Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CHM3 - CZERWIEC 2016



PYTANIE NR 18.
Na etykiecie kwasu siarkowego(VI) znajduje się piktogram pokazany na rysunku. Oznacza to, że substancja ta jest
Ilustracja przedstawia piktogram ostrzegawczy, który jest używany na etykietach substancji chemicznych, w tym przypadku
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Piktogram przedstawiający zagrożenie korozją oznacza substancję żrącą. Taka substancja może powodować poważne oparzenia skóry i uszkodzenia oczu oraz działać korozyjnie na metale. Dlatego na etykiecie kwasu siarkowego(VI) właściwa odpowiedź to "żrąca".

Pełne wyjaśnienie:

Piktogram umieszczony na etykiecie odczynnika chemicznego służy do szybkiej identyfikacji rodzaju zagrożenia. Jeśli na rysunku widoczny jest symbol korozji (substancja niszcząca powierzchnię/metale i powodująca oparzenia), oznacza to, że substancja jest żrąca. W praktyce laboratoryjnej informacja ta wskazuje na konieczność stosowania odpowiednich środków ochrony indywidualnej (np. rękawic odpornych chemicznie, okularów/gogli, fartucha) oraz ostrożnych procedur podczas przygotowywania roztworów.

  • Żrąca – poprawnie opisuje działanie substancji powodującej uszkodzenia tkanek (oparzenia) i/lub korozję materiałów. To jest bezpośrednie znaczenie piktogramu korozji.
  • Mutagenna – nie wynika z piktogramu korozji. Mutagenność dotyczy zdolności wywoływania zmian genetycznych i jest sygnalizowana innym oznakowaniem niż "żrąca".
  • Rakotwórcza – również nie jest wskazywana przez piktogram korozji. Rakotwórczość to odrębna klasa zagrożenia i nie można jej wywnioskować z symbolu żrącego działania.
  • Nieszkodliwa – jest sprzeczna z ideą piktogramu ostrzegawczego. Obecność piktogramu oznacza, że substancja stwarza istotne ryzyko i wymaga środków ostrożności.

Na egzaminie warto pamiętać, że rozpoznanie piktogramu jest tylko pierwszym krokiem: w pracy technika analityka kluczowe jest następnie sprawdzenie szczegółów w karcie charakterystyki (SDS), dobranie ŚOI oraz przestrzeganie procedur bezpiecznego rozcieńczania i postępowania w razie kontaktu ze skórą lub oczami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co oznacza piktogram substancji żrącej na etykiecie odczynnika?
Oznacza, że substancja może powodować poważne oparzenia skóry i uszkodzenia oczu, a także działać korozyjnie na niektóre materiały (np. metale). W laboratorium to sygnał do stosowania właściwych ŚOI i ostrożnej pracy z rozlewaniem oraz rozcieńczaniem.
Jakie zagrożenia w laboratorium wskazuje symbol korozji na etykiecie kwasu?
Wskazuje ryzyko oparzeń chemicznych, trwałego uszkodzenia wzroku oraz uszkodzeń powierzchni/materiałów. Praktycznie oznacza konieczność pracy w uporządkowanym stanowisku, stosowania osłon oczu i rękawic oraz gotowości do szybkiego spłukiwania wodą w razie kontaktu.
Dlaczego kwas siarkowy(VI) bywa oznaczany jako żrący?
Ponieważ w kontakcie z tkankami może wywoływać uszkodzenia (oparzenia chemiczne), a w zależności od stężenia i warunków także gwałtowne reakcje z wodą lub innymi substancjami. Oznaczenie "żrący" informuje o typie zagrożenia, a nie o "mocy" kwasu w sensie szkolnym.
Jak odróżnić zagrożenie żrące od rakotwórczego na podstawie etykiety?
Zagrożenie żrące wynika z piktogramu korozji i dotyczy natychmiastowych uszkodzeń skóry/oczu. Rakotwórczość to inna klasa zagrożeń i nie jest komunikowana tym samym piktogramem. Na etykiecie trzeba patrzeć na piktogramy oraz zwroty H, a szczegóły sprawdzić w SDS.
Jakie środki ochrony indywidualnej stosuje się przy substancjach żrących?
Typowo stosuje się rękawice odporne chemicznie, gogle/okulary ochronne (często gogle), fartuch lub odzież ochronną i odpowiednie obuwie. Dobór materiału rękawic zależy od odczynnika i stężenia, dlatego potwierdza się go w karcie charakterystyki (SDS).
Jak postępować po ochlapaniu skóry substancją żrącą?
Należy natychmiast przerwać pracę i jak najszybciej spłukiwać miejsce dużą ilością wody przez dłuższy czas, usunąć zanieczyszczoną odzież i wezwać pomoc zgodnie z procedurą BHP. Dokładne kroki zależą od odczynnika i są opisane w SDS oraz instrukcjach pracowni.
Kiedy etykieta odczynnika w laboratorium musi zawierać piktogramy zagrożeń?
Gdy substancja lub mieszanina jest sklasyfikowana jako stwarzająca zagrożenie i podlega zasadom oznakowania chemikaliów. W praktyce oznacza to, że oryginalne opakowanie dostawcy ma etykietę z piktogramami, a przy przelewaniu do pojemników roboczych stosuje się zasady etykietowania wewnętrznego przyjęte w laboratorium.
Gdzie znaleźć potwierdzenie znaczenia piktogramu z etykiety?
Najpewniej w karcie charakterystyki (SDS), zwłaszcza w sekcji o identyfikacji zagrożeń. Dodatkowo można korzystać z materiałów ECHA opisujących piktogramy i zasady oznakowania. Na egzaminie rozpoznanie piktogramu łączy się z umiejętnością doboru bezpiecznej pracy.
Czy każda substancja żrąca jest jednocześnie toksyczna?
Nie. "Żrąca" opisuje przede wszystkim działanie miejscowe (oparzenia, uszkodzenia oczu, korozję materiałów). Toksyczność to osobna właściwość i może, ale nie musi, współwystępować. Dlatego do oceny ryzyka zawsze analizuje się komplet informacji z etykiety i SDS.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy interpretacji piktogramów na egzaminie?
Częste są pomyłki wynikające z kojarzenia "mocnego kwasu" z rakotwórczością lub mutagennością oraz ignorowanie faktu, że każdy piktogram dotyczy konkretnej klasy zagrożenia. Innym błędem jest wybieranie odpowiedzi na podstawie nazwy substancji zamiast analizy znaku z etykiety.
info

Około 66% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że piktogram przedstawiający zagrożenie korozją oznacza substancję żrącą.

Źródła:

  • Rozporządzenie (WE) nr 1272/2008 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin (CLP), załączniki dotyczące elementów oznakowania (piktogramy zagrożeń).
  • ECHA (European Chemicals Agency) – strona informacyjna o piktogramach zagrożeń CLP: https://echa.europa.eu/pl/regulations/clp/clp-pictograms (dostęp: 2026-02-18).
  • United Nations, Globally Harmonized System of Classification and Labelling of Chemicals (GHS), chapter on hazard communication (pictograms), dostęp przez publikacje ONZ (wydanie zrewidowane).

Materiały:

  • Karta charakterystyki (SDS) dla kwasu siarkowego(VI) – sekcje o identyfikacji zagrożeń i środkach ochrony
  • Materiały szkoleniowe BHP dla laboratoriów chemicznych (piktogramy, ŚOI, procedury awaryjne)
  • Dokumenty i grafiki ECHA dotyczące piktogramów i oznakowania substancji
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego