KWALIFIKACJA HAN1 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 5.
Na podstawie danych przedstawionych w tabeli ustal, które działanie podjął sprzedawca względem ceny towaru.
Ilustracja przedstawia tabelę z informacjami dotyczącymi zmiany ceny zmywarki.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby ustalić działanie sprzedawcy, porównuje się cenę początkową z ceną po zmianie z tabeli i oblicza różnicę procentową: (cena początkowa − cena po zmianie) / cena początkowa × 100%.
Jeśli wynik to 20% i cena końcowa jest niższa, oznacza to obniżkę o 20%, a nie podwyżkę ani 25%.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniu kluczowe są dwa kroki: odczyt danych z tabeli oraz poprawne policzenie zmiany procentowej. Najpierw identyfikujesz cenę wyjściową (przed działaniem sprzedawcy) i cenę po działaniu (po zmianie). Następnie sprawdzasz, czy cena po zmianie jest mniejsza czy większa.

Gdy cena po zmianie jest niższa, mamy do czynienia z obniżką (rabatem). Procent obniżki liczysz ze wzoru:

(cena początkowa − cena po zmianie) / cena początkowa × 100%

Wskazana odpowiedź "Obniżył cenę o 20%" jest poprawna wtedy, gdy z danych w tabeli wynika, że cena spadła, a obliczony procent spadku wynosi dokładnie 20.

Dlaczego pozostałe propozycje są niepoprawne?

  • "Obniżył cenę o 25%" – ten wybór odpowiadałby sytuacji, w której spadek ceny stanowi jedną czwartą ceny wyjściowej. Jeśli z tabeli wychodzi 20%, to 25% jest przeszacowaniem obniżki.
  • "Podwyższył cenę o 20%" – to błąd znaku. Podwyżka oznacza, że cena końcowa jest wyższa od początkowej. Jeśli w tabeli cena spadła, nie można mówić o podwyżce.
  • "Podwyższył cenę o 25%" – łączy dwa błędy naraz: niewłaściwy kierunek zmiany (podwyżka zamiast obniżki) oraz niewłaściwą wartość procentową.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź kierunek zmiany (czy cena rośnie czy maleje) zanim wybierzesz wartość procentową. Następnie policz procent w odniesieniu do ceny początkowej, bo to ona jest podstawą porównania w typowych zadaniach o obniżce/podwyżce.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Obniżkę procentową liczysz ze wzoru: (cena przed − cena po) / cena przed × 100%. Najpierw ustal, która wartość w tabeli jest ceną początkową, a która końcową. Jeśli cena po jest mniejsza, wynik oznacza procent obniżki.
Zmiana procentowa opisuje, jak duża była różnica względem wartości wyjściowej. Dlatego podstawą jest cena przed zmianą. Liczenie od ceny końcowej zmienia sens porównania i prowadzi do innego wyniku, co jest częstym błędem na egzaminie.
To znaczy, że cena po zmianie jest mniejsza o 20% ceny początkowej. Innymi słowy, nowa cena stanowi 80% ceny wyjściowej. W praktyce jest to rabat, który powinien być spójny z danymi w tabeli i oznaczeniami na półce.
Porównaj ceny: jeśli cena po zmianie jest niższa od ceny przed zmianą, to obniżka; jeśli jest wyższa, to podwyżka. Dopiero potem licz procent. To prosta kontrola, która zapobiega wyborowi złego kierunku zmiany.
Najczęściej myli się podstawę (dzieli przez złą cenę), myli się kierunek (obniżka vs podwyżka) albo zaokrągla wynik "na oko" do 20% lub 25% bez rachunku. Pomaga zapisanie wzoru i krótkie sprawdzenie, czy cena po jest mniejsza.
Tak, jeżeli mówimy o obniżce liczonej od ceny początkowej. Obniżka o 20% oznacza odjęcie 0,20 wartości wyjściowej, więc zostaje 0,80. To szybki sposób kontroli: nowa cena = 0,8 × cena początkowa.
Dla podwyżki używasz wzoru: (cena po − cena przed) / cena przed × 100%. Kluczowe jest, by cena "po" była większa od "przed". Jeśli w danych cena spada, to nie jest podwyżka, nawet gdy liczba procentowa kusi.
Przy oznaczaniu promocji, wprowadzaniu rabatów, porównywaniu cen przed/po akcji, rozmowie z klientem o skali obniżki oraz w kontroli poprawności etykiet cenowych. To też ważne przy analizie, czy zmiana ceny jest zgodna z założeniami sklepu.
Możesz użyć kontroli: dla obniżki o 20% nowa cena to 80% starej, a dla 25% to 75%. Jeśli z tabeli widzisz, że cena po zmianie jest bliska 0,8 wartości początkowej, pasuje 20%. To nie zastępuje rachunku, ale pomaga wykryć pomyłkę.
Ćwicz serię krótkich zadań: obniżka/podwyżka w %, obliczanie ceny po rabacie i odwrotnie. Zawsze zapisuj wzór i podstawę (cena przed). Dobrą praktyką jest też szybkie sprawdzenie: czy wynik ma sens względem porównania dwóch cen.
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Materiały:

  • Podręczniki i materiały do "rachunków procentowych" (matematyka praktyczna)
  • Zadania ćwiczeniowe z obliczania rabatu, marży i narzutu w handlu
  • Arkusze kalkulacyjne (np. ćwiczenia w Excelu/LibreOffice Calc) do liczenia procentów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego