oznacza 80 g na 1 m2.Pole arkusza: 0,860 m × 0,610 m = 0,5246 m2."

Źródła:

  • ISO 536:2019, Paper and board — Determination of grammage, definicja i zasada oznaczania gramatury (g/m2)
  • Engineering Toolbox, "Paper Sizes and Weights" (zależność masy od gramatury i powierzchni), https://www.engineeringtoolbox.com/paper-size-d_1810.html - accessed 2026-02-18
  • Wolfram MathWorld, "Area" (pole prostokąta jako iloczyn boków), https://mathworld.wolfram.com/Rectangle.html - accessed 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki/notesy z technologii poligrafii omawiające gramaturę i formaty arkuszy
  • Karty technologiczne papieru od producentów (definicje gramatury, formaty, tolerancje)
  • Zadania rachunkowe z poligrafii: obliczanie masy, powierzchni, nakładu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego