KWALIFIKACJA TWO7 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 9.
Na którym rysunku przedstawiono sposób wykreślenia pozycji obserwowanej z trzech jednoczesnych namiarów?
Ilustracja przedstawia cztery rysunki techniczne związane z nawigacją morską, co jest istotne w kontekście kwalifikacji
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pozycję obserwowaną z trzech jednoczesnych namiarów wyznacza się przez wykreślenie trzech linii pozycyjnych (każda przechodzi przez obserwowany obiekt i ma kierunek zgodny z namiarami) oraz wskazanie wspólnego przecięcia. Poprawny rysunek pokazuje przecięcie trzech LOP w jednym rejonie, więc właściwa jest odpowiedź "Na rysunku 4."

Pełne wyjaśnienie:

Pozycja obserwowana (fix) z trzech jednoczesnych namiarów wynika z geometrii linii pozycyjnych. Każdy namiar na obiekt (latarnia, znak, charakterystyczny punkt brzegu) po przeniesieniu na mapę tworzy linię, na której w chwili obserwacji znajduje się statek. W praktyce kreśli się trzy takie linie (LOP), a pozycję przyjmuje się w miejscu ich wspólnego przecięcia lub w rejonie najmniejszej rozbieżności.

Odpowiedź "Na rysunku 4." jest poprawna, ponieważ przedstawia standardowy sposób: trzy linie pozycyjne wykreślone na podstawie trzech jednoczesnych namiarów, które zbiegają się w jednym punkcie albo tworzą mały trójkąt błędów. To właśnie jest graficzny zapis fixu z trzech namiarów.

  • Odpowiedzi "Na rysunku 1.", "Na rysunku 2." i "Na rysunku 3." są błędne, gdy pokazują inny rodzaj konstrukcji (np. pozycję zliczoną, namiary niejednoczesne wymagające przeniesienia w czasie, albo linie nieprzechodzące przez obiekty).
  • Częsty błąd polega na uznaniu, że wystarczy dowolne przecięcie dwóch linii. W fixie z trzech namiarów trzecia LOP pełni rolę kontroli i zmniejsza ryzyko przyjęcia błędnej pozycji.
  • Jeśli linie nie przecinają się w jednym punkcie, nie należy "na siłę" wybierać jednego przecięcia. Poprawna interpretacja to rejon niepewności (mały trójkąt), a następnie przyjęcie pozycji najbardziej prawdopodobnej zgodnie z praktyką szkolną.

Na egzaminie warto zwracać uwagę, czy linie są narysowane we właściwych kierunkach i czy przechodzą przez odpowiednie obiekty – wtedy rozpoznanie prawidłowego wykreślenia jest jednoznaczne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pozycja obserwowana (fix) to pozycja statku wyznaczona z obserwacji nawigacyjnych, np. z namiarów, odległości lub wysokości ciał niebieskich. W odróżnieniu od pozycji zliczonej wynika z przecięcia linii pozycyjnych, więc jest niezależną kontrolą rzeczywistego położenia.
Linia pozycyjna z namiaru to prosta na mapie przechodząca przez obiekt, na który wykonano namiar, i ustawiona w kierunku zgodnym z przeniesionym namiarzem (po odpowiednich poprawkach). Statek w chwili obserwacji znajduje się gdzieś na tej prostej, dlatego jest to LOP.
Trzy jednoczesne namiary dają redundancję: dwa namiary wyznaczają przecięcie, a trzeci sprawdza, czy wynik nie jest przypadkowy lub obarczony dużym błędem. Gdy pojawi się mały trójkąt rozbieżności, łatwiej ocenić niepewność i przyjąć pozycję najbardziej prawdopodobną.
Brak jednego punktu przecięcia wynika zwykle z błędów: niedokładnego namiarowania, złej identyfikacji obiektu, błędów kompasu, znoszenia, prądu, albo niejednoczesności obserwacji. Wtedy powstaje trójkąt błędów i należy pracować na obszarze niepewności, a nie wybierać dowolnego przecięcia.
Typowe pomyłki to: narysowanie linii w złym kierunku (odwrotny namiar), przeprowadzenie LOP obok obiektu zamiast przez obiekt, brak uwzględnienia poprawek kompasu, mylenie stopni z półkolem oraz zbyt gruba kreska bez dbałości o dokładność. To prowadzi do fałszywego fixu.
"Jednoczesny" oznacza wykonany w tym samym czasie lub w tak krótkim odstępie, że ruch statku nie wpływa istotnie na wynik. Jeśli odstępy są większe, należy stosować procedury dla namiarów niejednoczesnych (przenoszenie w czasie), bo inaczej linie pozycyjne będą rozjeżdżać się na mapie.
Poprawny schemat pokazuje trzy linie pozycyjne: każda przechodzi przez właściwy obiekt i ma kierunek wynikający z namiaru. Linie powinny przecinać się w jednym punkcie lub tworzyć mały trójkąt. Jeśli widać elementy zliczenia (kurs, drogi, przenoszenie), to zwykle nie jest fix z jednoczesnych namiarów.
Dwa namiary dają punkt przecięcia, ale nie pokazują, czy jeden z namiarów jest błędny. Trzeci namiar działa jak kontrola jakości: ujawnia błąd identyfikacji obiektu, zły odczyt lub błąd kompasu. W sytuacjach manewrowych dodatkowa kontrola znacząco zwiększa bezpieczeństwo.
Najlepsze są obiekty wyraźne i jednoznaczne: latarnie, znaki nawigacyjne, charakterystyczne budowle, wyraźne cyple. Ważne, by były możliwie daleko od siebie w azymucie (dobra geometria przecięć) i pewnie rozpoznawalne. Unika się obiektów mylących się lub zasłanianych.
Ćwicz wykreślanie linii pozycyjnych na mapie: przeniesienie namiaru, prowadzenie linii przez obiekt, opis i ocena przecięć. Rób zadania z różną geometrią (ostre i tępe przecięcia) oraz analizuj, skąd bierze się trójkąt błędów. Na egzaminie czytaj polecenie pod kątem "jednoczesności".
info

Statystycznie 42% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Poprawny rysunek pokazuje przecięcie trzech LOP w jednym rejonie, więc właściwa jest odpowiedź "Na rysunku 4.""

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z nawigacji klasycznej (namiary, linie pozycyjne, fix)
  • Ćwiczenia mapowe: zestawy zadań z wyznaczania pozycji z namiarów
  • Materiały szkolne o błędach obserwacji i interpretacji trójkąta błędów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego