KWALIFIKACJA ROL4 + ROL10 - CZERWIEC 2007

PYTANIE NR 41.
Na podstawie danych z tabeli określ normę pokarmową dla tryka rasy merynos o wadze 120 kg poza sezonem kopulacyjnym.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi norm pokarmowych dla tryków rasy merynos o różnych masach ciała poza
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Norma pokarmowa dla tryka o masie 120 kg poza sezonem kopulacyjnym powinna być odczytana z tabeli norm dla danej masy i stanu użytkowania. Poprawny wariant to ten, w którym jednocześnie zgadzają się: zakres suchej masy, poziom energii (j.o. i MJ) oraz ilość białka strawnego dla tej kategorii zwierzęcia.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie polega na odczycie normy pokarmowej z tabeli dla konkretnego zwierzęcia: tryka rasy merynos o masie 120 kg, utrzymywanego poza sezonem kopulacyjnym. W praktyce oznacza to, że nie przyjmujesz norm "na krycie" ani norm dla intensywnego użytkowania rozpłodowego, tylko wariant dla okresu spoczynkowego.

W normie pokarmowej zwykle podaje się kilka równoległych wielkości, które muszą być ze sobą spójne:

  • Sucha masa (SM) – orientacyjna ilość paszy w przeliczeniu na masę bez wody; pomaga ocenić, czy dawka jest realna objętościowo dla przeżuwacza.
  • Energia – może być podana w jednostkach paszowych oraz w MJ; ważne, by nie traktować tych wartości zamiennie "na oko", tylko przyjąć komplet z tabeli.
  • Białko strawne – informuje, ile białka zwierzę powinno realnie przyswoić; zbyt niska wartość pogarsza kondycję i użytkowość, a zbyt wysoka bywa ekonomicznie nieuzasadniona.

Odpowiedź "Sucha masa 2,5 kg - 2,8 kg; 1,7 j.o; 10,05 MJ; 150 g białka strawnego." jest poprawna, ponieważ stanowi spójny zestaw parametrów odpowiadających masie 120 kg i okresowi poza sezonem kopulacyjnym (czyli bez dodatkowych "nadwyżek" na intensywną pracę rozpłodową).

Pozostałe warianty są błędne typowo z jednego z powodów: podają zaniżoną lub zawyżoną suchą masę dla tej masy ciała albo niezgodne zapotrzebowanie na energię i/lub białko w porównaniu z tabelą dla wskazanej kategorii. Częsty błąd egzaminacyjny to wybór opcji na podstawie jednego parametru (np. tylko SM), zamiast sprawdzić wszystkie wartości jednocześnie.

Wskazówka: na egzaminie zawsze najpierw zidentyfikuj wiersz/kolumnę tabeli (masa 120 kg oraz stan użytkowania), a dopiero potem przepisuj komplet liczb. Nie mieszaj danych z sąsiednich mas (np. 110 lub 130 kg) ani z innego okresu (sezon kopulacyjny).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Norma pokarmowa to zestaw wartości określających, ile suchej masy, energii i białka powinien otrzymać tryk dziennie w danym stanie użytkowania. Ustala się ją z tabel norm, biorąc pod uwagę m.in. masę ciała oraz okres (np. poza sezonem kopulacyjnym).
To okres, w którym tryk nie jest intensywnie wykorzystywany do krycia, więc jego zapotrzebowanie na energię i składniki pokarmowe jest zwykle niższe niż w sezonie rozpłodowym. Na egzaminie oznacza to wybór odpowiedniego wiersza/kolumny tabeli norm, a nie norm "na krycie".
To dwa sposoby opisu energii dawki. Jednostki paszowe (j.o.) są często używane praktycznie, a MJ pozwalają porównywać energię w bardziej "fizycznych" jednostkach. W zadaniach tabelarycznych trzeba przepisać komplet wartości z tabeli, nie zastępować jednych drugimi bez podstawy.
Sucha masa (SM) pokazuje, ile faktycznie składników odżywczych (bez wody) zwierzę zjada. U przeżuwaczy SM jest kluczowa, bo ogranicza ją pojemność przewodu pokarmowego i udział pasz objętościowych. Zbyt niska SM grozi niedoborami, a zbyt wysoka może być nierealna do pobrania.
Białko strawne to część białka z paszy, którą zwierzę jest w stanie przyswoić. Jest potrzebne do utrzymania tkanek, odporności i prawidłowej kondycji. U tryków niewłaściwy poziom białka może prowadzić do spadku formy, a w skrajnych przypadkach do problemów zdrowotnych i gorszej użytkowości.
Najpierw znajdź w tabeli masę ciała (tu: 120 kg), potem wybierz kolumnę dla stanu użytkowania (poza sezonem kopulacyjnym). Następnie przepisz cały zestaw wartości: SM, energię oraz białko. Na końcu porównaj komplet z odpowiedziami, nie tylko jeden parametr.
Bo odpowiedzi mogą mieć podobne zakresy SM, ale różnić się energią i białkiem. Zadanie sprawdza umiejętność odczytu pełnej normy, a nie jednego wskaźnika. W praktyce dawkę układa się tak, aby jednocześnie pokryć energię i białko przy realistycznej ilości SM.
Najczęstsze pomyłki to: wybór wiersza dla złej masy (np. z sąsiedniej rubryki), nieuwzględnienie okresu użytkowania (mylenie sezonu i poza sezonem), oraz mieszanie jednostek energii. Często też pomija się białko i wybiera wariant "na oko" po samej energii.
W wielu zestawieniach egzaminacyjnych rasa jest podana jako kontekst, ale decydujące bywają: masa ciała i stan użytkowania. Jeśli tabela norm rozróżnia rasy lub typy użytkowe, trzeba trzymać się tej klasyfikacji. Gdy tabela tego nie rozróżnia, rasa nie zmienia sposobu odczytu.
Aktualność zależy od źródła tabel (wydanie/rok, przyjęty system norm). Najbezpieczniej stosować tabele z bieżących materiałów dydaktycznych lub aktualnych opracowań branżowych. Jeśli w zadaniu nie podano źródła, na egzaminie i tak należy kierować się tabelą dołączoną do arkusza (np. w ilustracji).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 36% zdających egzamin. bardzo trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Norma pokarmowa dla tryka o masie 120 kg poza sezonem kopulacyjnym powinna być odczytana z tabeli norm dla danej masy i stanu użytkowania."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z żywienia zwierząt przeżuwających (owce) używane w technikum rolniczym
  • Materiały dydaktyczne szkół/CKZ do kwalifikacji ROL.4 z działu: żywienie zwierząt
  • Instrukcje i tabele żywieniowe stosowane w gospodarstwach (normy dla owiec w zależności od masy i użytkowania)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego