KWALIFIKACJA GIW3 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 20.
Masa poszczególnych ładunków udarowych opuszczanych do otworu strzałowego nie może przekraczać
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Limit masy pojedynczych ładunków udarowych służy ograniczeniu ryzyka podczas opuszczania materiału do otworu strzałowego (uderzenia, tarcie, uszkodzenie ładunku). W praktyce bezpieczeństwa robót strzałowych przyjmuje się maksymalną wartość porcji, aby ładowanie było kontrolowane i powtarzalne.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy maksymalnej masy pojedynczego ładunku udarowego opuszczanego do otworu strzałowego. Taki limit jest elementem zasad bezpiecznego prowadzenia robót strzałowych, bo etap ładowania należy do najbardziej wrażliwych operacji: ładunek jest przemieszczany, może ulec uderzeniu o ściany otworu, może zostać uszkodzony mechanicznie albo nieprawidłowo ułożony.

Odpowiedź "10kg" wskazuje wartość graniczną, której nie należy przekraczać dla pojedynczych porcji ładunków udarowych. Sens praktyczny takiego ograniczenia jest następujący:

  • Kontrola procesu ładowania – mniejsze porcje łatwiej opuszczać płynnie, bez gwałtownych przyspieszeń i uderzeń.
  • Zmniejszenie energii uderzenia – im większa masa jednorazowo opuszczana, tym większe obciążenia dynamiczne przy ewentualnym zahaczeniu lub zatrzymaniu.
  • Redukcja ryzyka uszkodzeń – ogranicza się prawdopodobieństwo deformacji opakowań/ładunków i problemów z prawidłowym ułożeniem w otworze.
  • Powtarzalność i nadzór – łatwiej egzekwować procedury i obserwować, czy załoga nie stosuje skrótów.

Pozostałe odpowiedzi ("6kg", "8kg", "4kg") są wartościami niższymi, które mogą brzmieć wiarygodnie, ponieważ w praktyce zakładowej czasem spotyka się bardziej konserwatywne limity. Jednak pytanie wymaga podania wartości maksymalnej dla ładunku udarowego – wskazanie zbyt małej wartości oznaczałoby inny (bardziej restrykcyjny) standard niż ten, o który pyta zadanie.

Wskazówka egzaminacyjna: zwróć uwagę na słowa "nie może przekraczać" oraz na to, że chodzi o pojedyncze ładunki udarowe, a nie o łączną masę materiału w otworze czy masę ładunku zasadniczego. To częsta pułapka wynikająca z mylenia etapów i pojęć w technologii robót strzałowych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ładunek udarowy to porcja materiału wybuchowego opuszczana do otworu strzałowego w sposób, w którym istnieje ryzyko oddziaływań mechanicznych (uderzeń, tarcia). Dlatego w procedurach często wprowadza się limity masy pojedynczych porcji, aby zmniejszyć zagrożenia przy ładowaniu.
Ograniczenie masy porcji poprawia bezpieczeństwo: łatwiej kontrolować prędkość opuszczania, zmniejsza się energia ewentualnego uderzenia o ściany otworu, a także ryzyko uszkodzenia ładunku. To praktyczny środek redukcji ryzyka podczas najbardziej wrażliwej fazy robót strzałowych.
Ładunek zasadniczy opisuje funkcję w wybuchu (główna część ładunku w otworze), a "udarowy" odnosi się do sposobu manipulacji/opuszczania i potencjalnych obciążeń mechanicznych. Na egzaminie czytaj uważnie: pytanie o "udarowy" dotyczy bezpieczeństwa ładowania, nie doboru łącznej masy strzału.
Ryzyko udaru występuje, gdy ładunek może przyspieszyć i uderzyć o dno otworu, o przewężenia, o wystające fragmenty skały lub gdy zostanie zahamowany nagle. Takie sytuacje częściej pojawiają się przy niepłynnym opuszczaniu, zbyt dużych porcjach lub przy słabej kontroli stanowiska ładowania.
Najczęstsze pomyłki to: mylenie limitu pojedynczej porcji z masą całkowitą w otworze, przenoszenie limitów z innych rodzajów ładunków (np. inicjujących) oraz wybór "brzmiącej znajomo" wartości bez związania jej z konkretnym pojęciem "ładunek udarowy". Pomaga analiza słów kluczowych w treści.
Najczęściej mniejsza porcja ułatwia kontrolę i zmniejsza energię uderzenia, ale bezpieczeństwo zależy też od procedury, stanu otworu, sprzętu i organizacji pracy. Zbyt małe porcje mogą wydłużać operację i zwiększać liczbę manipulacji, więc w praktyce stosuje się wartości kompromisowe określone w instrukcjach.
Ucz się blokami tematycznymi: pojęcia (otwór, przybitka, ładunek), etapy procesu (wiercenie–ładowanie–inicjacja), oraz zasady BHP. Dobrą metodą jest tworzenie fiszek z limitami i warunkami ich stosowania, ale zawsze przypisuj limit do konkretnego pojęcia, aby uniknąć mieszania.
Znaczenie mają m.in.: sposób podawania i opuszczania ładunku, kontrola prędkości, stosowanie właściwych narzędzi i osprzętu, przygotowanie otworu (czystość, średnica, brak przeszkód) oraz nadzór osoby uprawnionej. W praktyce wszystko musi być zgodne z instrukcjami robót strzałowych w zakładzie.
Tak, w praktyce spotyka się różnice wynikające z lokalnych instrukcji, rodzaju stosowanego materiału wybuchowego, technologii i warunków geologicznych. Dlatego na stanowisku pracy obowiązuje zawsze aktualna dokumentacja i procedury zakładowe. Na egzaminie liczy się wartość przyjęta w kluczu dla danego pytania.
Najczęściej łączą się tu: otwór strzałowy, ładowanie, ładunek, przybitka, inicjacja oraz bezpieczeństwo pracy. Warto rozróżniać, czy pytanie dotyczy limitów manipulacyjnych (porcje, transport, podawanie), czy parametrów strzału (łączna masa, rozstaw, opóźnienia), bo to różne obszary wiedzy.
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Limit masy pojedynczych ładunków udarowych służy ograniczeniu ryzyka podczas opuszczania materiału do otworu strzałowego (uderzenia, tarcie, uszkodzenie ładunku)."

Materiały:

  • Instrukcje zakładowe prowadzenia robót strzałowych w kopalni odkrywkowej (aktualna wersja)
  • Materiały szkoleniowe z BHP dla robót strzałowych i magazynowania/transportu MW
  • Podręczniki i skrypty z technologii robót strzałowych w górnictwie odkrywkowym (część: ładowanie otworów, zagrożenia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego