KWALIFIKACJA GIW2 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 17.
Masa pyłu kamiennego na zaporze przeciwwybuchowej w przeliczeniu na 1 m2wyrobiska w pokładach metanowych powinna wynosić
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Masa pyłu kamiennego na zaporze przeciwwybuchowej jest określana jako wartość w przeliczeniu na 1 m2 przekroju wyrobiska.
W pokładach metanowych wymagana wartość wynosi 400 kg, aby skutecznie ograniczyć rozwój i przenoszenie wybuchu pyłu oraz płomienia w wyrobisku.

Pełne wyjaśnienie:

Zapory przeciwwybuchowe pyłowe (z pyłu kamiennego) są jednym z podstawowych zabezpieczeń ograniczających skutki wybuchu pyłu węglowego, szczególnie w rejonach, gdzie występuje zagrożenie metanowe. Ich zadaniem jest stłumienie płomienia i osłabienie fali ciśnienia poprzez wytworzenie w wyrobisku chmury obojętnego pyłu, która utrudnia spalanie i rozprzestrzenianie się wybuchu.

W pytaniu kluczowe są dwa elementy:

  • "w przeliczeniu na 1 m2 wyrobiska" – chodzi o odniesienie wymaganej masy materiału do przekroju wyrobiska, a nie do długości odcinka ani do masy całkowitej bez przeliczenia,
  • "w pokładach metanowych" – warunki zagrożenia są bardziej wymagające, więc stosuje się wyższe wartości wymagań dla zapór.

Poprawna wartość to 400 kg. Taka liczba jest traktowana jako parametr normatywny/techniczny dla zapór pyłowych w tych warunkach, co ma zapewnić wystarczającą ilość pyłu kamiennego do zadziałania zapory w chwili przejścia fali wybuchu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "100 kg" – wartość zbyt niska; w praktyce nie zapewnia wystarczającej ilości pyłu do utworzenia skutecznej chmury tłumiącej.
  • "200 kg" – częsty wybór "intuicyjny" (liczba pośrednia), ale w warunkach pokładów metanowych przyjmowana jest wyższa wartość.
  • "300 kg" – również może brzmieć wiarygodnie, jednak nadal nie odpowiada wymaganej wartości dla warunków metanowych wskazanej w pytaniu.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o zapory przeciwwybuchowe zwracaj uwagę, czy parametr odnosi się do 1 m2 przekroju, czy do innej wielkości. Pomylenie jednostki odniesienia to jedna z najczęstszych przyczyn błędu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zapora przeciwwybuchowa pyłowa to zabezpieczenie w wyrobisku, w którym umieszcza się pył kamienny. Podczas przejścia fali wybuchu pył zostaje wzburzony i tworzy chmurę obojętną, która tłumi płomień i ogranicza rozprzestrzenianie się wybuchu pyłu węglowego.
Pył kamienny jest materiałem obojętnym, więc nie podtrzymuje spalania. Jego zadaniem jest "rozcieńczenie" mieszaniny pyłów i przerwanie reakcji spalania w wyrobisku. Pył węglowy jest palny, dlatego nie może pełnić funkcji tłumiącej w zaporze przeciwwybuchowej.
To odniesienie wymaganej masy pyłu do przekroju (powierzchni) wyrobiska. Dzięki temu wymóg można stosować do różnych wyrobisk o różnej wysokości i szerokości. Najczęstszy błąd to mylenie tego z masą na metr długości albo z masą całkowitą bez przeliczenia.
W praktyce chodzi o prowadzenie robót w rejonach, gdzie występuje zagrożenie metanowe wynikające z własności złoża i warunków geologiczno-górniczych. Dokładna kwalifikacja zależy od dokumentacji i oceny zagrożeń w zakładzie, a wymagania dla zabezpieczeń są wtedy bardziej rygorystyczne.
Najczęstsze są: pomylenie wielkości odniesienia (1 m2 przekroju vs długość), wybór liczby "ze środka" bez znajomości wymogu oraz mylenie zapór pyłowych z innymi zabezpieczeniami (np. wodnymi) o innych parametrach. Pomaga uczenie się wartości z kontekstem.
Tak, dlatego wymóg podaje się w przeliczeniu na 1 m2 wyrobiska. Im większy przekrój, tym większa masa całkowita pyłu może być potrzebna, aby zapora zadziałała skutecznie w całym świetle wyrobiska. Na egzaminie kluczowe jest rozumienie tego przeliczenia.
Kontrola obejmuje m.in. sprawdzenie ilości i rozmieszczenia pyłu kamiennego, stanu elementów zapory oraz tego, czy pył nie jest zawilgocony lub zbrylony. Ważne jest też, czy zapora jest utrzymywana zgodnie z instrukcjami zakładowymi i czy nie została naruszona podczas robót.
Metan zwiększa ryzyko zapłonu i gwałtownego rozwoju zjawisk wybuchowych w wyrobisku. W konsekwencji stosuje się ostrzejsze wymagania co do organizacji robót i zabezpieczeń, aby ograniczyć możliwość inicjacji oraz propagacji wybuchu. Dotyczy to także parametrów zapór przeciwwybuchowych.
Za mała ilość pyłu może spowodować, że zapora nie wytworzy wystarczającej chmury obojętnej. Wtedy płomień i fala wybuchu mogą przejść dalej, przenosząc wybuch na kolejne odcinki wyrobiska. W praktyce oznacza to wzrost zagrożenia dla ludzi, infrastruktury i akcji ratowniczych.
Pomaga łączenie wartości z kontekstem: "metanowe = ostrzej = wyżej". Ucz się też przez porównanie odpowiedzi: liczby 100–300 często są wybierane intuicyjnie, ale w pytaniu o pokłady metanowe oczekuje się wartości najwyższej z podanych. Zawsze sprawdź jednostkę 1 m2.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 52% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe kopalni z zakresu zwalczania wybuchów pyłu węglowego i metanu (zapory pyłowe/wodne)
  • Instrukcje zakładowe dotyczące budowy, utrzymania i kontroli zapór przeciwwybuchowych
  • Podręczniki/kompendia BHP dla górnictwa podziemnego (działy: zagrożenie pyłowe i metanowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego